Gündüzlü Köyü Hakkında Bilgi Sarıkaya Yozgat

Sarıkaya Gündüzlü Köyü - Gündüzlü Köyü Hakkında - Gündüzlü Köyü Tanıtımı - Gündüzlü Köyü Resimleri




Gündüzlü, Yozgat ilinin Sarıkaya ilçesine bağlı bir köydür


Tarihi

Köyün adı eskiden kunduzluymuş kunduzlu bir şehirmiş, civardaki yaşayan ermeni veya roma kabilelerinin oluşturduğu toplulklardan meydana gelmiş Köydeki tarlalardan zaman zaman ev veya mezar kalıntıları çıkmaktadır Köyün adı zaman ile degişerek gündüzlü adını almuş Köyün yakınlarında ermenilerden kalma birde kale kalıntıları bulunmaktadır ve koyumuzun icerisinde yapilis tarihi net olarak bilinmeyen osmanli hamam mimarisini animsatan iki bolumden olusan tarihi bir eser bulunmakdadir (osman diler)ermeniler kale yapacak kadar bilgi ve beceriye sahip değildir hamam ise roma veya etilerden kalmadır

Gündüzlü adı: Moğolların Kösedağ Savaşından sonra (1243) Selçukluları yenip ardından 1277’de Anadolu’nun önemli bir kısmına hakim olmaları üzerine, Moğollara karşı Anadolu’yu savunan tek unsur olan Türkmenlerden bir kısmı, Moğol baskılarına dayanamayıp Suriye’ye (Gazze’den Antakya ve Diyarba-kır’a kadar uzanan saha ile Suriye sahillerine) 40000 çadır nüfusla göç ederek Memlukler’e sığındı Bu Türkmenler burada da Boz-ok ve Üç-ok teşkilatlarını yaşattılar Bozoklar’ın başında ise Avşarlar vardı Onlar, üç obaya ayrılıyordu ve bunlardan biri de (diğerleri Halep’te Kutbeği-Oğulları idaresindeki Afşarlar ve Antep’te Köpek-Oğulları idi) Amik ovasında bulunan Gündüz-Oğulları idi Gündüzlüler, diğer Türkmen boylarıyla beraber 14 ve 15 Asırlarda bölgede Osmanlı-Akkoyunlu-Memluk devletleri arasındaki çekişmelerde ve Dulkadır Beyliği ile Ramazan-Oğulları bünyesinde yoğun olarak faaliyet göstermiştir Osmanlıların Çukurova’yı istilası sırasında Osmanlı hakimiyetini kabul etmeyen Türkmenler ve Avşarlar yapılan savaşta yenildi Bundan sonra Gündüzlülerin çoğunluğu liderleri Mansur Bey Afşar idaresinde İran’a gitmiştir Yerinde kalanlar ise Antakya’dan Konya’ya kadar uzanan sahada yayılmıştır Antakya’da kalan Gündüzlüler ise daha sonra Anadolu’da faaliyetlerde bulunmuş ve devlet tarafından iskana tabi tutulmuştur Boz-Ulus, Yeni-İl ve İç-El Türkmenleri arasında da Gündüzlü Avşarı bulunmaktaydı Onlardan bazı gruplar Batı Anadolu’ya doğru yayılarak burada da yerleşmiştir

(Kaynak: Adnan Menderes KAYA - Avşar Türkmenleri kitabı)

Kültür

Tandırda sac üzerinde komşuların toplanarak pişirdiği yufka ekmegi, mantısı, madımağı ve "Arabaşı"sı meshurdur Davullu zurnalı düğünler yapılırDüğünler Cuma namazından sonra başlayıp Pazar akşamına kadar sürerDüğün yapılan evin çatısına bir bayrak dikilirHerkes bilir ki bu evde düğün vardır Çarşamba günü köy halkı merkez ilçeye taşınır çünkü ilçede pazar kurulmuşturKöy odaları eskiden beri kullanılır Köy odalarında köy sakinleri hemen her gün namaz sonralarında bir araya gelerek çay içip sohber ederler Gençler gelince yaşlılar usul usul odayı terkederler Genelde gündüzleri ihtiyarlar ve hocalar, geceleri gençlerin mekanıdır bur davar güdüp kanakdan su içmedinse kızak yolundaki ağaç köprüden geçmedinse hasançavuşun pınarından ekin biçenlere su çekmediysen öğle sıcagında kanakda çimediysen bağlardan üzüm alıp çayır tarlada mısır közlerken yemediysen kışın davut kızının evin ordan kızakla kaymadıysan odanın önünde ardıçda oturmadıysan azapbaşlıynan top oynayıp yenince sevinmediysen güneyden eşekle odun getirmediysen tulugun torunu ramazandan hiç yalan duymadınmı ali eminin veya muhsin eminin dükkândan hiç bir şey almadıysan ziya eminin odada hiç oturmadıysan kel ömerinen davulcu kenanın yanında halay çekmediysen gazi emiyi dinlemediysen tivriz bibinin eriklerin den yemediysen hacıkahyanın pınara yürümediysen ölenleri unutmadık hepsini rahmetle anar mekanları cennet olsun yaşayanlar sağlıklı uzun ömür dileriz ama bu yazdıklarımı bilmeyenler bizim köylü değildir devamı;

