Fetal İyilik Halinin Değerlendirilmesi |
|
|
#1 |
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Fetal İyilik Halinin DeğerlendirilmesiFetal iyilik halinin değerlendirilmesi [/b] Fetusun anne karnındayken yaptığı bazı hareketlerin ve değişik uyarılara verdiği cevapların değerlendirilerek fetusun anne karnında güvende olup olmadığını anlamaya yarayan testlerdir ![]() Fetal Biofizik Aktiviteler Bebek anne karnında bazı istemli ve istemsiz hareketlerde bulunur Bunlara biofizik aktiviteler adı verilir![]() Biofizik aktiviteler 6 kategoride toplanır ![]() Fetal tonus, göğüs kafesi ve gövde hareketi gibi genel aktiviteler Emme, yutma, idrar yapma ve refleks gibi spesifik aktiviteler Göz kapatarak uyuma Kalp atımı Göbek kordonu damarlarında atım İstemli hareketler ve bazı uyarılara cevap verme Kademeli Hipoksi modeli Fetal gelişim esnasında ilk faal hale gelen aktiviteler oksijensizlikten en son etkilenir Buna kademali hipoksi modeliadı verilir İlk aktive olan bölge merkezi sinir sitemindetonusu yani kasların normal sertliğini ayarlayan bölge olduğundan oksijen yetmezliği durumunda en son kaybolacak aktivitedir Benzer şekilde en son gelişen fetal kalpaktivitesi de ilk etkilenen parametre olacaktır Fetal tonusunyok olduğu durumlarda bebeğin kaybedilme riski çok yüksektir ![]() Burada etkili mekanizma oksijen yetmezliği sonucu fetusun kanının pH'ında değişim olması ve asit ortaya çıkmasıdır Bu tabloya asidoz adıverilir Normalde insan kanının pH'ı 7 35-7 45 arasındadır![]() Bu değer 7 10'un altına düştüğünde bebek kaybedilir![]() Fetalasidozun ilk bulgusu NST'nin nonreaktif hale gelmesidir ![]() Fetal Kalp Hareketleri Normalde miadında bir fetusdabebeğin kalp atım hızı 120-160 atım dakika civarındadır Ortalama hız ise 140 civarıdır Buortalama hıza bazal atım hızı denir Bazal atım hızının 2dakikayı geçmeyen artışlarına akselerasyon düşüşlerine ise deselerasyon adı verilir Fetal kalp hızı reaktivitesi isefetal hareket ile birlikte olan akselerasyonlardır Bureaktivite 28 gebelik haftasında belirir Bu nedenle 28![]() haftadan önce NST güvenilir değildir ![]() Fetal Solunum Hareketleri İlkkez 10-14 haftalarda ortaya çıkar 20-21 haftalardaultrasonda tespit edilebilir Hareketler ilk zamanlardadüzensizdir fakat gebelik ilerledikçe düzene girer Gebelikilerledikçe solunum hızı azalır ancak bebeğin solunum için harcadığı zaman artar 34-35 haftalarda fetus zamanının%30'unu solunum için harcar ve bunun büyük kısmı yemeklerden 2 saat sonra görülür Bu nedenle gözlemler yemeklerden 2 saatsonra yapılmalıdır Bu dönemde 2 solunum hareketi arasındageçen süre 30-35 dakikayı aşmaz ![]() Fetal Gövde hareketleri Bunlar birçok gebe tarafından hissedilen hareketlerdir Buhareketlerdekibir azalma fetal tehlikenin ilk işareti olabilir ![]() Normal bir gebelikte 1 saat içinde anne tarafından hissedilen ve edilemeyen hareketlerin toplamı 20-50 civarındadır Hareketler gceleri biraz daha artar, 24 haftadansonra ise bir miktar azalır Fetal solunum hareketleri ile gövdehareketleri arasında ters ilişki vardır Solunum durduğundagövde hareketleri artar ![]() Eğer 12 saat içinde anne tarafından hissedilen en az 10 hareket olmazsa veya 10 hareket için geçen süre 1 hafta öncekinin 2 katıysa anormal olarak kabul edilir ve araştırılması gerekir Anormal hareket olanvakaların %10'unda ileri tetkik ve teadvi yapılmaz ise %10-30 fetal ölüm olur