Çocuğumun Sağlığı

Çocukları cep telefonlarından uzak tutun

DÜNYANIN bir numaralı kanser araştırmacıları cep telefonlarının sağlık tehdidine dikkati çekerek, çocukların cep telefonlarında uzak tutulması uyarısında bulundu

İngiltere’de geçen eylül ayında yapılan son araştırmalar, cep telefonlarının 10 yıl süreyle kullanımında kanser riski taşımadığı tespit edilmişti Bununla birlikte konunun üzerine giden bilim adamları, cep telefonlarının uzun dönemli kullanımlarda beyin tümörü riski taşıdığını tespit etmişler ve cep telefonu kullanıcılarını uyarmışlardı

Konuyla ilgili konuşan Birleşik Krallık Kanser Araştırmalarından Doktor Lara Bennett, cep telefonlarının kısa dönemli kullanımının ciddi sağlık sorunlarına sebebiyet vermediğinin bilinmesine rağmen, son elde edilen verilerin uzun dönemli kullanımlarda büyük risk taşıyabileceği gerçeği olduğuna dikkati çekti

Pittsburgh Üniversitesi’nden Doktor Ronald Herberman ise özellikle aileleri uyararak çocuklarını cep telefonlarından uzak tutmalarını önerdi Acil durumlar dışında çocukların telefon kullanımının yasaklanması gerektiğini ifade eden Herbetman cep telefonların mümkün olduğu kadar vücudun kafa bölgesinden uzak tutulması gerektiğini vurguladı Cep telefonlarının uzun dönemli kullananlarla kansere yakalanma riski arasında bir ilişki olduğu ifade eden Herbetman konuyla ilgili akademik çalışmaların yoğun bir şekilde sürdürüldüğünü ifade etti

Sünnet Önemli Bir Operasyondur

Sünnet penisin uç kısmındaki sünnet derisinin penisin baş kısmı tamamen ortaya çıkacak şeklinde kesilmesi olarak tanımlanıyor Yapılan araştırmalar sonucu Sünnet operasyonunun birçok faydası olduğunu belirten Dr Budan; “Sünnet, penis kanseri riskini azaltıyor Cinsel yolla bulaşan hastalıkların görülme sıklığını ve eşi sünnetsiz olan kadınlarda serviks kanseri sıklığını düşürebiliyor Yeni doğan erkek bebeklerde ise idrar yolu enfeksiyonlarının görülme sıklığını on kat azaltıyor” dedi

Sünnetin uygun koşullar ve hekimler tarafından yapılmaması sonucunda bir takım komplikasyonlar da yaşanabiliyor Çocuğun yaşadığı geçici davranışsal ve fizyolojik değişiklikler, sünnet derisinin geri dönüşümsüz kaybı, kanama, enfeksiyon, cilt köprüsü, idrar yapamama bu komplikasyonlar arasında sayılabilir Sünneti yapan kişinin eğitim ve deneyim düzeyi aşağı indikçe, veya toplu sünnetlerde olduğu gibi, ardı ardına yapılan sünnet sayısı arttıkça komplikasyon oranı da yükselmektedir

Sünnet, ya çocuğun ne yapıldığını anlayamayacağı ve yabancıyı tanıyamayacağı kadar erken dönemde, ya da sağlıklı iletişim kurulabilecek çağa geldiğinde yapılmalı
Bazı durumlarda yaşa bakılmadan sünnet yapılması gereken durumlar olduğunu söyleyen Dr Kürşat Budan “doğuştan böbrek ve idrar yolları anormallikleri olan tüm çocuklarda erken sünnet gerekiyor Sünnet derisinin uç kısmı normal idrar akımına izin vermeyecek kadar dar olan çocuklarda sünnet yapılmalı Sık sık sünnet derisinde ve penisin baş kısmında iltihaplanmalar olan çocuklar ve 5 yaşına geldikten sonra sünnet derisinin geriye itilemediği durumlarda da sünnet gerekli Bunun yanında da halk arasında peygamber sünneti olarak bilinen doğuştan anomalisi olan çocuklar da kesinlikle sünnet edilmemelidir”dedi
Sünnet’in lokal anestezi ile yapılabileceği gibi, şartlara ve ailenin isteğine bağlı olarak genel anestezi ile de yapılabiliyor Ailelerin çocuklarını sünnet ettirmek için çocuk cerrahlarına ya da çocuk ürologlarına başvurmalarını tavsiye ediliyor