KÖY SÖZLÜĞÜ

MUSUR:Hayvan yem yeme yeri
HAVT:Çeşme yalağı
BAYAHTAN BELLİeminden beri
GECE OHTU:Gece vakti
ÖTEAÇE:Karşı yaka,karşı kıyı
BU GEÇE:Bu yaka,bu taraf
N'ÖRUYON:Ne yapıyorsun
PUNARE:Baca
HELKEu kovası,bakır kova
SİTİL:Küçük su kovası
ÇİNİK:Tahıl ölçeği
URUPLA:Küçük tahıl ölçeği
MAHAT:Ahşap oturma yeri
ÇAĞLIK:Basit yıkanma yeri,banyo
ŞİBİ:Ördek
CULUK:Hindi
MESES:Uzun sopa
ZAĞAR:Küçük köpek
DÜVE:Yavrulamamış inek
KIRIH:Eşek yavrusu
EVLEK:Araziparçası
YEMLİK:Bir çeşit çiğ yenilen ot
PİNNİK:Kümes
MİNTAN:Gömlek
SUMSA:Yumruk
YABA:Harmanda tahıl saman ayırmak için kullanılan tahta
YABALTI:Tahta tarım aleti
KÜLLÜK:Çöplük
HEZEN:Evlerin tavanındaki büyük ağaç
MERTEK:Kagir evlerdeki ağaç örtü
LO:Kagir evlerin damının toprağını sıkıştıran oval taş
FERİK:Civcivden büyük tavuk
TOHLU:Kuzuluktan yeni çıkmış bir yaşındaki koyun
ÇOLPA:Beceriksiz kimse
SERPENE:Kagir evlerin saçakları
KÜRTÜN:Eşeğin semeri
KUSKUN:Eşeğin semerinin arka bağı
BİBİ:Hala
EMMİ:Amca
MINNA:Ağabey
BÜYÜKA:Büyükbaba
TUMAN:Kadın giysisi,şalvar
ÖNÜK:Kadın giysisi
MAŞLAK:Çoban giysisi bir tür yağmurluk
PEZZİKancar yaprağı
ŞAMAR:Tokat
BOYUNDURUK:Öküzlerin boyununa takılan ağaç parçası
SETEN:Bulgur yapma taşı
SOKU:Buğday dövme taşı
KÖRPE:Taze,yeni
SEHEN:Tabak
ÇÖRTENE:Çatıdan su akan boru
KÜRTÜK:Kar yığını
MIZDIRIK:Yavaş iş yapan kimse
HORANTA:Aile
UHLAK:Ekmek bıçağı
GÜVEYİamat
KENEF:Tuvalet
KARDUHatates
KUMPÜRatates
TOT:İğneli köpek tasması
ZÖHÜRahur
KARAKIŞ:Aralık ayı
ZEMHERİ:Ocak
GÜCÜK:Şubat ayı
SEHİMay
EVRAAÇ:Ekmek pişirme sopası
MİTİL:Yüzsüz yorgan
PIRTICI:Tuhafiye eşyası satan kimse
HURÇ:Heybe
KÖTELEME:İleriye atmak
ABARAeğirmen çarkına su döken büyük boru
ÇELENuvar köşesi
BILDIR:Geçen yıl
KUYTULUK:Bacadan dumanın düzenliçıkmasını sağlayan gereç
KADAH:Çivi
MAŞALA:Bahçe bostan bölümü
ARIK:Bostan bölümü
YAPIK:Başörtüsü
BÜRÜK:Başörtüsü
YAŞMAK:Başörtüsüyle ağzı burnu kapamak
KİSKİÇopalarla oynanan çoçuk oyunu
KERPİÇ:Toprak tuğla
LALANMAK:Şaka yoluyla tekrar etmek
PEŞKIR:Havlu
ÜLLÜZ:Çelimsiz zayıf kişi
MUHUHır
TOKAÇ:TAHTA ÇAMAŞIR DÖVECEĞİ
TOKAŞMAK:Takılıp düşmek
YUNAK:Kirli çamaşır
DULDA:Kuytu korunacak yer
HÖLLÜK:Elenmiş toprak yığını
YUMUŞ:Bir şeyi yaptırmak emir vermek
PULLUKemir tarla sürme aracı
ŞELEK:Odun yığını odun demeti
TONGURDAK:Hayvanlara takılan zil
ÇİBİCİK:Alkış çalmak
ŞİBTİRİK:Terlik sandalet
PÖHREK:Beton su borusu
MAZARAT:Yaramaz
YELİKMEK:Şımarmak
SEKTE: Oturak,basit sandalye
ELLEHAM: Herhalde
KÖSNÜK: Sinsi
NORÜYON: Ne yapıyorsun


