Bitmiş Pilleri Ne Yapmalıyız

Bitmiş Pilleri Ne Yapmalıyız
Bitmiş Pilleri Ne Yapmalıyız

Biten Pilleri Ne Yapmalıyız?

Çöpe atılarak zamanla bozulan ve piller ciddi sağlık sorunlarına yol açıyor

Çöpe atılarak zamanla bozulan ve gövdesinde akıntı meydana gelen pillerin içeriğinde bulunan cıva, kadmiyum ve kurşunun,kansere, nörolojik bozukluklara, akciğer hastalıklarına, beyin iltihaplanmasına ve kısırlığa yol açıyor

Çevre ve Orman Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Mustafa Öztürk tarafından hazırlanan, ’'Pil-Akü Kullanımı ve Atık Piller ile Akülerin Zararları’’ başlıklı araştırmada, enerjisi bitmiş pillerin, çöpe atılmaları durumunda hava, su ve toprak kaynaklarını kirleterek insanların sağlığı üzerinde olumsuz etkilere neden olacağı vurgulandı

Çöpe atılan pillerin, katı atık depolama sahasında zamanla bozularak
içeriğinde bulunan bazı tehlikeli ve zararlı maddelerin serbest kalacağı kaydedilen araştırmada, bu maddelerin arasında cıvanın da olduğu ifade edildi

Cıvanın, doğada bozulmadan uzun süre kalacağı kaydedilen araştırmada, maddenin, hızla deri ya da solunum yoluyla vücuda girebileceği belirtildi Maddenin, eser miktarda olmasının bile hiçbir şeyi değiştirmeyeceğine dikkat çekilen araştırmada, içme suyu veya gıda zinciri yoluyla insan vücuduna giren cıvanın, parastezi, ataksi, dişarti ve sağırlık gibi nörolojik bozukluklara, merkezi sinir sisteminin tahribine, kansere, böbrek, karaciğer ve beyin
dokularının tahribine, kromozomları bozmak suretiyle sakat çocuk doğumlarına neden olabileceği kaydedildi

Pilin içeriğinde bulunan ağır metaller arasındaki en tehlikeli ve toksit maddelerden birinin ’'Kadmiyum’’ olduğu vurgulanan araştırmada, pillerin çöp depo sahasında bozularak kadmiyum ve bileşiklerinin serbest hale geçtiği ve suya karıştığı ifade edildi Kadmiyumlu sızıntı suyunun, içme suyu ve toprağı kirleterek gıda zinciri ve su yoluyla insan vücuduna girdiği belirtilen açıklamada, kadmiyumun, akciğer hastalıklarına, prostat kanserine, kansızlığa,
doku ve böbrek üstü bezlerin tahribine neden olduğu ifade edildi

Kadmiyumun, vücuttaki yarılanma ömrünün 10 ile 25 yıl arasında değiştiği belirtilen araştırmada, içme suyu veya gıda zinciriyle alınan kadmiyumun yüzde 2’sinin vücutta birikirken, solunum yoluyla gelen kadmiyumun ise yüzde 10-50’sinin vücutta tutulduğuna dikkat çekildi

Vücudun, tutulma aşamasında kadmiyumu, kalsiyum gibi algılayarak
biriktirmeye başladığı ifade edilen araştırmada, bu aşamada, kalsiyum eksilmesinden dolayı kemiklerin yavaş yavaş zayıflamaya başlayacağı, ayakta durmanın hatta öksürmenin bile kemiklerin kırılmasına ve insanın ölmesine neden olabileceği vurgulandı

KURŞUN

Pillerin ve akülerin yapısında bulunan toksit maddelerden bir diğerinin ’'kurşun’’ olduğu belirtilen açıklamada, maddenin, vücuda solunum, içme suyu veya gıda zinciri yoluyla girdiği kaydedildi

Vücuda giren kurşunun, ciğerlere kadar ulaştığı ve ciğerlerde yavaş yavaş emilerek kana karıştığı anlatılan araştırmada, maddenin kan yoluyla ulaştığı karaciğer, böbrek, beyin ve kas gibi yumuşak dokularda 35-40 gün bekledikten sonra kurşun metabolitleri yardımıyla kemik ve diş gibi sert dokularda toplandığı
ifada edildi

Araştırmada, 0-6 yaş grubu çocukların kurşun kirliliğinden yetişkinlere göre en az 4 kat daha fazla etkilendikleri belirtilerek, maddenin, işitme bozukluğuna, sinir iletim sisteminde ve hemoglobin bileşiminde düşmeye, kansızlığa, mide ağrısına, böbrek ve beyin iltihaplanmasına, kısırlığa, kansere ve ölüme neden olduğu vurgulandı

YEREL YÖNETİMLERİN GÖREVLERİ

Araştırmada, pillerin toplanarak, özel bertaraf tesislerine gönderilmesi gerektiği belirtilerek, pil üreticilerinden, mamullerinin üzerine, ’'Çöpe Atılması Yasaktır’’ ibaresini veya şeklini koymaları istendi

