Yumurtalık (Over) Kanseri Nedenleri Sebepleri Belirtileri Tehşis Ve Tedavi

Yumurtalık (Over) kanseri

Kadınlarda görülen kanser türlerinin yüzde 5'ini oluşturan yumurtalık kanserinin nedenleri arasında; erken âdet görmek ve geç menopoza girmek yer alıyor Hiç doğum yapmamak ve şişmanlık da riskler arasında



Yumurtalık (Over) kanserleri, kadınlarda görülen kanserlerin yüzde 5'ini, kadın genital kanserlerinin ise yüzde 30'unu oluşturmaktadır Hastalığın görülme sıklığı, sosyoekonomik düzeyi yüksek ülkelerde daha fazla Over dokusundan farklı tümörler çıkabilir Malin over tümörlerini sınıflandırırsak; tümörler köken aldığı yere göre selim borderline habis, selim tümör arası ve malin olmak üzere üç ayrı kategoride değerlendirilir

YAŞLA BİRLİKTE ARTAR
Epitelyal over kanserleri, en çok görülen kadın over kanseri grubudur Kadınlarda kansere bağlı ölümler arasında beşinci sıradadır Genellikle 50 yaş ve üzerinde görülür Yaşla birlikte görülme sıklığı da artar

Genel popülasyonda, hayat boyu yumurtalık kanserine yakalanma riski 70'de birdir Risk faktörleri; doğurmazlık, erken âdet, geç menopoz, invertivite, şişmanlık ve kötü beslenmedir Çevre faktörleri, hava-su-topraktan alınan kanserojen maddeler de riski artırmaktadır

Yumurtalık kanseri riskini azaltan etkenler ise şöyledir: Uzun süre doğum kontrol hapı kullanmak, çoğul gebelik, tüplerin bağlanması, spor yapmak, kilo-boy indeksi, genellikle kırmızı etten ve katkı maddesi olan gıdalardan uzak kalmak, koyu yeşil-kırmızı sebzelerle beslenmek, haftada en az iki kere baklagil yemek

BULANTI İLE BAŞLIYOR
Over kanseri olgularının yüzde 10'unda genetik faktörler rol alır Yumurtalık ve meme kanseri arasında, genetik bir bağ olduğu, ayrıca kolon kanserinde de bu bağın ortaya çıktığı pek çok çalışmada görülmüştür Ayrıca birinci derece akraba olanlarda bu risk artmaktadır Genetik geçişte, BRC A1 geni önemli rol oynar BRC A2 geni daha az önemlidir

Olguların yüzde 70-80'i tanı anında ileri evrededir Hastalar farkında olmadan bulantı, hazımsızlık, karında şişkinlik, hafif bel ağrısı gibi şikayetlerle oyalanır Tümör bazen akciğer zarına da yayılarak, sağ tarafta sıvı toplanmasına sebep olabilir

Hasta genellikle nefes darlığıyla karşımıza çıkar Bu nedenlerle hastanın doktora gitmemesi ya da hekimin gerekli teşhis araçlarını kullanmaması, tümörü geç evreye getirir

KEMOTERAPİ SÜRECİNDE PEYNİR SUYU VE YOĞURT
Yüksek proteinli karışımlar, kemoterapi alan hastaların iyileşmesi için çok önemlidir Protein; kas kitlesinin korunmasını sağlar, kan sayımını artırır, dokuları iyileştirir ve bağışıklık sistemini güçlendirir

En yüksek kalitedeki protein; peynir yapma sürecinin bir yan ürünü olan peynir suyundan üretilir İnek sütünde yüzde 625 oranında protein vardır Bunun yüzde 80'i kazeindir Geriye kalanı peynir suyudur

ENERJİ KAYNAĞIDIR
Peynir; kazein moleküllerini kullanır ve peynir suyunu dışarıya bırakır İşlem sırasında laktoz yağlar ve mineraller süzülür Geriye yalnızca peynir suyu proteini kalır Peynir suyu en yüksek biyolojik değere sahiptir

Peynir suyunda; glutamin ve doğada bulunan aminoasitler yüksek konsantrasyonda bulunur Glutamin, özellikle beyaz kan hücrelerinin enerji kaynağıdır Bağırsak epitali gibi hızlı bölünen hücreler için önemli enerji kaynağıdır Kemoterapi alan hastalarda, ağız ülserlerini önler

TEŞHİS AŞAMASINDA NELER YAPILMALI?
Hastada klinik olarak değerlendirme yapıp yumurtalık kanserinin evresini tespit etme aşamasında, bilgisayarlı tomografi bize büyük oranda bilgi verir Ancak akciğer grafisi de kesinlikle ihmal edilmemelidir

Son zamanlarda hastaya PET yapılarak evre çok daha iyi şekilde tahmin edilmekte ve tedavi ona göre planlanmaktadır

İLERİ TETKİK GEREKİR
CA125; gerek hastalığın teşhisinde gerek tedavi esnasında çok değerli bir parametredir Hastalığın nüksetmesini ya da tedaviye verdiği cevabın iyiliğini göstermesi bakımından büyük değer taşır

Over kanserlerinde gerçek evreleme için bilgisayarlı tomografi (BT) ve PET yapılsa bile laparatomi gerçek değer taşır Evre 4'te laparotomi'ye gerek yoktur

Batında biriken sıvıda ve ameliyat esnasında batın yıkama sıvısında sitolojik (kanser hücrelerine bakılması) tetkik gereklidir Cerrahi esnasında şüpheli alanlardan ya da rastgele alanlardan biyopsi alınmalıdır

Prof Dr ERKAN TOPUZ