Çocuklarda Gastrit Olabilir

Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Yrd Doç Dr E Mahir Gülcan, çocuklarda 3 aydan uzun süren kronik karın ağrılarının arkasında çoğunlukla mide hastalıklarının olduğunu belirtiyor
Çocuklar da yetişkinler gibi gastrit, ülser gibi hastalıklara yakalanıyor Özellikle okul çağı çocuklarında bu tür mide hastalıklarına sık rastlanıyor Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Yrd Doç Dr EMahir Gülcan, “Bu hastalıkların 7-8 yaşlarında başlamasının en önemli nedenlerinden biri okul çağındaki yanlış beslenme” diyor Katkı maddeli yiyecek ve içecekler, fast food yiyecekler yiyen çocuklarda mide hastalıklarına davetiye çıkartıldığını da belirten Dr E Mahir Gülcan, çocuklarda en çok görülen mide rahatsızlıklarını şöyle anlattı:
“Karın ağrının üç aydan fazla sürmesine kronik karın ağrısı denir Kronik karın ağrısı şikayetiyle gelen çocuklarda yapılan muayene ve tetkikler sonucunda ağrının nedeninin mide rahatsızlığı olduğu ortaya çıkıyor Çocuklarda en çok rastlanan mide rahatsızlığı gastrittir Doğru beslenmemenin çok önemli bir faktör olduğu gastritte, hastalığı tetikleyen çok önemli diğer bir diğer neden de “Helicobacter pylori” adlı bir bakteri Bu bakteri bulaşıcıdır ve hijyenin büyük rolü vardır Dolayısıyla çocuğa ailesinden, arkadaşlarından, yediği gıdalardan bulaşabilir O nedenle bir çocukta bu bakteriyi saptarsak ailesinde de araştırma yapılması gerekir Eğer anne ya da babada varsa onların da tedavisi yapılmalıdır ve korunmada en önemli faktör hijyen kurallarına uymak, düzenli el yıkamak gibi önlemlerin alınmasıdır Eğer bunlar yapılmazsa, yapacağımız ilaç tedavisinin etkisi geçince hastalık tekrarlayacaktır”
Okul kaygısı tetikliyor
Çocuklardaki strese karşı hassasiyetin de mide hastalıklarında rol oynadığını söyleyen Dr EMahir Gülcan, özellikle okula başladıktan sonra ders kaygısı taşıyan çocuklarda mide şikayetleri görüldüğüne dikkat çekerek “hem stres hem de yanlış beslenme bir araya gelinde çocukta mide alarm verebiliyor” diyor
Dr Gülcan, çocuklarda mide hastalıklarını teşhis yöntemleri ile ilgili olarak da şu bilgileri verdi:
“Merkezimizde çocuklarda mide rahatsızlıklarını araştırırken endoskopi kullanıyoruz Pek çok aile çocukta bu yöntemin uygulandığını bilmiyor Ancak çocuklara çok rahat koşullar altında endoskopi yapıyoruz ve mide şikayetinin nedenini araştırıyoruz Eğer şüpheli bir durum varsa biyopsi alıyoruz Endoskopik yöntemle mide şikayetinin gastrite mi, ülsere mi bağlı olduğunu saptarken, diğer bir yandan da aynı anda Helicobacter pylori’nin varlığını araştırıyoruz Çünkü çocuklarda sadece gastrit değil ülsere de rastlanıyor O nedenle önce teşhisin netleşmesi gerekiyor Teşhis belli olduktan sonra ise ilaç tedavisi veriyoruz Tedavi süresi ortalama olarak iki haftadır Ancak ilaç tedavisinin yanında tedavinin kalıcı olması için beslenme düzeninin değişimine ve hijyene yönelik önerilerimiz de oluyor”

Okul Çağı Çocuk Diş Sağlığı Niçin Önemlidir?

