Çekingen Kişilik Bozukluğu

Çekingen Kişilik Bozukluğu

Aşağıdaki belirtilerden en az dördünün varlığı ile birlikte erişkinliğin erken dönemlerinde başlayan yetersizlik duyguları, sosyal acıdan kendini geri çekme ve başkalarınca olumsuz değerlendirilmeye aşırı duyarlı olma, fazla incinme ile seyreden bir kişilik bozukludur
1-Başkaları tarafından kabul görmeme, küçümsenme, eleştirilme, dışlanma endişeleriyle sosyal ilişki gerektiren islerden uzak durma

2-Sevilip, sayıldığına kesin inanmadıkça başkalarıyla iletişim kurmak,görüşmek istemez

3-Hafife alınıp, dalga geçileceği endişesi ile yakın ilişkilerde rahat davranamaz,bu ilişkilerde tutukluk yasayıp, kendini ve sahip olduklarını ortaya koyamaz

4-Başkalarının da bulunduğu iletişim gereken ortamlarda düşünce içerikleri yoğun bir şekilde eleştirilme, dışlanma düşünceleri ile kaplanmıştır

5-Hissettikleri yetersizlik duyguları nedeniyle, daha önce karsılaşmadıkları kişilerle ayni ortamda bulunduklarında istedikleri gibi hareket edememelerine, konuşma ve davranışlarında kısıtlılık hissetmelerine yol acar

6-Kişiler kendilerini sosyal acıdan yeteneksiz, renksiz, etkisiz ,zayıf veya diğer kişilere göre daha değersiz bireyler olarak görürler

7-Küçük düşüp, mahcup olacakları seklindeki düşünce yapıları nedeniyle kendi baslarına bireysel girişimlerde bulunamaz ve yeni aktivitelere başlamak ya da başkalarına katılmak istemezler

Bu kişiler yeni sorumluluk ve dolay isiyle eleştiri alma olasılığı, odak noktası olma,üstlerle daha çok ilişki kurma ve inisiyatif kullanma durumları nedeniyle islerinde daha üst konumlara yükselme tekliflerini reddedebilirler Başkaları hakkında başlangıçta "beni eleştirir, beni aralarına almazlar" diye düşündüklerinden yeni ilişkilere girmekten kaçınırlar Kendilerinden bahsetmekte, iç dünyalarını açmaları konusunda yanlış anlaşılma ve reddedilme endişeleri nedeniyle zorluk yasarlar

Utangaç,ürkek, yalnız, kendini gizlemeye çalışan, sesi soluğu çıkmayan, kendini frenleyen kişilerdirOlağan şeylerden bile bir çok tehlikenin oluşabileceğini düşünüp, hayatlarını alıştıkları ortam ve kişilerle geçirmeye çalışır, "kozaları içinde yasamaya çalışırlar" Korkulu ,endişeli ve diken üzerinde gibi olan davranışları başkalarınca alay konusu olabilir Başkalarına kıyasla toplumdan uzak yasamayı yeğlerler, bu nedenle tanıyanları azdır ve iletişimleri de az olduğundan yeterli destek bulamazlar Buna rağmen sevgi,saygı, yakınlık görmek ister, mükemmel ilişki hayalleri ile yasarlar

Beraber görülen bozukluklar:
-Sosyal fobi
-Depresif bozukluklar
-Diğer kişilik bozuklukları (borderline , paranoid, sizoid, sizotipal kb)

Toplumda %05-1 oranında görülmektedir Çocukluk yaslarında utangaç, yabancılar arasına çıkamayan, yeni durumlar karsısında endişe edip, gerileyen, oyunlara katılmakta isteksiz ya da pasif kalan çocuklardır Yıllar geçip, ilişki gereği arttıkça daha çok çekingenlikleri ortaya çıkar

teşekkürler kardeşi paylaşım için,ben de biraz katkı da bulunmak istedim sakıncası yoksa

ERİŞKİN / KİŞİLİK BOZUKLUKLARI

Derin olarak yerleşmiş olan, sosyal kalıplara uymayan, yaygın, ısrarlı, uyumsuz davranış örüntüsüdür

Genelde yaşamın çeşitli dönemlerinde uzun süreli zorlukların etkisiyle olur Kendilerini karşısındakinin yerine koymakta zorlanırlar Görülme sıklığı %6-9 oranındadır Kişilik bozuklukları ilk bulgularını 15-20 yaş arası gösterir Kadın-erkek oranı eşittir Kişilik bozuklukları bir çok nedene bağlı olarak gelişir

Tedavisinde psikanaliz, psikoterapi, ilaç tedavisi kullanılır Başarı oranı düşüktür

Paranoid Kişilik Bozukluğu
Diğer insanlardan kötü niyetli hareketler bekleme eğilimindedirler Şüphecilik ve güvensizlik temel belirtileridir Toplumda %1-2 oranında görülür Erkeklerde daha fazladır
Tedavide ilaç tedavisi ve psikoterapi birlikte kullanılır

