Kanuni Sultan Süleyman Dönemi Olayları (1520-1566)

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-25-2012

Kanuni Sultan Süleyman Dönemi Olayları (1520-1566)

Osmanlı Devleti’nin en parlak dönemidir

Onun döne*minde Osmanlı Devleti topraklarını hızla genişletmesi*nin yanı sıra kültür ve sanat bakımından da zirveye ulaşmıştır

BATIDAKİ GELİŞMELER
1) Macaristan Seferi ve Belgrat’ın Fethi (1521); Belgrat alınarak (1521) Avrupa’da yapılacak fetihlerde üs olarak kul*lanıldı

2) Mohaç Meydan Savaşı (1526); Macaristan fethedildi

Osmanlının Orta Avrupa’daki üstünlüğü sağlanmış oldu

UYARI: Bu olaydan sonra Macaristan üzerindeki hak iddia eden Avusturya ile Osmanlı Devleti ilk kez karşı karşıya gelmiştir
3) I Viyana Kuşatması (1529)
Osmanlı Ordusu Macaristan’dan geri dönünce Avus*turya kralı Ferdinand

Macaristan üzerinde hak iddia etti

Macaristan topraklarına girerek Budin’i kuşattı

Bunun üzerine Kanuni yeni bir sefere çıkarak Budin’i geri aldı

Avusturya topraklarına girerek Viyana’yı kuşattı (1529)

Ancak

orduda yiyecek ve cephane sıkıntısının baş göstermesi

kış mevsiminin erken bastırması ve ağır kuşatma toplarının götürülmemiş olması nedeniyle Vi*yana alınamadı

4) Almanya Seferi (1532)
Avusturya Kralı Ferdinand

Osmanlı Ordusunun geri dönmesi üzerine Macaristan’ın işgal etti

Kanuni bu kez Alman imparatoru Şarlken üzerine yürüdü

Osmanlı Ordusu Alman topraklarına girdi

Şarlken sa*vaşmaya cesaret edemedi

Avusturya kralı Ferdinand Osmanlılardan barış istedi

Taraflar arasında İstanbul Antlaş*ması(İbrahim Paşa) imzalandı (1533)

Bu antlaşmaya göre;
• Avusturya kralı

Osmanlı veziriazamına denk sa*yılacak

UYARI: Bu madde ile Avusturya Osmanlı Devletinin üs*tünlüğünü resmen kabul etmiş olmaktadır
• Avusturya elindeki Macaristan topraklan için Osmanlı Devleti’ne vergi vere*cek

5) Osmanlı – Fransız İlişkileri ve Kapitülasyonlar (1535)
Osmanlı – Fransız ilişkileri Fransa kralı I

Fransuva’nın Kanuni’den yardım istemesi üzerine başladı

Kanuni

Fransa’yı yanına çekerek
a) Avrupa Hristiyan birliğini parçalamak
b) Coğrafi keşiflerle önemini kay*betmeye başlayan Akdeniz ticaretini yeniden canlan*dırmak
c) Avrupa Hristiyan birliğini engellemek için Fransa ile dostluk ve ticaret antlaşması imzalamıştır (1535)

Kapitülasyonlar adı verilen bu antlaşmaya göre;
• Fransız ticaret gemileri Osmanlı kara sularında ve limanlarında serbestçe dolaşabilecek

• Fransız tüccarlar

diğer devletlerin tüccarlarından daha az gümrük vergisi ödeyecek

• Osmanlı Devleti’nde ölen Fransızlar’ın malları ül*kesine iade edilecek

• Fransızlar

İstanbul’da elçi bulundurabilecek

Osmanlı Devleti’ndeki Fransız tüccarların arasın*daki davalara Fransız mahkemeleri bakacak

Aynı haklardan Osmanlı Devleti de yararlana*caktır
Bu ayrıcalıklar antlaşmayı imzalayan hükümdar*lar sağ kaldığı sürece geçerli olacaktır

UYARI:1535 yılında imzalanan kapitülasyonlar

Kanuni’nin ölümünden sonra 5 kez yenilenmiş

I

Mahmut dö*neminde (1740) sürekli hale getirilmiştir

Osmanlı Devleti’nin gücünü koruduğu dönemlerde bir sorun oluşturmayan kapitülasyonlar

zayıflama dönemin*de devletin çökümünde en önemli etkenlerden biri olmuştur

Kapitülasyonlar Lozan Antlaşması (1923) ile kaldırılmıştır

6) Macaristan’ın Osmanlı Himayesine Girmesi(1541)
Macar Kralının ölmesi üzerine Avusturya Kralı Ferdinand Macaristan’a girdi

Bu nedenle Kanuni tek*rar sefere çıktı

• Kuzeybatıkısmı Avusturya’ya bırakıldı

• Doğu kısmı

dış işlerinde Osmanlı Devleti’ne bağlı Erdel Beyliği oldu

• Orta ve güney kısmı

Budin Beylerbeyliği adıyla merkeze bağlı eyalet oldu

7) Zigetvar Seferi ve Kanuni’nin Ölümü (1566)
Avusturya’nın İstanbul Antlaşması’nı bozması üzerine Kanuni sefere çıktı

