|
![]() ![]() |
|
Konu Araçları |
birbirine, guruplarının, kan, verilemez, özellikleri |
![]() |
Kan Guruplarının Özellikleri, Her Kan Neden Birbirine Verilemez |
![]() |
![]() |
#1 |
Prof. Dr. Sinsi
|
![]() Kan Guruplarının Özellikleri, Her Kan Neden Birbirine VerilemezKan Guruplarının Özellikleri, Her Kan Neden Birbirine Verilemez Rh Pozitif Nedir Rh Pozitif Ne Demektir Rh Negatif Nedir Rh Negatif Ne Demektir Kaç Çeşit Kan Gurubu Vardır Kan Guruplarının Özellikler İnsanların kanları, alyuvarlardaki aglütinojenlerin çeşitlerine ve durumuna göre gruplandırılmıştır ![]() İnsan kanı temel kan grupları olarak 0 (sıfır), A, B ve AB olmak üzere dörde ayrılmıştır ![]() 0 (sıfır) gurubu kanda, alyuvarlarda aglütinojen yoktur ![]() A gurubu alyuvarlarda yalnız A, B gurubu alyuvarlarda yalnız B ve AB gurubu alyuvarlarda ise hem A hem de B aglütinojenleri bulunur ![]() Rh Nedir Kan grupları üzerinde çalışmalar sürerken bazı insanların kanlarında bulunan alyuvarlarda Rhesus faktörü adı verilen bir maddenin varlığı ortaya çıkarılmıştır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Kanlar Birbirine Nasıl Verilir Bir insandan diğerine kan aktarılması (transfüzyon) yapılırken hem kan gruplarına hem de o gruplarda Rh faktörünün bulunup bulunmadığı göz önüne alınır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Farklı Kan Gruplarından Birbirine Kan Verilirse Ne Olur Kan gruplarının özellikleri ve Rh faktörü kalıtsaldır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Bir Defada İnsandan Ne Kadar Kan Alınabilir Bir insana kan verilmesi, ya da aktarımı toplardamar aracılığı ile yapılır ve bir keresinde ancak, 300 gram kan verilebilir ![]() ![]() Kan Grupları Nasıl Bulunmuştur Kan transfüzyonlarının, kan grupları hakkında hiçbir bilgi olmadığı halde önceleri başarıyla sürdürülmesi dikkat çekicidir ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Diğer kan grup sistemleri tanımlanmadan neredeyse yarım yüzyıllık bir zaman geçmiş ve 1939’da Phillip Levine tarafından sunulan bir olgu ile Rhesus (Rh faktörünün bulunduğu maymunun adı) faktörünün varlığına dikkat çekilmiştir ![]() ![]() Anne ve Babanın Kan Grupları Çocuklara Nasıl Etki Eder Kan grupları anne ve babadan çocuklarına Mendel kanunlarına göre genetik olarak aktarılır ![]() ![]() ![]() ![]() Eğer anne veya baba AA ise buna homozigot (anneden ve babadan gelen genlerin aynı karakterde olması) denir ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Genotip: Kişinin taşıdığı gen yapısını ifade eder ![]() ![]() Fenotip: Kişinin baskın genler dolayısı ile ortaya çıkan görünümü ifade eder ![]() ![]() ![]() Rh sisteminde de Mendel genetiği kuralları geçerlidir ![]() ![]() Kan Uyuşmazlığı Nedir ? Kan uyuşmazlığı anne kanında çocuğun kan grubuna karşı gelişen antikorların çocukta hastalık yapmasıdır ![]() Gerek AB0 gerekse Rh sisteminde anne ile çocuk arasında kan uyuşmazlığı görülebilir ![]() ![]() ![]() Rh negatif annenin Rh pozitif çocuğu olursa uyuşmazlık söz konusudur ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Annenin Rh negatif babanın Rh pozitif olduğu durumlarda gebeliğin dikkatli takibi ile her hangi bir risk olmaksızın sağlıklı bebekler doğar ![]() Gebelik takibinde annenin kanında normalde olmaması gereken anti-Rh (anti-D) araştırılır, bu teste indirek coombs testi denilir ![]() ![]() Tedavide amaç annenin Rh antikorları oluşturmasını engellemektir ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Sonuç olarak kan uyuşmazlığı şüphesi olan çiftlerin (Rh negatif anne ve Rh pozitif baba) çocuk sahibi olma konusunda endişeye kapılmamaları gerekir; itinalı gebelik takibi ve gerekli tedavi ile normal sağlıklı bebekleri olmaması için hiçbir neden yoktur ![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Kan Guruplarının Özellikleri, Her Kan Neden Birbirine Verilemez |
![]() |
![]() |
#2 |
Prof. Dr. Sinsi
|