Şizoid Kişilik Bozukluğu
Sosyal ortamdan uzaklaşmanın, izole yaşantının olduğu kişilik yapısıdır Duygularını ifade edemezler Genelde tek bir etkinlikte bulunurlar Yakın arkadaşlıkları ve sırdaşları yoktur Toplumda %7 oranında görülür Erkeklerde daha sıktır Tedavide ilaç tedavisi ve psikoterapi kullanılır

Şizotipal Kişilik Bozukluğu
Davranış, düşünce, duygulanım, konuşma ve görünümde bir çok gariplik ve egzantriklikler vardır Alınganlık fikirleri, olağandışı yaşantıları, kuşkuculuk, acayip düşünce biçimi belirgindir Toplumda %3 oranında görülür %10'u intihar girişiminde bulunur Şizofreniye dönüşmesi olasıdır İlaç tedavisi ve psikoterapi tedavide kullanılır

Antisosyal Kişilik Bozukluğu
Başkalarına hak tanımayan uyumsuz davranışların olduğu kişilik yapısıdır Suç işleme eğilimi, sürekli yalan söyleme, dürtüsellik, kavgacılık, sorumsuzluk, vicdan azabı çekmeme temel bulgularıdır Tam genellikle 18 yaşından sonra oluşur 30'lu yaşlardan sonra kendiliğinden düzelme olabilir Tedavisi zordur Madde bağımlılığı riski yüksektir

Borderline (Sınır) Kişilik Bozukluğu
Ayrışma-bireyselleşme sorunları, duygulanımı denetleme sorunları ile ilgili belirtiler ve yoğun kişisel bağlılıklar temelde görülebilir Terk edilmeye karşı aşırı korku duyma, hep-hiç yasasıyla davranması, kimlik karmaşası, kendine zarar verici davranışlar, sürekli boşluk hissi, öfke patlamaları gibi belirtiler görülür Toplumda %2 oranında görülür Kadınlarda daha sıktır Genelde annelerinde de bu bozukluk vardır İleri yaşlarda düzelme olabilir Genelde 40 yaşından önce tanı konulur Psikoterapi temel tedavi şeklidir Ek ilaç tedavisi de kullanılır

Histrionik Kişilik Bozukluğu
Dramatik, duygusal, etkileyici davranış kalıplarının olduğu bozukluktur İlgi odağı olma beklentisi, baştan çıkarıcı davranma, fiziki görünümüne aşırı dikkat ve insanları kullanma, gösteriş, başkalarından kolay etkilenme ön plandadır %2-3 oranında görülür Kadınlarda daha yaygındır
Baştan çıkarıcı özelliğe karşın cinsellikten korkma temel bulgudur Psikoterapi temel tedavi şeklidir

Narsistik Kişilik Bozukluğu
Kendini beğenme ve öz saygı ile aşırı ilgilenmenin olduğu bozukluktur Üstünlük duygusu, beğenilme gereksinimi, kendini karşısındakinin yerine koyamama, küstahlık temel belirtileridir
Temelde anne ile çatışmalar yatar Tedavisi zordur Psikoterapi kullanılır

Çekingen (Kaçıngan) Kişilik Bozukluğu
Çekingen ve utangaç kişilik yapısı belirgindir Kaçınganlık, yakın ilişkiler kuramama, eleştirilmeye aşırı duyarlılık, beceriksiz-küçük görüldüğünü düşünme, sosyal etkinliklere katılmama temel belirtileridir

Toplumda %1 oranında görülür Temelde anababa eleştirilerinin etkisi büyüktür Psikoterapi özellikle grup terapisi tedavide kullanılır Yaygın etkilenmemiş durumlarda "Sosyal Fobi" tanısıyla tedavi edilir

Bağımlı Kişilik Bozukluğu
Bağımlı ve boyun eğen kişilik yapısı belirgindir Başkalarından öğüt ve destek alma ihtiyacı, sorumluluk alamama, muhalefet edememe, inisiyatif kullanamama, tek başına kalamama temel bulgularıdır Kadınlarda sıktır Temelde ayrılık kaygısı/bunaltısı vardır Psikoterapi tedavide kullanılır

Saplantı-Zorlantılı (Obsesif-Kompulsif) Kişilik Bozukluğu
Mükemmelcilik ve esnek olamama belirgindir Ayrıntılar üzerinde aşırı uğraşma, işin bitirilmesini zorlaştıran bir mükemmelcilik, eskimiş veya değersiz şeyleri saklama, cimrilik, katılık ve inatçılık hakimdir Erkeklerde daha yaygındır Ailesel geçiş olasılığı vardır İlaç tedavisi ve psikoterapi tedavide kullanılır

Pasif-Agresif (Edilgen-Saldırgan) Kişilik Bozukluğu
Gizli bir şekilde bilerek engelleyici, erteleyici, inatçı ve yetersiz olmayla belirgin bozukluktur Pasif direnç, somurtkanlık ve kavgacılık, otoriteye karşı çıkma, şanssızlığından yakınma temel bulgularıdır Temelde anababada benzer problemler vardır Psikoterapi yararlıdır