fetal hareketler ultrason ile tespit edilir![]() Fetal hareketlerin gelişimi 16 haftaya kadar tamamlanır![]() Hareketlerin gelişme sırası şu şekildedir ![]() Genel hareketler Hıçkırma Kol ve bacakların izole hareketleri Kafanın ye doğru atılması Solunum nme Kafanın öne doğru eğilemesi Çiğneme Yutma 16 haftadan sonra yeni birhareket gelişmez ![]() Fetal Tonus 7 5-8 5 gebelik haftalarında gelişir Oksijen azlığından veasidozdan en son etkilenen oluşumdur Fetal tonusun olmamasıdurumunda bebek kaybı daha sık beklenir Fetal tonusun tekbaşına bozuk olması çok fazla anlam ifade etmez Eğer tonuskaybı ile birlikte NST de non reaktif ise ciddi bir tehlike söz konusudur ![]() Amniyon Mayii Amniyon mayiinin miktarıda fetusun durumu hakkında bilgi verebilir Oksijenin az olduğu durumlarda bebekteki kanakımının yaşamsal organlara yönlendirilmesi sonucu amniyon sıvısını yapan böbrek ve akciğerlere daha az kan gider ve sonuçta amniyon sıvısı azalır Pasentanın Durumu Ultrasonografide plasentanın durumu gebeliğin gidişatı hakkında bilgi verebilir Plasentanın yaşlanma belirtilerigöstermesi fetusun tehlikede olabileceğini belirtebilir ancak günümüzde plasentanın evrelerdirilmesi çok fazla önem taşımamaktadır ![]() Biyofizik skorlama Fetusun solunum hareketleri, fetal hareketler, fetal tonus, amniyon sıvı miktarı ve NST birarada değerlendirilir ve her bir parametre 0-2 arasında skorlanır Sonuçta biofizik skorortaya çıkar Bu 0 ile 10 arasında bir sayıdır 8 ve üzerinormal olarak kabul edilir Skor 6 ise test şüpheli, 0-4 arasıise anormal olarak kabul edilir ![]() Takip Eğer normal bir skor elde edilir ise testler haftada bir kez tekrarlanır Diabet ve günaşımında haftada 2 kez testönerilir Skor8-10 Normal izleme devam edililir Eğer amniyon mayii azalmış isegebelik sonlandırılır Diğer vakalarda haftada birkez tekrarlanır Skor 6 4-6 saat sonra skorlama tekrarlanır Yine 6 çıkar ise 24 saatsonra yeniden yapılır Yine 6 olması durumunda eğerfetus matür ise gebelik sonlandırılır ![]() Skor 4 Bebek 36 ![]() haftadan büyük ise gebelik sonlandırılır 36haftadan küçük gebeliklerde 24 saat sonra tekrarlanır Gene 4 bulunursa gebelik sonlandırılır![]() Skor 0-2 Gebelik yaşına bakılmaksızın gebelik sonlandırılır Kaynak: Dr Alper Mumcu |
|
Fetal İyilik Halinin Değerlendirilmesi |
|
|
#2 |
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Fetal İyilik Halinin DeğerlendirilmesiFetal iyilik halinin değerlendirilmesi [/b] Fetusun anne karnındayken yaptığı bazı hareketlerin ve değişik uyarılara verdiği cevapların değerlendirilerek fetusun anne karnında güvende olup olmadığını anlamaya yarayan testlerdir ![]() Fetal Biofizik Aktiviteler Bebek anne karnında bazı istemli ve istemsiz hareketlerde bulunur Bunlara biofizik aktiviteler adı verilir![]() Biofizik aktiviteler 6 kategoride toplanır ![]() Fetal tonus, göğüs kafesi ve gövde hareketi gibi genel aktiviteler Emme, yutma, idrar yapma ve refleks gibi spesifik aktiviteler Göz kapatarak uyuma Kalp atımı Göbek kordonu damarlarında atım İstemli hareketler ve bazı uyarılara cevap verme Kademeli Hipoksi modeli Fetal gelişim esnasında ilk faal hale gelen aktiviteler oksijensizlikten en son etkilenir Buna kademali hipoksi modeliadı verilir İlk aktive olan bölge merkezi sinir sitemindetonusu yani kasların normal sertliğini ayarlayan bölge olduğundan oksijen yetmezliği durumunda en son kaybolacak