DERLEYEN:AHMET DİLER





KÖYÜMZÜN DEVLETİMİZE HİZMET EDEN EVLATLARI

MURAT DİLER Hava Kuvvetleri F-16 Pilotu
METİN DİLER Başbakanlık MİT Müsteşarlığı
ÇETİN DİLER EGM Kaçakçılık Şube İstihbarat
TEKİN DİLER ASKİ Bölüm Şefi
YILMAZ ÇELENÖğretmen
NİHAT ÇELEN Polis memuru
AHMET ŞÜKRÜ ÇELEN Öğretmen
RAMAZAN ÇELEN Öğretmen
MURAT ATMACA Polis memuru
MURAT AÇCI Polis memuru
ŞENER ŞAFAK Öğretmen
MESUT ŞAFAK Öğretmen
SÜLEYMAN ŞAFAK Öğretmen
DİLAVER ŞAFAK Tapu kadastro çalışanı
CEMALETTİN SÖKÜLMEZÖğretmen
ŞERAFETTİN SÖKÜLMEZ Din görevlisi imam
NECMETTİN SÖKÜLMEZMüfettiş
YUSUF SÖKÜLMEZ Polis memuru
HİLMİ ÇELENİmam
MURAT PARLARSağlık memuru
SAYİT SÖKÜLMEZ ENERJİ BAKANLIĞINDA MÜDÜR
YAKUP GÜNGÖR Öğretmen
SEVGİ SÖKÜLMEZDOKTOR
DERYA SÖKÜLMEZ ÖĞRETMEN
İBRAHİM SÖKÜLMEZ GEMİ İNŞAAT MÜHENDİSİ
SEDAT ATMACA ÖĞRETİM GÖREVLİSİ

NOT İSMİNİ GÖREMEYENLER VARSA ÖZÜR DİLERİM
VE UNUTTUKLARIMIZ VARSA YİNE BURAYA EKLEYE BİLİRİZ

DERLEYENAHMET DİLER


Coğrafya

4034 enlemi ve 4259 boylamı koordinatlarında yer alır Yozgat iline 77 km, Sarıkaya ilçesine 22 km uzaklıktadırAzapbaşlı, Derekeplancı, Mescitli gibi 3 köye komşudurSahip olduğu tarım arazisi geniş ve genelde düzgündür

İklim

Köyün iklimi, karasal iklimi etki alanı içerisindedirYazları aşırı sıcak olmamakla birlikte geceleri serin, kışları ise hatırı sayılır ölçüde soğuk geçer Yıllık yağış oranı eskiye oranla her yıl azalan bir grafik çizmektedir Köyde buğday, arpa, şeker pancarı, nohut, mercimek gibi ürünler yetiştirilir Yazları ihtiyacı karşılayacak şekilde bahçe tarımı ürünleri de (domates, biber, fasulye, patates, soğan) yetiştirilir Köyde bu tür ürünlere ve bu ürünlerin yetiştirildiği tarlalara genel olarak bostan adı verilir

Nüfus

Yıllara göre köy nüfus verileri
2007 160
2000 196
1997 196

Ekonomi

Köyün ekonomisi tarım ve hayvancılığa dayalıdır Fakat köydeki hemen her evden birileri yurtdışında çalışmakta/yaşamaktadır Toprak verimliliği kısmen düşük olması nedeniyle köy halkı büyük şehirlere ve yurt dışına göçmeyi tercih etmiştirŞehir dışına çıkanların büyük ölçüde meslekleri su ve kalorifer tesisatçılığıdır Son zamanlarda doğalgaz tesisatçılığı da epey gelişmiştirGurbete giden işçiler zaman zaman köylerine dönerler, bayramlarda, düğünlerde ve cenazelerde memleketteki yakınlarını yalnız bırakmazlar

Muhtarlık

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliği alması ile birlikte köyün tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır

Seçildikleri yıllara göre köy muhtarları: İsmail Kahya olarak bilinen rahmetli İsmail ATMACA çok uzun bir süre muhtarlık yapmıştır Gündüzlü'de Daha sonra Nuri ŞAFAK 4 dönem muhtar olmuş, 2004 ve 2009 yıllarında yapılan muhtahlık seçimini Miktat YILDIRIM kazanmıştır

Altyapı bilgileri

Köyde, ilköğretim okulu vardır ancak okul kullanılmamaktadır Taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır Köyün içme suyu şebekesi 2004 yılında kurulmuş, sabit telefon da diğer yerlere göre çok geç gelmiştir(1999) [] Ptt şubesi yoktur ancak ptt acentesi vardır Sağlık ocağı ve sağlık evi yoktur Köye ayrıca ulaşımı sağlayan 22 km'lik yolun yaklaşık olarak 15 km'si asfalt olup kalan 7 km'lik mesafe stabilizedirKanalızasyonu yoktur çalışmalar sürmektedir




Kaynak : Yerel Net , Vikipedi, özgür ansiklopedi


Köyünüze Ait Bilgi ve Resimleri Bu Konu Altında Paylaşabilirsiniz