|
|||||||
![]() |
|
|
Konu Araçları |
| bilişsel, davranışsal, hakkında, sorulan, sorular, sıkça, terapi |
Bilişsel Davranışsal Terapi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular |
|
|
#1 |
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Bilişsel Davranışsal Terapi Hakkında Sıkça Sorulan SorularSıkça Sorulan Sorular Bilişsel Terapi nedir? Bilişsel terapi, bilimsel olarak test edilen ve birçok farklı bozukluklar için 325’den fazla yapılmış klinik denemelerde etkili bulunan birkaç psikoterapi yöntemlerinden biridir Diğer psikoterapi yöntemlerinin tam tersine, bilişsel terapi genellikle şimdiki zaman yönelimli, daha sınırlı ve daha problem çözmeye yöneliktir Aslında çoğunlukla hastanın yaptığı şey, mevcut problemleri çözmektir Buna ek olarak, hastalar yaşamları boyunca kullanabilecekleri belirli becerileri öğreniyorlar Bu beceriler, saptırılmış düşünceleri teşhis etmeyi, inançları değiştirmeyi, farklı bir yönde diğerleriyle ilişki kurmayı ve davranışları değiştirmeyi kapsıyor Bilişsel terapinin arkasındaki kuram nedir? Bilişsel terapi, bilişsel modele dayanır Bilişsel modele göre olayları algılama şeklimiz duygusal olarak nasıl hissettiğimizi etkiliyor Örneğin, bu broşürü okuyan bir nsan “Bu harika, tam da benim aradığım şey” diye düşünebilir ve mutlu olabilir Bu broşürü okuyan diğer bir insanda şu şekilde düşünebilir “Tamam, bu iyi ama yapabileceğimi düşünmüyorum ” Böylece bu kişi kendini mutsuz ve hevesi kırılmış hisseder Bu yüzden duygusal olarak kişinin nasıl hissettiğini direk olarak etkileyen olayın kendisi değildir, o olaya ilişkin olarak kişinin kendi düşünceleridir İnsanlar sıkıntı içinde olduğu zaman genellikle açık bir şekilde düşünemezler ve düşünceleri bir yolunu bulup sapar Bilişsel terapi, insanlara sıkıntılı düşüncelerini teşhis etmelerine ve düşüncelerinin ne kadar gerçekçi olduğunu değerlendirmelerine yardımcı olur Böylece, onlar sapmış düşüncelerini değiştirmeyi öğrenirler İnsanlar daha gerçekçi düşündükleri zaman, kendilerini daha iyi hissederler Ana fikir, kararlı bir şekilde problemleri çözmek ve davranışsal değişimleri başlatmaktır Terapiye hazır olmak için ne yapmalıyım? Önemli olan ilk adım hedefleri koymaktır ”Terapi sonunda nasıl farklı olmak istiyorum” diye kendinize sorun İşinizde, evinizde, arkadaşlarınızla, ailenizle, iş arkadaşlarınızla olan ilişkilerinizde yapmak istediğiniz değişiklikleri açık bir şekilde düşünün Hangi belirtilerin sizi sıktığını, hangilerini azaltmak yada çıkartmak istediğinizi düşünün Yaşamınızda geliştirmek istediğiniz diğer alanları düşünün: Kültürel, ruhsal, akılla ilgili meraklarınızı sürdürmek, egzersizi arttırmak, kötü alışkanlıkları azaltmak, yeni kişisel beceriler öğrenmek, işte yada evdeki yönetim becerilerini geliştirmek Terapist bu hedefleri değerlendirmenize ve tekrar tanımlamanıza yardımcı olur Ayrıca terapist hangi hedefleri kendi başınıza çalışabileceğinizi ve hangilerini terapide çalışmak isteyebileceğinizi saptamanıza yardımcı olur Tipik terapi seansı sırasında ne olur? Terapi seansınız başlamadan önce, terapistiniz ruh durumunuzu değerlendirmek için sizden belirli formlar doldurmanızı isteyebilir Depresyon, Kaygı ve Ümitsizlik Envanterleri, size ve terapistinize ilerlemenizi değerlendirmek için objektif bir yön vermeye yardımcı olur Terapide terapistin yapacağı ilk şeylerden bir tanesi, sizin diğer haftalara göre bu hafta nasıl hissettiğinizi saptamaktır Buna ruh durumu kontrolü denir Terapist, size seans için gündeme koymak isteyeceğiniz problemleri, bir önceki seansta olan önemli şeyleri ve gelecek haftada olabilecek önemli şeyleri sorar Sonra, terapist bir önceki seans sırasında konuşulanlardan size hangilerinin önemli göründüğünü, hafta boyunca yapabileceğiniz