“Nasıl olsa bu dişler değişecek Çürümeleri- çekilmeleri problem değil, yani tedavi edilmelerine gerek yok, değil mi? “ sorusuna çok muhatap oluruz biz diş hekimleri Hatalı bir ön karar vardır bu soruda; zira 6 ay ila 2,5–3 yaş arasında sürmesi tamamlanan ve “süt dişleri” olarak adlandırılan bu dişlerin bazısı 7 yaş, bazısı ise 11 yaşa kadar ağızda sağlıklı olarak kalmalıdır Bu zaman aralığında dişin kendi vaktinden önce düşmesi, çekilmesi özellikle ortodontik problemlere yol açacaktır Daima dişler için rehber olan bu dişler kaybolduğunda, hatta çürük nedeniyle komşu dişle teması kaybolduğunda bile, daima dişler açısından yer darlığı ve çapraşıklık problemi ortaya çıkmaktadır Süt dişleri 1–2 mm boşluklarla sıralanır; bu durum normaldir, daima dişlerin düzgün sürmesi açısından da gereklidir Ön daima dişler sürerken oluşan farklı pozisyonlaşmalar anne-babaları çok çabuk telaşlandırır Bu “önemseme” bilinci çok güzeldir, ama ortodontik tedavi çoğunlukla süt dişleri değişince planlanmaktadır İlk daimi diş 6 yaş civarında çıkan azı dişidir, takiben 7–8 yaş gibi kesicilerle başlayan ve 13 yaşa kadar devam eden bir karma dişlenme dönemi vardır 6 yaşında çıkan ilk daimi azı dişini pek çok ebeveynler, süt dişi olarak düşünüp çürüklerini önemsemezler ve yerine yenisi gelecek olarak düşünürler Dolaysıyla bu dişlerin sürmesinden hemen sonra bir uzman muayenesi şarttır, koruyucu tedavilerin en iyi planlanacağı dönemdir
Ağız-diş sağlığı açısından daha küçük bebeklikte bile, bir oyun gibi fırçalama mutlaka başlatılmalı, tüm süt dişleri sürdüğünde yani 2,5–3 yaşta ise mutlaka yapılmalıdır Yaşları küçük olduğundan, dişlerini fırçalarken, ulaşmaları gereken pek çok yere ulaşamadıkları için özellikle gece yatmadan önce çocuk dişlerini fırçaladıktan sonra, bir kez de anne-baba küçüğün dişlerini etraflıca fırçalamalıdır Çocuklara özel diş fırçası ve diş macunu kullandırılmalıdır Elektrikli pilli diş fırçaları tercih edilebilir Çocukları, macunu yutmamaları hususunda uyarmak gerekir, zaten ilk başlarken belki bir macunsuz fırçalatılabilir

Yemek düzeniyle alakalı olarak da ara öğünlerde karbonhidratlı yiyeceklerden sakınmak uygun olacaktır Pasta, kek, dondurma gibi şeyler mümkünse yemekten sonra verilmeli, hemen dişler fırçalatılmalıdır Fırçalama şansının olmadığı mekânlarda çok fazla bol su ile gargara yapılması çocuğa öğretilmelidir Okullarda fırçalama için gereken şartlar mutlaka oluşturulmalıdır
Diğer bir önemli nokta; çocuğun diş hekimi ile mümkün olan en erken yaşta, “ama mutlaka ağrısız” olarak tanışması ve ortama ısınmasıdır Yüzeysel bir polisaj (profesyonel fırçalama gibi düşünülebilir) ve anestezi gerektirmeyen fissür örtücü tedavileri, tanışma için en uygun olan tedavilerdir Fissür örtücü; çürük önleyici dolgu olarak da bilinir ve çocuğun özellikle daima azı dişlerinin çukurcuklarının minimal temizlenip kapatılması ve bu bölgelerden çürümesinin önlenmesini sağlar Yılda 2 kez yapılacak rutin muayenelere, kısa sürede ve kolayca yapılabilen florama eklenirse koruyucu davranmış oluruz
Yine çocukların tedavi için aşırı zorlanmaları, elinin-kolunun tutulması gibi unutamayacakları kötü anılarına sahip olmamalarına gerekir Çocuğun yaşı çok küçük ve /veya çok sayıda problemi varsa sedasyonla tedavi pedodontisi tarafından uygulanmalı, işlem tam teşekküllü bir hastanede ve anestezi doktoru refakatinde yapılmalıdır