![]() Kan Guruplarının Özellikleri, Her Kan Neden Birbirine VerilemezKanın Yapısı Ve Görevleri Kan; geçmişten günümüze sağlık ve yaşamın temel simgesi olarak görülmüş, modern tıpta “tek kaynağı insan olan yaşamsal bir ilaç” olarak kabul görmektedir ![]() Kalbe gelen kan pompalanarak, damar içinde yol alır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Aynı zamanda hücreler tarafından oluşturulan karbondioksit, atık ve zehirli maddeleri de hücrelerden alarak ilgili organlara taşır ![]() Birincil önem taşıyan görevi oksijenin taşınmasıdır ![]() - Dokular ve organların görevlerinde aksamalar olur ![]() - Aksamalar öncelikle yaşamsal önemi olmayan organlarda görülür (kas ve deri gibi) ![]() - Kalp, beyin gibi doku ve organlar korunur ![]() ![]() İnsan Vücudunda Ne Kadar Kan Vardır Normal bir insanda 5000-6000 mL (5-6 litre) kadar kan bulunmaktadır ![]() ![]() Kanın; - % 40-50′si hücrelerden - % 50-60‘ı sıvı kısım olan plazmadan meydana gelmektedir ![]() Kan Hücreleri : Kemik iliğinde üretilirler ![]() ![]() ![]() 1) Alyuvar (Eritrosit) 2) Akyuvar (Lökosit) 3) Kan Pulcukları (Trombosit) Alyuvar (Eritrosit) - İçlerindeki hemoglobin sayesinde oksijen ve karbondioksit taşınmasında rol oynar ![]() - Kana kırmızı rengini veren hücredir ![]() - 1 mm3 kanda ortalama 5 milyon alyuvar bulunur ![]() - İnsan vücudunda 120 gün yaşar ![]() Akyuvar (Lökosit) - Yabancı maddelerle veya hastalık etkenleriyle ( virüs, bakteri v ![]() ![]() ![]() - Hastalık etkeni vücudumuza girdikten sonra akyuvarlar antikor üretirler ![]() ![]() - Her bulaşıcı hastalığın pencere dönemi dediğimiz bir dönemi vardır ![]() - Bu dönemde hem hastalık etkeni hem de antikorlar savaş için çoğalırlar ![]() - Eğer bu dönemde test yapılırsa; etken belirli seviyeye gelmediği için hastalık saptanamaz ![]() - Akyuvarların birçok çeşidi olmakla birlikte, her çeşidin yaşam süresi farklıdır ![]() - 1 mm3 kanda ortalama 6 – 10 bin kadar akyuvar bulunur ![]() Plazma : Kanın sıvı kısmına plazma denir ![]() ![]() - Su (% 92), - Elektrolitler (sodyum, potasyum, klor v ![]() ![]() - Albumin, globulin, immünglobulin gibi yaşamsal proteinlerden oluşur ![]() Kan Grubu Nasıl Öğrenilir Hangi Teknikler Kullanılır Kan merkezlerinde eritrosit antijen ve antikor reaksiyonlarının gösterilmesinde RIA (Radioimmun assay) , EIA (Enzymeimmun assay) de dahil olmak üzere çok sayıda yöntem mevcuttur ![]() ![]() Elektrolitli ortamda eritrositlerin yüzeyindeki antijenler, ortamda bulunan özgül antikorlarla birleşecek olurlarsa, gözle görülebilecek kümeler oluşturarak çökerler ![]() ![]() Zeta Potansiyel Serum fizyolojik içerisinde süspanse edilen eritrositler, birbirlerine yaklaşık 25 nm uzaklıkta bulunurlar ![]() ![]() ![]() ![]() Hemaglutinasyon Sonuçlarına Etki Eden Faktörler 1 ![]() a ![]() IgM tipi antikorlar……… ![]() ![]() IgG tipi antikorlar ……… ![]() ![]() b ![]() c ![]() d ![]() 2 ![]() a ![]() b ![]() 3 ![]() a ![]() b ![]() Yeni doğanlar ve yetişkinlerin antijenik reaktivitesi farklıdır ![]() ![]() Hemaglutinasyonu Kolaylaştıran Faktörler 1 ![]() a ![]() b ![]() ![]() c ![]() ![]() d ![]() ![]() e ![]() ![]() 2 ![]() Yöntemler Slide Yöntemi Tüp Yöntemi Jel Santrifügasyon Yöntemi Mikroplate Yöntemi Manual Polybrene Testi Yarı veya Tam Otomatize Sistemler Slide Yöntemi ABO ve RhD antijenlerinin hızlı bir şekilde tanımlanmasında kullanılır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Tüp Aglutinasyon Testi Serum fizyolojikle hazırlanan eritrosit süspansiyonu ile antijen bir tüpte karıştırılır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Jel Santrifügasyon Yöntemi Jel testi birçok yönden tüp yöntemine benzer ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Testte zaman ve hız yönünden standardize edilmiş bir santrifüj kullanılmaktadır ![]() ![]() ![]() ![]() Buffer ile yıkama sırasında şişen jel, sadece aglutine olmayan RBC’lerin geçişine izin verir ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Mikroplate Yöntemi Mikroplate yönteminde U veya V tabanlı plastik 96 godeli mikrotitrasyon plakları kullanılır ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Polybrene Yöntemi Katyonik bir polimer olan polybrene normal eritrositlerde agregasyona neden olur ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() Antiserumların Kalite Kontrolü Kalite kontrolünde amaç, her işlemi periyodik olarak kontrol ederek organizasyon hatalarını önlemektir ![]() ![]() ![]() ![]() ABO antiserumlarının Kalite Kontrolü ParametreKalite GereksinimiKontrol SıklığıLaboratuarGörünümHemoliz, presipitasyon, partiküller ve jel formasyonu görülmemeliHergünGrup LabReaktivite ve Özgünlükİmmün hemoliz, rülo formasyonu veya prozone fenomeni olmamalıdır ![]() ![]() ![]() ![]() |
![]() |
![]() |
|