|
![]() ![]() |
|
Konu Araçları |
arada, enerji, kaynakları, yenilenebilir |
![]() |
Yenilenebilir Enerji Kaynakları Hepsi Bir Arada |
![]() |
![]() |
#1 |
Prof. Dr. Sinsi
|
![]() Yenilenebilir Enerji Kaynakları Hepsi Bir Aradayenilenebilir enerji kaynakları hepsi bir arada ![]() Yenilenebilir enerji güneş ışığı, rüzgar, yağmur, gel-git ve jeotermal ısı gibi yenilenebilir (doğal olarak yenilenen) doğal kaynaklardan elde edilir ![]() Konuyu daha ayrıntılı incelemeden önce yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili bazı gerçeklere göz atalım: 2006 yılında, küresel enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 18’i yenilebilir enerjiden sağlandı, bunun yüzde 13’ü odun yakmak gibi geleneksel biokütlelerden elde edildi ![]() ![]() Rüzgar gücü yıllık yüzde 30’luk bir oranla büyümektedir, 2008 yılında dünya çapında kurulu kapasitesi 121,000 megavat olup (MW), Avrupa ülkeleri ve ABD’de fazlaca kullanılmaktadı ![]() ![]() Dünyanın en büyük jeotermal enerji kurulumu California’daki 750 megavatlık kapasitesiyle The Geysers’dır ![]() ![]() ![]() Kenya, yıllık yaklaşık 30,000 küçük (20-100 vat) güneş enerji sistemleri satışıyla dünya üzerindeki en yüksek ev başına/bireysel güneş enerjisi sistemleri mülkiyetine sahiptir ![]() Çoğu yenilenebilir enerji projesi ve üretimi büyük ölçekli olsa da, yenilebilir enerji teknolojileri ayrıca çoğu zaman kırsal ve uzak alanlarda olan, enerjinin kalkınma için gerekli olduğu küçük off-grid uygulamalarda (kamu tesislerine bağlı olmayan kendi kendine enerji sağlayabilen tesisler) da kullanılabilir ![]() Bazı yenilenebilir enerji teknolojileri kesintili olduklarından ve göze hoş gözükmediklerinden dolayı eleştirilmektedir; ancak yine de yenilenebilir enerji pazarı büyümeye devam etmektedir ![]() İklim değişiklerine yönelik endişelerle birlikte yüksek petrol fiyatları ve giderek artan hükümet desteği artan yenilenebilir enerji yasalarının ortaya çıkmasına, insiyatiflere ve ticarileşmeye yol açmaktadır ![]() ![]() Yenilenebilir Enerjinin Kaynakları: Yenilenebilir enerji teknolojilerinin çoğunluğu güneşten yararlanmaktadır ![]() ![]() Dünya-Atmosfer sistemi içerisinde elde edilen enerji seviyesi kısaca Dünya’nın “iklimi” olarak tanımlanabilir ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Yenilebilir enerji güneş ışığı, rüzgar, gel-git ve jeotermal ısı gibi doğal fenomenleri gerektirir; bunu Uluslararası Enerji Ajansı şöyle açıklamaktadır: Yenilenebilir enerji sürekli olarak yenilenen doğal süreçlerden elde edilir ![]() ![]() ![]() Bu kaynaklarının her birinin nasıl ve nerede kullanılabileceklerini etkileyen biricik özellikleri vardır ![]() Rüzgar Enerjisi Hava akışı, rüzgar türbinlerini çalıştırmak için kullanılabilir ![]() ![]() ![]() Açık denizler ve yüksek irtifalı yerler gibi rüzgarların şiddetli ve daha sürekli olduğu yerler rüzgar santralleri için tercih edilir ![]() ![]() Dünya çapında, rüzgar enerjisinin uzun vadeli teknik potansiyelinin şu anki toplam küresel enerji üretiminin beş katına ya da şu anki elektrik talebinin 40 katına eşit olduğuna inanılır ![]() Bu özellikle daha fazla rüzgar kaynağına sahip olan yerlerde rüzgar türbinleri için fazla miktarda alanın kullanılmasına neden olabilir ![]() ![]() ![]() Rüzgar gücü yenilenebilirdir ve karbondioksit ve metan gazları gibi sera gazları üretmez ![]() Hidroelektrik Enerjisi: Sudaki enerji (kinetik enerji, ısı farklılığı ya da tuzluluk oranları biçiminde) kullanılabilir ![]() ![]() Su enerjisinin birçok çeşidi vardır: * Hidroelektrik enerjisi büyük-ölçekli hidroelektrik barajları için kullanılan bir terimdir ![]() ![]() * Mikro hidro sistemleri genel olarak 100 kilovataa kadar enerji üreten hidroelektrik gücü kurulumlarıdır ![]() ![]() ![]() * Barajsız hidro sistemleri baraj kullanmadan akarsulardan ve okyanuslardan kinetik enerji elde eder ![]() * Okyanus enerjisi okyanuslardan ve denizlerden enerji sağlayan tüm teknolojiler için kullanılır: o Deniz akıntısı enerjisi ![]() ![]() o Okyanus termal enerji dönüşümü (Ocean thermal energy conversion – OTEC) okyanus sıcak yüzeyiyle derinliklerinin arasındaki ısı farkını kullanır ![]() ![]() ![]() o Gel-git enerjisi gelgitlerden enerji elde eder ![]() o Dalga enerjisi dalgalardaki enerjiyi kullanır ![]() ![]() * Osmotik/geçişimli enerji ya da tuzluluk oranı enerjisi deniz suyu ve akarsuların tuzluluk yoğunluğu arasındaki farktan elde edilir ![]() ![]() * Girdap enerjisi, enerji kullanımında kullanılan girdapları oluşturmak için akarsulara engeller koyarak elde edilir ![]() Güneş Enerjisi: Bu bağlamda güneş enerjisi güneşten toplanan enerjidir ![]() * Fotovoltaik güneş pilleri kullanarak elektrik üretme * Yoğunlaştırıcı güneş enerjisi kullanarak elektrik üretme * Güneş tırmanma kulesi içindeki türbinleri döndüren hapsolan havayı ısıtarak elektrik üretme * Güneş termal panelleri kullanarak ev içi sıcak su ve hava ısıtma için havayı ya da suyu ısıtma * Pasif güneş binaları dizaynlarıyla binaları doğrudan ısıtma * Güneş fırınlarıyla gıda ürünlerini ısıtma * Güneş enerjisiyle havalandırma Sıvı Biyo Yakıt: Bitkiler büyümek ve biokütle üretmek için fotosentez yaparlar ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Sıvı biyoyakıt genellikle etanol yakıtı gibi bir bioalkoldür ya da biodizel ya da yakıt olarak kullanılan bitkisel yağ gibi bir yağdır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Bazı bölgelerde içten yanmalı motorlarda ve yakıt hücrelerinde kullanılan bir sıvı olan etanol (tahıl alkolü olarak da bilinir) üretmek için özel olarak mısır, mısır sapı, şeker pancarı yetiştirilmektedir ![]() ![]() ![]() ![]() Bir diğer bioyakıt kaynağı tatlı sorgumdur ![]() ![]() ![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Yenilenebilir Enerji Kaynakları Hepsi Bir Arada |
![]() |
![]() |
#2 |
Prof. Dr. Sinsi
|
![]() Yenilenebilir Enerji Kaynakları Hepsi Bir AradaKatı Biyokütle: Katı biokütle genellikle yaygın olarak doğrudan yanıcı yakıt olarak kullanılır, 10-20 MJ/kg (Mega Joule/Kilogram) ısı üretir ![]() ![]() ![]() Çoğu biokütle çeşidi içerisinde enerji bulunur ![]() ![]() Bioreaktörlerle enerji hasadı yapmak süt ürünü çiftçilerinin yaşadığı atıkların yok edilmesi sorunu için ucuz bir çözüm olarak kullanılabilir ve çiftliği çalıştırmak için yeterli biyogaz üretebilir ![]() Şu anki teknolojiyle bunu ulaşım yakıtı olarak kullanmak ideal olarak mümkün değildir ![]() ![]() ![]() ![]() Ulaşım dışındaki uygulamalar bir araya gelmiş ısı ve güç için