aktivitedir Benzer şekilde en son gelişen fetal kalpaktivitesi de ilk etkilenen parametre olacaktır Fetal tonusunyok olduğu durumlarda bebeğin kaybedilme riski çok yüksektir ![]() Burada etkili mekanizma oksijen yetmezliği sonucu fetusun kanının pH'ında değişim olması ve asit ortaya çıkmasıdır Bu tabloya asidoz adıverilir Normalde insan kanının pH'ı 7 35-7 45 arasındadır![]() Bu değer 7 10'un altına düştüğünde bebek kaybedilir![]() Fetalasidozun ilk bulgusu NST'nin nonreaktif hale gelmesidir ![]() Fetal Kalp Hareketleri Normalde miadında bir fetusdabebeğin kalp atım hızı 120-160 atım dakika civarındadır Ortalama hız ise 140 civarıdır Buortalama hıza bazal atım hızı denir Bazal atım hızının 2dakikayı geçmeyen artışlarına akselerasyon düşüşlerine ise deselerasyon adı verilir Fetal kalp hızı reaktivitesi isefetal hareket ile birlikte olan akselerasyonlardır Bureaktivite 28 gebelik haftasında belirir Bu nedenle 28![]() haftadan önce NST güvenilir değildir ![]() Fetal Solunum Hareketleri İlkkez 10-14 haftalarda ortaya çıkar 20-21 haftalardaultrasonda tespit edilebilir Hareketler ilk zamanlardadüzensizdir fakat gebelik ilerledikçe düzene girer Gebelikilerledikçe solunum hızı azalır ancak bebeğin solunum için harcadığı zaman artar 34-35 haftalarda fetus zamanının%30'unu solunum için harcar ve bunun büyük kısmı yemeklerden 2 saat sonra görülür Bu nedenle gözlemler yemeklerden 2 saatsonra yapılmalıdır Bu dönemde 2 solunum hareketi arasındageçen süre 30-35 dakikayı aşmaz ![]() Fetal Gövde hareketleri Bunlar birçok gebe tarafından hissedilen hareketlerdir Buhareketlerdekibir azalma fetal tehlikenin ilk işareti olabilir ![]() Normal bir gebelikte 1 saat içinde anne tarafından hissedilen ve edilemeyen hareketlerin toplamı 20-50 civarındadır Hareketler gceleri biraz daha artar, 24 haftadansonra ise bir miktar azalır Fetal solunum hareketleri ile gövdehareketleri arasında ters ilişki vardır Solunum durduğundagövde hareketleri artar ![]() Eğer 12 saat içinde anne tarafından hissedilen en az 10 hareket olmazsa veya 10 hareket için geçen süre 1 hafta öncekinin 2 katıysa anormal olarak kabul edilir ve araştırılması gerekir Anormal hareket olanvakaların %10'unda ileri tetkik ve teadvi yapılmaz ise %10-30 fetal ölüm olur fetal hareketler ultrason ile tespit edilir![]() Fetal hareketlerin gelişimi 16 haftaya kadar tamamlanır![]() Hareketlerin gelişme sırası şu şekildedir ![]() Genel hareketler Hıçkırma Kol ve bacakların izole hareketleri Kafanın ye doğru atılması Solunum nme Kafanın öne doğru eğilemesi Çiğneme Yutma 16 haftadan sonra yeni birhareket gelişmez ![]() Fetal Tonus 7 5-8 5 gebelik haftalarında gelişir Oksijen azlığından veasidozdan en son etkilenen oluşumdur Fetal tonusun olmamasıdurumunda bebek kaybı daha sık beklenir Fetal tonusun tekbaşına bozuk olması çok fazla anlam ifade etmez Eğer tonuskaybı ile birlikte NST de non reaktif ise ciddi bir tehlike söz konusudur ![]() Amniyon Mayii Amniyon mayiinin miktarıda fetusun durumu hakkında bilgi verebilir Oksijenin az olduğu durumlarda bebekteki kanakımının yaşamsal organlara yönlendirilmesi sonucu amniyon sıvısını yapan böbrek ve akciğerlere daha az kan gider ve sonuçta amniyon sıvısı azalır Pasentanın Durumu Ultrasonografide plasentanın durumu gebeliğin gidişatı hakkında bilgi verebilir Plasentanın yaşlanma belirtilerigöstermesi fetusun tehlikede olabileceğini