10-20-2012
|
#1
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Deyimlerde Kalıpların Özelliği
Deyimlerde Kalıpların Özelliği
Kalıpların Özelliği:
-Deyimler kalıplaşmış sözlerdir Şekli, sözdizimi, sözcükleri değiştirilemez Örneğin, "Yok devenin başı" deyimi "Devenin başı yok" biçimine sokulamaz Yine "Kırdığı ceviz kırkı geçti" yerine, bir sözcüğü değiştirilerek "kırdığı fındık kırkı geçti" denilemez![frmsinsi.com](images/smilies/frmsinsi.gif)
-Deyimler kalıplaşmış olmakla beraber, bazı deyimlerin kalıpları büsbütün donmuş sayılmaz Sonları bir mastarla bağlananlarla, cümle biçiminde olan bazı deyimler, birleşik fiiller gibi çekilebilir Çekimi göre de zamirleri değişir, sözcükleri değişmez Örneğin, "gözden düşmek" deyimi: "Gözden düştüm, gözden düştün, gözden düştü; gözden düştük, gözden düştünüz, gözden düştüler" şeklinde çekilir![frmsinsi.com](images/smilies/frmsinsi.gif)
Kalıpları büsbütün donmuş sayılan ya da tarihi bir anekdota bağlı bulunan deyimler kesinlikle çekime gelmez; "eski çamlar bardak oldu" gibi![frmsinsi.com](images/smilies/frmsinsi.gif)
-Çoğunlukla fiil olarak (msl vakit almak) görülen deyimler, zaman zaman sıfat (msl Kabak kafalı), zarf (msl öğle üzeri) biçimlerinde; bazen de soru cümlesi (msl ne dese beğenirsin?) ve ünlem cümlesi (msl Vay anam vay) biçimlerinde görünürler![frmsinsi.com](images/smilies/frmsinsi.gif)
|
|
|