Yüz Naklinde Hasta Seçimleri Nasıl Yapılıyor

Yüz naklinde hasta seçimleri nasıl yapılıyor

Prof Dr Topalan "Yüz naklinde acil hasta yoktur!" dedi ve ekledi: Nakil, sadece yüz derisinin estetik amaçla değiştirilmesi değildir Hastaların görme, konuşma gibi fonksiyonlarında ciddi kusurlar olmalıdır



Türk Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Derneği Yönetim Kurulu Üyesi ve Estetik, Plastik ve Onarım Mikrocerrahisi Uzmanı Prof Dr Murat Topalan; yüz naklinde hasta seçimiyle ilgili soruları yanıtladı

REDDETME SORUNU
Türk hekimleri dünyada yapılan yüz nakillerini kopyalıyor mu, yoksa kendilerinden bir şeyler de katıyor mu?
Yapılan bu deneysel çalışmaların hepsinde Türk plastik cerrahlarının ismi var Hepsinin gerçekten de çok ciddi katkıları var Aslında yüz naklinde yaşanmasından korkulan en büyük sorun; yüzün, nakli reddetmesi Dolayısıyla günümüzde bunun nasıl engelleneceği ile ilgili pek çok çalışma yapıldı ve yapılmaya devam ediliyor Bunların ışığında; böbrek nakillerinde kullanılan bağışıklık sistemini baskılayıcı ilaçlarla reddin kontrol edilebileceğini öğrenmiş olduk Daha az dozda, hastaya daha az zarar verecek yeni ilaçların ortaya çıkması ise bu işin geleceğidir

Sizce kime acil yüz nakli yapılmalıdır?
Aslında yüz naklinde acil kavramı yok! Ancak yüzünde bomba patlamış, bütün organları açıkta kalmış, yüzü tamamen kaybolmuş, dilini, alt ve üst çenesini ve tek gözünü kaybetmiş genç hastalar gördüm İşte o zamanlarda, "Keşke bir yüzü blok halinde getirip takabilsem" diye düşündüğüm oldu

Yüz naklinin yapılabilmesi için hastanın hangi kriterlere sahip olması gerekiyor?
Hastaların yüz nakli bekleme listesine girebilmesi için; Sağlık Bakanlığı komisyonunun oluşturduğu kriterlere uymaları gerekiyor Görme, beslenme, konuşma gibi fonksiyonlarında ciddi kusurların olması lazım Mesela gözünü kapatamaması körlüğe neden olabilir Yüz nakli sadece yüz derisinin estetik amaçla değiştirilmesi olarak algılanmamalıdır Yüzün, ameliyat ile onarılabilecek durumun ötesinde olması lazım Bu nedenle cerrah, hastasını iyi seçmeli Bu işi yapabilecek ama yapmayan cerrahlardan bir kurul oluşturulmalı ve bu kurul, yüz nakli için hastaların uygunluğu konusunda karar vermelidir Meslek örgütlerinin ve derneklerin devreye girmesi ile nakli yapacak cerrahın sorumluluğu azaltılabilir

İNTİHARA TEŞEBBÜS EDENİN AMELİYATI ZOR
İntihar etmeye çalışırken yaralanmış bir kişiye yüz nakli yapılması sizce doğru mudur?
İntihar etmeye çalışırken yaralanmış bir kişiye bırakın nakli, onarım yaparken bile dikkatli olmak lazım Hastanın psikiyatrik takiplerinin uzun süreli olarak yapılması gerekir Nakil yapılacak kişinin sağlıklı bir ruh haline sahip olması çok önemli Dolayısıyla bu konuda son kararını psikiyatrist vermelidir

OLGUNLAŞMA DÖNEMİ BAŞLADI, REKABET BİTTİ
Yüz naklinin yapıldığı merkezler arasındaki tatlı rekabet hakkında neler düşünüyorsunuz?
Rekabet olduğunu düşünmüyorum, artık bazı taşlar yerine oturdu Bu işte artık olgunluk dönemine girildi Dolayısıyla bu tarz yaklaşımların komik kaçacağını düşünüyorum Merkezlerin bütün detayları bilim dünyası ile paylaşmaları lazım Cerrahın; her yaptığının doğru olduğunu iddia etmemesi, bildiklerini paylaşması ve tartışmaya açık olması önemli

Bundan sonraki nakili sizce hangi merkez yapacaktır?
Antalya ya da Gazi Üniversitesi çünkü ikisi de yeterli ekibe, altyapıya, deneyime ve ruhsata sahip Bekleyenlerin uygunluğu da çok önemli

ÇOK GENİŞ BİR ALAN
Yüz nakli; teknolojinin bize sağladığı avantaj mı yoksa hekimin cesareti ve bir ekip çalışmasının sonucu mu?
Hepsi ama bu başarı; sadece bir ekibin çalışması, cesareti, bilgisi, yeteneği ve buna programlanmış olması da değildir O kadar geniş bir konu ki bu; Diyanet İşleri'nden sosyal medyaya, psikolojiden toplum bilimine kadar çok geniş bir yelpazeyi kapsıyor Bu işte dinsel detaylar bile çok önemlidir Öte yandan günümüzde deneysel çalışmalarla, nakilden sonra yüzün nasıl korunabileceği ile ilgili çok ciddi çalışmalar yapılıyor Kısacası yüz nakli ameliyatının çok farklı boyutları var

HASTALARIN MEDYATİK OLMASI ENGELLENEMEZ!
Hastaların toplum tarafından tanınmalarını nasıl değerlendiriyorsunuz? Bu popülarite onları nasıl etkiler?
Böyle bir ameliyata karar veriyorsan, zaten bunu kabul etmiş olman lazım Medyanın nakillilere olan ilgisi hiçbir zaman kaybolmayacaktır "Şimdi nerede, ne yapıyor, yaşlandı mı, konuştu mu?" diye hep ilgi odağı olacaklardır Şunu da unutmamak lazım; hasta istemediği sürece, tıbbi kayıtlar doktorlar tarafından açıklanamaz Hasta hayatını, medya ile paylaşıyorsa, olumlu-olumsuz tepkileri kabul ediyor anlamına gelir Ameliyat öncesinde ve sonrasında zaten psikiyatrik destek görüyorlar Bu arada vericinin bilinmemesi gerektiği durumlarda medyaya da büyük sorumluluk düşüyor

BÖBREK NAKİLLİ GİBİ YAŞAYACAKLAR!
Nakilli hastaların ameliyattan sonra nelere dikkat etmeleri gerekiyor?
Bu hastalar, artık bir transplantasyon hastası gibi yaşamak zorundalar yani böbrek nakilli hastalar nelere dikkat ediyorsa, onlarda da aynı şekilde hareket etmeli Hatta yüzleri ortada olduğu için çok daha dikkatli olmak zorundalar Yüzüne iyi bakacak, yaralamayacak, çizmeyecek Hijyene dikkat edecek ve çok sağlıklı beslenecek Güneşlenmeleri ve solaryuma girmeleri zaten yasak! Günlük hayatlarında her zaman güneş koruyucu kullanmaları gerekiyor Belli bir süre sonra normal insan gibi yaşayacaklar ama hep dikkatli olacaklar