ev aaaalerini ve terapide değiştirmek istediğiniz bir şey olup olmadığını sorarak bir önceki terapi seansı ile bu haftadaki terapi seansı arasında bir bağlantı kurar Daha sonra, siz ve terapistiniz gündeme koyduğunuz problem yada problemleri görüşüceksiniz ve hem problemleri çözmeye yönelik teknikleri uygulayacaksınız hem de bu problemli durumdaki inançlarınızın ve düşüncelerinizin doğruluğunu değerlendireceksiniz Ayrıca yeni beceriler öğreneceksiniz Siz ve terapistiniz, seansın önemli noktalarını özetleyeceksiniz ve terapistiniz sizden geri bildirim alacak: Terapiye yararlı olan ve yararlı olmayan şeyler nedir, sizi sıkan olaylar, terapistin yakalayamadığı, değişmesini istediğiniz herhangi bir şey var mı? Gördüğünüz gibi, bu terapi yönteminde hem terapist hem de hasta oldukça aktiftir Terapi ne kadar sürer? Uygulanabilir zorunluluk olmadıkça, terapist ve hasta arasındaki işbirliği ile terapinin süresine birlikte karar verilir Genellikle terapistiniz, ilk yada ikinci seanstan sonra, sizin ilk seansta belirlediğiniz hedeflere ulaşmanızın ne kadar süreceği hakkında aşağı yukarı bir fikir edinir Bazı hastalar 6-8 seans gibi kısa bir süre için terapide kalır Uzun süren problemlere sahip olan diğer hastalar aylarca terapide kalmayı seçebilir İlk başta, hastalar krizde olmadıkça haftada bir kere görülür Hasta kendisini iyi hisseder hissetmez ve terapinin yavaşça sona ermesine hazır olur olmaz, hasta ve terapist her iki haftada bir sonra da her üç haftada bir terapiyi denemeye karar verirler Bu seans aralarını yavaşça uzatmak, size terapideyken öğrendiğiniz becerileri uygulamanıza yardımcı olur Destekçi seanslar, terapi sona erdikten sonra 3, 6 ve 12 ayda tavsiye edilir İlaçla tedavi nasıl olur? Gerçekçi ve diğerleriyle birlikte çalışmaya açık olan bilişsel terapistler, ilaçla tedavinin avantajlarını ve dezavantajlarını sizinle görüşebilir Çoğu hastalar ilaçsız tedavi edilir Ama bazı bozukluklar ilaçla birlikte bilişsel terapiye daha iyi karşılık verir Eğer siz ilaç tedavisi görüyorsanız yada ilaçla tedavi olmak istiyorsanız, doğru ilacı doğru dozda aldığınıza emin olmak için, bir uzman yardımı ile psikiyatrik konsültasyon alıp almayacağınızı terapistinizle görüşmek isteyebilirsiniz Eğer ilaç tedavisi görmüyorsanız yada ilaçla tedavi olmak istemiyorsanız, 4-6 haftadan sonra siz ve terapistiniz, ne kadar ilerlediğinizi değerlendirebilir ve ilaçla tedavi hakkında daha fazla bilgi almak için psikiyatrik konsültasyon isteyip istemeyeceğinizi saptayabilirsiniz Terapiden en iyi şekilde nasıl yararlanabilirim? Bunun bir yolu, bilişsel terapi okumalarını, çalışma kitaplarını, hasta broşürlerini psikoterapinize nasıl ilave edebileceğinizi terapistinize sormaktır İkinci yol, her seansa dikkatli bir şekilde hazırlanmak, bir önceki seansta öğrendiğiniz şeyleri düşünmek ve bir sonraki seansta konuşmak istediğiniz şeyleri not etmektir Üçüncü yol, terapi seansınızı günlük yaşantınızın içine sokmaya çalıştığınıza emin olun Bunu yapmanın iyi yolu, her seansın sonunda notlar almak, seansı kaydetmek yada seansın özetini ses kaydediciye almaktır Siz ve terapistiniz, gelecek haftada yapacağınız yararlı şeyleri görüşmek için terapi seansında yeteri kadar vakit ayırdığınıza emin olun ve bu ev aaaalerini yaparken karşılaşabileceğiniz zorlukları tahmin etmeye çalışın böylece terapistiniz seansınız bitmeden size yardımcı olabilir Terapinin yürüyüp yürümediğini nasıl anlayabilirim? Çoğu hastalar sadakatle seanslara katılır ve seanslar arası önerilen ev aaaalerini günü gününe yaparlarsa, terapinin 3-4 haftası içinde belirtilerinde azalma olduğunu fark ederler Ayrıca, hastalar birkaç hafta içinde kendi objektif testlerindeki puanlarının düşmeye başladığını görürler |
|
|
|