genellikle daha ucuz olan katı biokütle yakıtla çalışabilen dıştan yanmalı motorların düşük güç yoğunluğuna dayanabilirler ![]() ![]() ![]() Asya’dan kutuplardaki buzullara giden is, buzulların yazın daha hızlı erimesine neden olmaktadır ![]() ![]() ![]() ![]() Odun ve yan ürünleri artık gazlaştırma gibi işlemlerle odun gazı, biyogaz, metanol ya da etanol yakıtı gibi bioyakıtlara dönüştürülebilmektedir; ancak bu yöntemleri uygun fiyatlı ve pratik kılabilmek için daha da geliştirme gerekebilir ![]() ![]() ![]() Kavak ve söğüt gibi kısa devirli ağaçlardan ve parlak ot ve tropik bölgelerde bulunan uzun çim gibi çimlerden biokütle elde etmek için uygulanılan işlemler yıllık tipik ürünlere göre daha az sıklıkla toprak işlemesi ve daha az nitrojen gerektirmektedir ![]() ![]() Biyogaz: Biyogaz şu an kullanılan kağıt üretimi, şeker üretimi, lağım, hayvan artığı ve benzeri atık kollarından rahatça elde edilebilmektedir ![]() ![]() ![]() ![]() Alternatif olarak biyogaz mekanik biyolojik arıtma gibi ileri atık işleme sistemleri kullanılarak elde edilebilir ![]() ![]() Yenilenebilir doğal gaz, doğal gaza benzer bir kaliteyi geliştirilmiş bir biyogazdır ![]() ![]() Jeotermal Enerji: Jeotermal enerji hem dünyanın bazı yerlerinde yerkabuğunun kilometrelerce altından hem de dünyanın her yerinde jeotermal ısı pompalarının birkaç metre altından dünyanın kendi ısısından elde edilen enerjidir ![]() ![]() ![]() Jeotermal enerjiden güç sağlamak için üç çeşit enerji tesisi kullanılmaktadır: kuru buhar, flash, ve ikili ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Dünya’nın merkezinden alınan jeotermal enerji bazı yerlerde diğer yerlere göre yüzeye daha yakındır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Ayrıca sıcak kuru kayalardan jeotermal enerji elde etme potansiyeli de mevcuttur ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Yenilenebilir Enerji Ekonomisi: Ekonomi Yenilenebilir enerji kaynaklarını birbirleriyle ve geleneksel enerji kaynaklarıyla karşılaştırırken, üç ana unsur göz önünde bulundurulmalıdır: * Sermaye maliyeti (nükleer enerji için, atık imhası ve devreden çıkarma masrafları da dahil) * İşletim ve bakım maliyeti * Yakıt maliyeti (fosil yakıt ve biokütle kaynaklar için – atıklar için bu maliyetler olumsuz olabilir) Tüm bu maliyetler ıskonto edilmiş nakit akımıyla bir araya getirilir ![]() ![]() ![]() Yenilenebilirler için hava ve yük çeşitliliğine uygun olabilmeleri için arttırılmış grid ara bağlantısı bakımından ek maliyetler vardır; ancak bu özellikle Avrupa’da yaşanılan örneklere bakılacak olunursa oldukça düşüktür – toplamda rüzgar enerjisi maliyeti günlük güç kullanımıyla aynı maliyettedir ![]() Rüzgar enerjisi yıllık yüzde 30 bir oranla artmaktadır, şu an dünya üzerindeki kurulu kapasitesi 100 gigavatı geçmiştir ve birçok Avrupa ülkesinde ve ABD’de sıklıkla kullanılmaktadır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Büyümesi: 2004 yılının sonundan 2008 yılının sonuna kadar, solar fotovoltaik kapasite altı kat büyüyerek 16 gigavatı aştı, rüzgar enerjisi kapasitesi yüzde 250 artarak 121 gigavata ulaştı ve yeni yenilenebilirlerden alınan toplam enerji kapasitesi yüzde 75 artarak 280 gigavatı buldu ![]() ![]() |
![]() |
![]() |
|