belirtebilir ancak günümüzde plasentanın evrelerdirilmesi çok fazla önem taşımamaktadır ![]() Biyofizik skorlama Fetusun solunum hareketleri, fetal hareketler, fetal tonus, amniyon sıvı miktarı ve NST birarada değerlendirilir ve her bir parametre 0-2 arasında skorlanır Sonuçta biofizik skorortaya çıkar Bu 0 ile 10 arasında bir sayıdır 8 ve üzerinormal olarak kabul edilir Skor 6 ise test şüpheli, 0-4 arasıise anormal olarak kabul edilir ![]() Takip Eğer normal bir skor elde edilir ise testler haftada bir kez tekrarlanır Diabet ve günaşımında haftada 2 kez testönerilir Skor8-10 Normal izleme devam edililir Eğer amniyon mayii azalmış isegebelik sonlandırılır Diğer vakalarda haftada birkez tekrarlanır Skor 6 4-6 saat sonra skorlama tekrarlanır Yine 6 çıkar ise 24 saatsonra yeniden yapılır Yine 6 olması durumunda eğerfetus matür ise gebelik sonlandırılır ![]() Skor 4 Bebek 36 ![]() haftadan büyük ise gebelik sonlandırılır 36haftadan küçük gebeliklerde 24 saat sonra tekrarlanır Gene 4 bulunursa gebelik sonlandırılır![]() Skor 0-2 Gebelik yaşına bakılmaksızın gebelik sonlandırılır Kaynak: Dr Alper Mumcu |
|
Fetal İyilik Halinin Değerlendirilmesi |
|
|
#3 |
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Fetal İyilik Halinin DeğerlendirilmesiFetal iyilik halinin değerlendirilmesi [/b] Fetusun anne karnındayken yaptığı bazı hareketlerin ve değişik uyarılara verdiği cevapların değerlendirilerek fetusun anne karnında güvende olup olmadığını anlamaya yarayan testlerdir ![]() Fetal Biofizik Aktiviteler Bebek anne karnında bazı istemli ve istemsiz hareketlerde bulunur Bunlara biofizik aktiviteler adı verilir![]() Biofizik aktiviteler 6 kategoride toplanır ![]() Fetal tonus, göğüs kafesi ve gövde hareketi gibi genel aktiviteler Emme, yutma, idrar yapma ve refleks gibi spesifik aktiviteler Göz kapatarak uyuma Kalp atımı Göbek kordonu damarlarında atım İstemli hareketler ve bazı uyarılara cevap verme Kademeli Hipoksi modeli Fetal gelişim esnasında ilk faal hale gelen aktiviteler oksijensizlikten en son etkilenir Buna kademali hipoksi modeliadı verilir İlk aktive olan bölge merkezi sinir sitemindetonusu yani kasların normal sertliğini ayarlayan bölge olduğundan oksijen yetmezliği durumunda en son kaybolacak aktivitedir Benzer şekilde en son gelişen fetal kalpaktivitesi de ilk etkilenen parametre olacaktır Fetal tonusunyok olduğu durumlarda bebeğin kaybedilme riski çok yüksektir ![]() Burada etkili mekanizma oksijen yetmezliği sonucu fetusun kanının pH'ında değişim olması ve asit ortaya çıkmasıdır Bu tabloya asidoz adıverilir Normalde insan kanının pH'ı 7 35-7 45 arasındadır![]() Bu değer 7 10'un altına düştüğünde bebek kaybedilir![]() Fetalasidozun ilk bulgusu NST'nin nonreaktif hale gelmesidir ![]() Fetal Kalp Hareketleri Normalde miadında bir fetusdabebeğin kalp atım hızı 120-160 atım dakika civarındadır Ortalama hız ise 140 civarıdır Buortalama hıza bazal atım hızı denir Bazal atım hızının 2dakikayı geçmeyen artışlarına akselerasyon düşüşlerine ise deselerasyon adı verilir Fetal kalp hızı reaktivitesi isefetal hareket ile birlikte olan akselerasyonlardır Bureaktivite 28 gebelik haftasında belirir Bu nedenle 28![]() haftadan önce NST güvenilir değildir ![]() Fetal Solunum Hareketleri İlkkez 10-14 haftalarda ortaya çıkar 20-21 haftalardaultrasonda tespit edilebilir Hareketler ilk zamanlardadüzensizdir fakat