Özellikle, cıvalı ve kadmiyumlu pillerin Türkiye’ye girişine sınırlamalar getirilmesinin önemine değinilen araştırmada, ithalatçı firmaların bu konuda önceden uyarılması ve kullanıcıların bilgilendirilmesi gerektiği ifade edildi

Araştırmada, atık pillerin toplanması ve bertaraf edilmesi konusunda yerel yönetimlerin de yapabilecekleri çalışmalar olduğu ifade edildi

Pillerdeki cıva, kadmiyum ve kurşun gibi zehirli ağır metaller konusunda halkı bilinçlendirme yönünde tanıtım çalışmaları yapılabileceği belirtilen araştırmada, yerel yönetimlerin üstlenebileceği uygulamalar şöyle sıralandı:

’'-Pillerin ayrı toplanmasını sağlamak Kırmızı renkli pil kutuları ile pil toplama merkezleri oluşturmak

-Vatandaşları pilleri nasıl ayrı toplayacakları konusunda bilgilendirmek

-Kırmızı renkli pil toplama araçları oluşturmak

-Pil toplama işlemini illerin genelinde yaygınlaştırılması

-Pillerin depolama alanlarında ayrı özel hücrelerde depolanmasını sağlamak

-Medyaya piller konusunda bilgi vermek

-Pillerin tehlikeli madde (cıva,kadmiyum ve kurşun gibi) içerdiğini gelişi güzel kullanılmaması gerektiğini anlatmak

-Akmış pillerin tehlikesi, eldivensiz dokunulmaması ve ellerin mutlaka yıkanması gerektiği konusunda eğitim vermek

-Pillerin tehlikeli madde içermesi sebebiyle dille kontrol edilmemesi gerektiğini kamuoyuna duyurmak

BİTMİŞ PİLLERİN ZARARLARI

Pillerin insan sağlığına ve çevreye çok büyük zararları vardır Piller cıva kadmiyum kurşun çinko mangan lityum demir nikel kobalt ve kimyasal maddelerden üretilir Bu pillerin gelişigüzel çöplere atılması doğrudan veya dolaylı olarak alıcı ortama verilmesi çevre açısından büyük tehlikeler yaratır Metaller toprağa ve oradan da yeraltı sularına karışabilir En başta toprak kullanılmaz hale gelir ve metallerin yarattığı su kirliliği sudaki ekosistemi alt üst eder Etkilenen sadece su ekosistemi değil aslında tüm ekosistemdir Zaman içerisinde bu etkiler insanlar üzerinde de görülür Atık pillerin sebep olduğu hastalıklar başında nörolojik bozukluklar merkezi sinir sistemi hastalıkları kanser böbrek ve karaciğer hastalıkları gelir Pillerin içindeki tüm maddelerin zararı kimi zaman öldürücü boyuta ulaşabilir Maddeler daha önce de belirtildiği gibi toprağa karışarak hayvanların yediklerinden ya da sulardan insan vücudunakarışır Ayrıca bir küçük kalem pil 4 metrekare toprak kirletir ve bu toprağı üretim yapamaz hale getirir

Mesela

KADMİYUM insanlarda yüksek tansiyona kalp hastalıklarına akciğer kanserine ve kansızlığa neden olur

Kadmiyum;

- İtai – itai ve akciğer hastalıklarına prostat kanserine kansızlığa doku tahribine- Anfiyen ve kronik neval tübüler bozukluğa ve böbrek üstü bezlerin tahribine neden olur

KURŞUN un meydana getirdiği olumsuzluklar

Vücudun hassaslaşması kuvvetten düşme uykusuzluk kabızlık zihin bulanıklığı böbrek hastalıkları ve felç olarak sıralanabilir Kurşun; işitme bozukluğuna sinir iletim sisteminde ve hemoglobin bileşiminde düşmeye kansızlığa mide ağrısına böbrek ve beyin iltihaplanmasına kısırlığa kansere ve ölüme neden olmaktadır

CİVA Sinir sisteminin cıva bileşiklerine karşı çok yüksek hassasiyeti vardır Bunun yanında vücuda alınan civanın beyin ve böbrekler üzerinde de ağır tahribatlar yarattığı yapılan çalışmalarla tespit edilmiştir Bunun yanında cıva konsantrasyonunun vücutta yükselmesi tansiyon yükselmesine kalp krizine deride kızarıklık ve yaralar oluşması ile gözlerin zarar görmesine neden olabilir Cıva doğada bozulmaz Cıva ve cıva bileşikleri halk ve çevre sağlığı bakımından çok tehlikeli ve toksittir Akan pildeki cıva hızla deri veya solunum yolu ile vücuda girebilir Bu maddenin eser miktarda suda bulunması dahi ciddi tehlike oluşturur

İçme suyu veya gıda zinciri yolu ile insan vücuduna giren cıva;

- Parastezi ataksi dişartri ve sağırlık gibi nörolojik bozukluklara

- Merkezi sinir sisteminin tahribine ve kansere

- Böbrek karaciğer beyin dokularının tahribine

- Kromozomları tahrip edip sakat doğumlara neden olmaktadır

PİL KULLANIRKEN NELERE DİKKAT ETMELİYİZ!

