9 Haslet

Hz Peygamber(sAllahualeyhivesellem) şöyle buyurmuş:
"Rabbim bana dokuz ahlâkla ahlâklanmamı, dokuz hasleti, dokuz huyu ahlâk edinmemi emrediyor

Ben de size ey ümmetim, bu dokuz huyu ahlâk edinmenizi emrediyorum

Birinci haslet: "Haşyetu'llah"
Gerek vahdette, gerek kesrette Allah'dan korkacaksın

Gerek yalnız başına kaldığında ve gerek halkın arasında, kalabalık içinde bulunurken Allah'dan korkacaksın

Allah korkusu Allah'ın her yerde, her an, zaman ve mekânda hâzır ve nâzır olduğunu unutmamak İşte bu ahlâk, bu duygu her güzelliğin başıdır Zaten bu şuura bürünen bir kimse, Allah'a asi olamaz ki Allah görüp duruyor; hâzırdır, nâzırdır O'nun gördüğünü ne polis görebilir, ne jandarma görebilir ve ne başka bir kimse

İkinci haslet: "Ve kelimetu'l-adli "
Gerek sükûn, ferah ve huzur anlarında ve gerekse öfke ve gazap hâllerinde, daima adâletle davranacak, hakkı söyleyeceksin

Bu çok zordur Zira münafıklığın alâmetlerinden birisi de, "iza hâseme fecer" yani kızdı mı taşar, haddini aşar, ağzına geleni söylerHaddini aşar; yani adâletten uzaklaşır Kızdırmaya gelmez, içini döker

Üçüncü haslet: "Ve'l-kasd fi'l fakr ve'l gınâ"

Gerek zengin, gerek fakir, bolluk veya darlık hâlinde, iktisattan ayrılmayacaksın İsraf yok

E canım, Allah verdi! Verdi ama, malın çoksa israf etme, boşa harcama, fakire ver, adam yetiştir İsraf yapacak zamanda değiliz Ne gençler var, okuyacak, âlim olacak, adam olacak
Dördüncü haslet: "Ta'fu ammen zalemek

Zulmedeni affedeceksin

Müslüman kardeşlerinde sana zulmedeni, kötülüğü dokunanı affedeceksin Sana bir zararı dokundu:

"İnsandır yahu, kasden yapmaz, Müslüman Müslüman'a zulmetmez, hata etmiştir," diyeceksin

"Allah benim sabahtan akşama kadar kaç tane hatamı affediyor!" diye düşüneceksin


Allah'ın ahlâkıyla, Resûlü'nün ahlâkıyla ahlâklanmak vardı ya, işte: Sana zulmedeni affedeceksin

Beşinci haslet: "Ve tasilu men kata'a"

Gelmeyene gideceksin

Altıncı haslet: "Ve tu'ti men haramek"

Vermeyene vereceksin

Yedinci haslet: "Ve en yekûne nuthuke zikran
Konuşman zikir olacak

Sekizinci haslet: "Ve sumtuke fikran"

Susman tefekkür olacak

Dokuzuncu haslet: "Ve nazaratuke ibraten"

Bakışın ibret almak için olacak

Ben, İmam Şâfii'nin"Eğer Kur'ân-ı Kerim, yalnız Ve'l-asr sûresinden ibaret olsaydı, yine yeterli olurdu, insanlığı mes'ud etmek için kâfi gelirdi,"dediğini duyduğumda,
"İmam Şâfii, âyet-i kerime olarak bu sûreyi bulmuş, acaba hadis-i şeriflerin arasından hangisini seçerdi? diye düşündüm ve bu hadisi buldum
Eğer hakikaten bizler, bu hadise uysak, dünyada ve âhirette mes'ud ve muazzez oluruz Uymadığımız hâlde ise fitne ve perişanlık muhakkaktır

Çünkü hadis-i şerifin başında Efendimiz, "Rabbim bana dokuz ahlâkla ahlâklanmamı emrediyor; ey ümmetim ben de size emrediyorum, "buyurmuştur

Peygamberinin emrine uymayan, muhalif yollara giden bir ümmet fitneye uğrar, perişan olur

Bu dokuz hasletten dört, beş ve altıncılara bilhassa dikkat edilmelidir

"Zulmedeni affet, gelmeyene git, vermeyene ver"

Peygamber Efendimiz'in sîretinde gördüm:
Seyyidina Ali'nin rivayetine göre bu üç düstur, Resûl-i ekrem'in kılıcının üzerinde yazılı imiş

Efendimiz, "Ve buistu li ütemmime mekârime'l-ahlâ k" Ben mekârim-i ahlâkı, ahlâkın en yüksek şekillerini tamamlamak için gönderildim, buyurmuşlar

Sahabe-i kiram,"Ma hiye mekârimu'l-ahlâ k ya ResûlAllah? Mekârimu'l-ahlâ k nedir, üstün ahlâki vasıflar nelerdir ya ResûlAllah? diye sormuşlar [

Efendimiz, işte bu üç kaideyi söylemişlerdir:
Zulmedeni affet Gelmeyene git Vermeyene ver!


Kötülük mü etti? Yanlışlıktır, hatadır diyeceksin

Sana gelmiyor mu? Sen ona gideceksin

İhtiyacın vardı, istedin vermedi mi? Ona lâzım olunca sen vereceksin Elinde yoksa arayıp bulacaksın


Maksat: Müslüman Müslüman'dan kopmasın Resûl-i Ekrem Efendimiz (sAllahualeyhivesellem) işte buna râzı değil
Ali Ulvi Kurucu
(Üstad Ali Ulvi Kurucu Hatıralar-2 Düzenleme:

M Ertuğrul Düzdağ Kaynak Yay/2007