1566′da Zigetvar Kalesi ku*şatıldı

Kuşatma sürerken Kanuni’nin vefat etmesine rağmen fetih tamamlandı

(1556)

08-25-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Kanuni Sultan Süleyman Dönemi Olayları (1520-1566) Kanuni Sultan Süleyman Dönemi Olayları (1520-1566) Osmanlı Devleti’nin en parlak dönemidir Onun döneminde Osmanlı Devleti topraklarını hızla genişletmesinin yanı sıra kültür ve sanat bakımından da zirveye ulaşmıştır BATIDAKİ GELİŞMELER 1) Macaristan Seferi ve Belgrat’ın Fethi (1521); Belgrat alınarak (1521) Avrupa’da yapılacak fetihlerde üs olarak kullanıldı 2) Mohaç Meydan Savaşı (1526); Macaristan fethedildi Osmanlının Orta Avrupa’daki üstünlüğü sağlanmış oldu UYARI: Bu* olaydan sonra Macaristan üzerindeki hak iddia eden Avusturya ile Osmanlı Devleti ilk kez karşı karşıya gelmiştir 3) I Viyana Kuşatması (1529) Osmanlı Ordusu Macaristan’dan geri dönünce Avusturya kralı Ferdinand Macaristan üzerinde hak iddia etti Macaristan topraklarına girerek Budin’i kuşattı Bunun üzerine Kanuni yeni bir sefere çıkarak Budin’i geri aldı Avusturya topraklarına girerek Viyana’yı kuşattı (1529)Ancak orduda yiyecek ve cephane sıkıntısının baş göstermesi kış mevsiminin erken bastırması ve ağır kuşatma toplarının götürülmemiş olması nedeniyle Viyana alınamadı 4) Almanya Seferi (1532) Avusturya Kralı Ferdinand Osmanlı Ordusunun geri dönmesi üzerine Macaristan’ın işgal etti Kanuni bu kez Alman imparatoru Şarlken üzerine yürüdü Osmanlı Ordusu Alman topraklarına girdi Şarlken savaşmaya cesaret edemedi Avusturya kralı Ferdinand Osmanlılardan barış istedi Taraflar arasında İstanbul Antlaşması(İbrahim Paşa) imzalandı (1533) Bu antlaşmaya göre; • Avusturya kralı Osmanlı veziriazamına denk sayılacak UYARI: Bu madde ile Avusturya Osmanlı Devletinin* ü*stünlüğünü resmen kabul etmiş olmaktad*ır • Avusturya elindeki Macaristan topraklan için Osmanlı Devleti’ne vergi verecek 5) Osmanlı – Fransız İlişkileri ve Kapitülasyonlar (1535) Osmanlı – Fransız ilişkileri Fransa kralı I Fransuva’nın Kanuni’den yardım istemesi üzerine başladıKanuni Fransa’yı yanına çekerek a) Avrupa Hristiyan birliğini parçalamak b) Coğrafi keşiflerle önemini kaybetmeye başlayan Akdeniz ticaretini yeniden canlandırmak c) Avrupa Hristiyan birliğini engellemek için Fransa ile dostluk ve ticaret antlaşması imzalamıştır (1535) Kapitülasyonlar adı verilen bu antlaşmaya göre; • Fransız ticaret gemileri Osmanlı kara sularında ve limanlarında serbestçe dolaşabilecek • Fransız tüccarlar diğer devletlerin tüccarlarından daha az gümrük vergisi ödeyecek • Osmanlı Devleti’nde ölen Fransızlar’ın malları ülkesine iade edilecek • Fransızlar İstanbul’da elçi bulundurabilecek Osmanlı Devleti’ndeki Fransız tüccarların arasındaki davalara Fransız mahkemeleri bakacak Aynı haklardan Osmanlı Devleti de yararlanacaktır Bu ayrıcalıklar antlaşmayı imzalayan hükümdarlar sağ kaldığı sürece geçerli olacaktır UYARI:1535 yılında imzalanan kapitülasyonlar Kanuni’nin ölümünden sonra 5 kez yenilenmiş I Mahmut döneminde (1740) sürekli hale getirilmiştir Osmanlı Devleti’nin gücünü koruduğu dönemlerde bir sorun oluşturmayan kapitülasyonlar zayıflama döneminde devletin çökümünde en önemli etkenlerden biri olmuştur Kapitülasyonlar Lozan Antlaşması (1923) ile kaldırılmıştır 6) Macaristan’ın Osmanlı Himayesine Girmesi(1541) Macar Kralının ölmesi üzerine Avusturya Kralı Ferdinand Macaristan’a girdi Bu nedenle Kanuni tekrar sefere çıktı • Kuzeybatıkısmı Avusturya’ya bırakıldı • Doğu kısmı dış işlerinde Osmanlı Devleti’ne bağlı Erdel Beyliği oldu • Orta* ve güney kısmı Budin Beylerbeyliği adıyla merkeze bağlı eyalet oldu 7) Zigetvar Seferi ve Kanuni’nin Ölümü (1566) Avusturya’nın İstanbul Antlaşması’nı bozması üzerine Kanuni sefere çıktı 1566′da Zigetvar Kalesi ku*şatıldı Kuşatma sürerken Kanuni’nin vefat etmesine rağmen fetih tamamlandı (1556)