Depresif (Çökkün) Kişilik Bozukluğu
Karamsar, zevk alamayan, görev sorumluluğu olan, özgüvensiz ve kronik olarak mutsuz kişilerdir Keder, mutsuzluk, keyifsizlik, kendini küçük görme, düşünceli ve endişeli yapı, kötümser, pişmanlık duymaya eğilim temel belirtileridir

Erken dönemde ana/baba kaybı, anababa yetersizliği temelde yatan sorundur İlaç ve psikoterapi yararlıdır

Sadistik Kişilik Bozukluğu
İlişkilerine acımasız veya küçük düşürücü davranış hakimdir Adli olgularda yaygındır Sıklıkla anababa kötüye kullanımı vardır

Kendine Zarar Verici (Yenilgin) Kişilik Bozukluğu
Kişiler yaşamlarını kötü sonuçlara yönlendirirler, yardımı veya iyi sonuçları reddederler, iyi sonuçlara doyumsuz yanıt verirler

ARM / PSİKİYATRİ- PSİKOTERAPİ

Aşağıdaki belirtilerden en az dördünün varlığı ile birlikte erişkinliğin erken dönemlerinde başlayan yetersizlik duyguları, sosyal acıdan kendini geri çekme ve başkalarınca olumsuz değerlendirilmeye aşırı duyarlı olma, fazla incinme ile seyreden bir kişilik bozukludur
1-Başkaları tarafından kabul görmeme, küçümsenme, eleştirilme, dışlanma endişeleriyle sosyal ilişki gerektiren islerden uzak durma

2-Sevilip, sayıldığına kesin inanmadıkça başkalarıyla iletişim kurmak,görüşmek istemez

3-Hafife alınıp, dalga geçileceği endişesi ile yakın ilişkilerde rahat davranamaz,bu ilişkilerde tutukluk yasayıp, kendini ve sahip olduklarını ortaya koyamaz

4-Başkalarının da bulunduğu iletişim gereken ortamlarda düşünce içerikleri yoğun bir şekilde eleştirilme, dışlanma düşünceleri ile kaplanmıştır

5-Hissettikleri yetersizlik duyguları nedeniyle, daha önce karsılaşmadıkları kişilerle ayni ortamda bulunduklarında istedikleri gibi hareket edememelerine, konuşma ve davranışlarında kısıtlılık hissetmelerine yol acar

6-Kişiler kendilerini sosyal acıdan yeteneksiz, renksiz, etkisiz ,zayıf veya diğer kişilere göre daha değersiz bireyler olarak görürler

7-Küçük düşüp, mahcup olacakları seklindeki düşünce yapıları nedeniyle kendi baslarına bireysel girişimlerde bulunamaz ve yeni aktivitelere başlamak ya da başkalarına katılmak istemezler

Bu kişiler yeni sorumluluk ve dolay isiyle eleştiri alma olasılığı, odak noktası olma,üstlerle daha çok ilişki kurma ve inisiyatif kullanma durumları nedeniyle islerinde daha üst konumlara yükselme tekliflerini reddedebilirler Başkaları hakkında başlangıçta "beni eleştirir, beni aralarına almazlar" diye düşündüklerinden yeni ilişkilere girmekten kaçınırlar Kendilerinden bahsetmekte, iç dünyalarını açmaları konusunda yanlış anlaşılma ve reddedilme endişeleri nedeniyle zorluk yasarlar
Utangaç,ürkek, yalnız, kendini gizlemeye çalışan, sesi soluğu çıkmayan, kendini frenleyen kişilerdirOlağan şeylerden bile bir çok tehlikenin oluşabileceğini düşünüp, hayatlarını alıştıkları ortam ve kişilerle geçirmeye çalışır, "kozaları içinde yasamaya çalışırlar" Korkulu ,endişeli ve diken üzerinde gibi olan davranışları başkalarınca alay konusu olabilir Başkalarına kıyasla toplumdan uzak yasamayı yeğlerler, bu nedenle tanıyanları azdır ve iletişimleri de az olduğundan yeterli destek bulamazlar Buna rağmen sevgi,saygı, yakınlık görmek ister, mükemmel ilişki hayalleri ile yasarlar

Beraber görülen bozukluklar:
-Sosyal fobi
-Depresif bozukluklar
-Diğer kişilik bozuklukları (borderline , paranoid, sizoid, sizotipal kb)

Toplumda %05-1 oranında görülmektedir Çocukluk yaslarında utangaç, yabancılar arasına çıkamayan, yeni durumlar karsısında endişe edip, gerileyen, oyunlara katılmakta isteksiz ya da pasif kalan çocuklardır Yıllar geçip, ilişki gereği arttıkça daha çok çekingenlikleri ortaya çıkar