Ne Yapılmamalı

1Piller hiçbir şekilde ısıtılmamalı ateşe atılmamalı ve devamlı güneş ışığı alan yerlerde tutulmamalıdır

2Piller sökülmemeli içleri açılmağa çalışılmamalı delinmemeli ve ezilmemelidir

3Piller küçük çocukların oynayabileceği şekilde ortalıkta bırakılmamalıdır Düğme tipi pillerin küçük çocuklar tarafından kolaylıkla yutulabileceği unutulmamalıdır

4Pillerin artı ve eksi uçları herhangi bir metal iletkenle birleştirilip kısa devreler yaratılmamalıdır

5Şarj edilmeyen piller ve özellikle lityum türleri kesinlikle şarj işlemine tabi tutulmamalıdır

Aksi takdirde aşırı ısınma şişme gaz çıkışı alevlenme ve hatta patlama görülebilir

6Farklı gerilimlere sahip farklı yapılardaki piller ve şarjlı/şarjsız piller aynı cihaz içersinde kullanılmamalıdır

7Pille çalışan cihazlar kalorifer soba ocak vs gibi ısı kaynaklarından uzakta tutulmalı ve nakil vasıtalarının torpido gözünde veya direk güneş ışığı alabilen konsolları üzerinde uzun sürelerle bırakılmamalıdır

8Piller su deniz suyu veya diğer oksitleme özelliğine sahip maddelerle temas ettirilmemelidir

9Pillerin seri veya paralel bağlantıları uzman kişilerce yapılmalı lityum esaslı pillerde bu tür bağlantılardan kaçınılmalı ve nikel-kadmiyum / nikel-metalhidrit pilleri özel koruma devreleri olmadan paralel bağlanılmamalıdır

Ne Yapılmalı

1Cihazınızda hangi tip pillerin kullanılacağı kullanım esnasında cihazın çekeceği akımın şiddetine kullanım süresine ve kullanım sıklığına bağlıdır Buna göre şarjlı veya şarjsız pillerin yapılabilir Örneğin yüksek akım çeken ve uzun sürelerle kullanım gerektiren cihazlarda şarjlı piller çok daha ekonomik olacaktır Buna karşılık orta ve zayıf şiddette akım gerektiren ve kullanımı süreklilik arz etmeyen sistemler için şarjsız piller kullanılabilir Ayrıca çevre şartları (sıcaklık rutubet vb) ve satış fiyatı pillerin tercihi sırasında önemli bir etkendir

2Uzun sürelerle kullanılmayacak piller cihazlarından çıkartılmalı artı ve eksi uçları kuru bir bezle silinmeli ve kısa devre yaratmayacak bir şekilde naylon bir torbada muhafaza edilmelidir

3Yeni satın alınmış piller kullanım aşamasına kadar orijinal ambalajlarında tutulmalıdır

4Piller buzdolabında saklanabilir Ancak buzluk veya derin dondurucu kısmında muhafaza edilmemelidir

ATIK PİLLERİ NE YAPMALI / NE YAPMAMALIYIZ!

Ne Yapılmamalı?

1Ev veya iş yerlerinde kullanılmış (atık) piller evsel çöplerle kesinlikle karıştırılmamalı ve rasgele sokaklara atılmamalıdır

2Atık piller toprağa gömülmemelidir

3Atık piller denize akarsulara göllere veya kanalizasyona atılmamalıdır

4Atık piller ateşte yakılmamalıdır

5Atık nikel-kadmiyum pillerinin insan sağlığına oldukça zararlı kadmiyum maddesi içerdiği unutulmamalıdır

Ne Yapılmalı?

1Atık haldeki piller ayrı bir yerde (naylon torba kutu kavanoz vs) biriktirilmelidir

2Evinizde veya işyerinizde atık haldeki piller uzun sürelerle muhafaza edilmemelidir

3Atık piller bulunduğunuz yere en yakın mahaldeki atık pil toplama kutusuna atılmalı veya satın alındığı yere götürülmelidir

4Atık pillerin bünyelerindeki bazı metallerin geri kazanılabileceği unutulmamalıdır

5Atık pillerin toplanması için düzenlenecek kampanyalara gönüllü olarak katılmağa çalışınız

6Atık pil toplama noktalarının nerelerde olduğunu araştırınız

7Çevrenizde pil kullananları yukarıda anlatıldığı şekilde davranmaya davet ediniz ve onlara örnek olunuz

8Son olarak çevreye dost olan pillerin 1865 yılından beri insanlığın hizmetinde olduğunu çevrenin pek sevmediği cıva ve kadmiyum elementlerini içeren pillerdeki sağlığa zararlı maddelerin azaltıldığını ve bu türdeki pil atıkları için yüksek toplama hedeflerinin konulduğunu lütfen not ediniz

Atık pillerin toplanması depolanması ve bertarafı işlemleri kısa adı TAP olan Taşınabilir Pil Üreticileri ve İthalatçıları Derneğimizce organize edilmektedir Konuyla ilgili olarak Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş bir kuruluşa olan Derneğimize her zaman başvurabilirsiniz

GELECEK KUŞAKLARA LÜTFEN DAHA TEMİZ BİR TÜRKİYE BIRAKALIM