gebelik ilerledikçe düzene girer Gebelikilerledikçe solunum hızı azalır ancak bebeğin solunum için harcadığı zaman artar 34-35 haftalarda fetus zamanının%30'unu solunum için harcar ve bunun büyük kısmı yemeklerden 2 saat sonra görülür Bu nedenle gözlemler yemeklerden 2 saatsonra yapılmalıdır Bu dönemde 2 solunum hareketi arasındageçen süre 30-35 dakikayı aşmaz ![]() Fetal Gövde hareketleri Bunlar birçok gebe tarafından hissedilen hareketlerdir Buhareketlerdekibir azalma fetal tehlikenin ilk işareti olabilir ![]() Normal bir gebelikte 1 saat içinde anne tarafından hissedilen ve edilemeyen hareketlerin toplamı 20-50 civarındadır Hareketler gceleri biraz daha artar, 24 haftadansonra ise bir miktar azalır Fetal solunum hareketleri ile gövdehareketleri arasında ters ilişki vardır Solunum durduğundagövde hareketleri artar ![]() Eğer 12 saat içinde anne tarafından hissedilen en az 10 hareket olmazsa veya 10 hareket için geçen süre 1 hafta öncekinin 2 katıysa anormal olarak kabul edilir ve araştırılması gerekir Anormal hareket olanvakaların %10'unda ileri tetkik ve teadvi yapılmaz ise %10-30 fetal ölüm olur fetal hareketler ultrason ile tespit edilir![]() Fetal hareketlerin gelişimi 16 haftaya kadar tamamlanır![]() Hareketlerin gelişme sırası şu şekildedir ![]() Genel hareketler Hıçkırma Kol ve bacakların izole hareketleri Kafanın ye doğru atılması Solunum nme Kafanın öne doğru eğilemesi Çiğneme Yutma 16 haftadan sonra yeni birhareket gelişmez ![]() Fetal Tonus 7 5-8 5 gebelik haftalarında gelişir Oksijen azlığından veasidozdan en son etkilenen oluşumdur Fetal tonusun olmamasıdurumunda bebek kaybı daha sık beklenir Fetal tonusun tekbaşına bozuk olması çok fazla anlam ifade etmez Eğer tonuskaybı ile birlikte NST de non reaktif ise ciddi bir tehlike söz konusudur ![]() Amniyon Mayii Amniyon mayiinin miktarıda fetusun durumu hakkında bilgi verebilir Oksijenin az olduğu durumlarda bebekteki kanakımının yaşamsal organlara yönlendirilmesi sonucu amniyon sıvısını yapan böbrek ve akciğerlere daha az kan gider ve sonuçta amniyon sıvısı azalır Pasentanın Durumu Ultrasonografide plasentanın durumu gebeliğin gidişatı hakkında bilgi verebilir Plasentanın yaşlanma belirtilerigöstermesi fetusun tehlikede olabileceğini belirtebilir ancak günümüzde plasentanın evrelerdirilmesi çok fazla önem taşımamaktadır ![]() Biyofizik skorlama Fetusun solunum hareketleri, fetal hareketler, fetal tonus, amniyon sıvı miktarı ve NST birarada değerlendirilir ve her bir parametre 0-2 arasında skorlanır Sonuçta biofizik skorortaya çıkar Bu 0 ile 10 arasında bir sayıdır 8 ve üzerinormal olarak kabul edilir Skor 6 ise test şüpheli, 0-4 arasıise anormal olarak kabul edilir ![]() Takip Eğer normal bir skor elde edilir ise testler haftada bir kez tekrarlanır Diabet ve günaşımında haftada 2 kez testönerilir Skor8-10 Normal izleme devam edililir Eğer amniyon mayii azalmış isegebelik sonlandırılır Diğer vakalarda haftada birkez tekrarlanır Skor 6 4-6 saat sonra skorlama tekrarlanır Yine 6 çıkar ise 24 saatsonra yeniden yapılır Yine 6 olması durumunda eğerfetus matür ise gebelik sonlandırılır ![]() Skor 4 Bebek 36 ![]() haftadan büyük ise gebelik sonlandırılır 36haftadan küçük gebeliklerde 24 saat sonra tekrarlanır Gene 4 bulunursa gebelik sonlandırılır![]() Skor 0-2 Gebelik yaşına bakılmaksızın gebelik sonlandırılır Kaynak: Dr Alper Mumcu |
|
|
|