Ahmet Caferoğlu Biyografisi

**Prof. Dr. Sinsi** · 10-21-2012

Ahmet Caferoğlu Biyografisi

Ahmet Caferoğlu (d

17 Nisan 1899, Gence, Azerbaycan – ö

6 Ocak 1975, İstanbul), Türkçenin temel yapıtları, etimolojisi, Türk lehçeleri ve Anadolu ağızları üzerindeki çalışmalarıyla ünlü dilbilimci

Hayatı

İlk ve orta öğrenimini Semerkand’da, lise öğrenimini Gence’de tamamladı (1916)

Üç sömestr Kiev Yüksek Ticaret Okulu’nda okudu (1916-1918); Ekim Devrimi’nden sonra Gence’ye döndü

Bir süre Bakü Üniversitesi Türkoloji Bölümü’ne devam ettikten (1919) sonra Azerbaycan’ın bağımsızlık mücadelesine katıldı

Azerbaycan‘da Sovyet yönetimi kurulması üzerine Türkiye’ye gitti (1920)

Yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde tamamladı (1924)

Bir süre İlahiyat Fakültesi Kütüphanesi’nde memurluk yaptı

Daha sonra Türkiyat Enstitüsü’nde asistan oldu

1925′te Alman Dışişleri Bakanlığı’nın verdiği bursla Almanya’ya giderek Berlin ve Breslau üniversitelerinde okudu

Breslau Üniversitesi’nde Friedrich Giese’nin yönetiminde hazırladığı 75 Azarbajğanisce Lieder Bajaty in der Mundart von Gandscha nebst www

frmsinsi

net/ einer sprachlichen Erklarung (1929; Gence Ağzında 75 Azerbaycan Bayatısı Türküsü Bir Dil Açıklamasıyla) adlı teziyle doktor oldu

Aynı yıl Türkiye’ye döndü,İstanbul Darülfünunu Edebiyat Fakültesi Türk Dili Tarihi Kürsüsü’ne müderris muavini (doçent) olarak atandı

1938′de profesör oldu

1946′da aynı kürsünün başkanlığına getirildi

1973′te emekli oluncaya değin bu görevde kaldı

Azerbaycan Yurt Bilgisi (1932-1934), Türk Amacı (1942-1943) gibi dergilerin sorumlu müdürlüğünü, Türkiyat Enstitüsü’nün de müdürlüğünü yaptı (1965-73)

1946′dan başlayarak İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi onun başkanlığı altında yayımladı

Çalışmaları

Türk Dilinin hemen her alanıyla ilgili araştırma ve incelemeler yayımladı

Türk dilinin gelişme aşamalarını göz önünde bulundurarak dört cilt olarak düşündüğü, ama iki cildini yayımlayabildiği Türk Dili Tarihinin (1958-64) ilk cildi Türk dilinin başlangıcından 9

yüzyıla, ikinci cildi ise 10

yüzyıldan 15

yüzyılın ortalarına değin süren dönemi içerir

Türk sözlükçülüğü üzerinde de ayrıntılı biçimde duran Caferoğlu, ilk Türk sözlükçüsü Kaşgarlı Mahmud’u tanıtan bir kitap yazmış (Kaşgarlı www

frmsinsi

net/ Mahmut,1938), Ebu Hayyan’ın Kıpçakca sözlüğünü yayıma hazırlamış (Kitabü’l-İdrak li-Lisani’l-Etrak, 1931), Uygur Türkçesinin söz varlığını derleyen kapsamlı bir sözlük çalışması ortaya koymuştur (Uygur Türkçesi, 1934-38, 3

bölüm; Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü 1968)

Anadolu’nun çeşitli yörelerinden yaptığı dil derlemerini de 9 cilt olarak yayımlamıştır

Anadolu Dialektolojisi Üzerine Malzeme, 1940-41, 2 cilt; 1942; Anadolu Ağızlarından Toplamalar, 1944; Güneydoğu İllerimiz Ağızlarından Toplamalar, 1945; Kuzeydoğu İllerimiz Ağızlarından Toplamalar, 1946; Orta Anadolu Ağızlarından Derlemeler, 1948; Anadolu İlleri Ağızlarından Derlemeler, 1951)

Philologiae Turcicae Fundamenta ‘da “Anadolu ve Rumeli Ağızları”,”Azerbaycan Dili” (G

Doerfer ile birlikte) ve “Azerbaycan Edebiyatı” bölümlerini yazmıştır

Türk kavimlerine ilişkin notları ölümünden sonra kitaplaştırılmıştır (Türk Kavimleri, 1983)

10-21-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Ahmet Caferoğlu Biyografisi Ahmet Caferoğlu Biyografisi Ahmet Caferoğlu (d 17 Nisan 1899, Gence, Azerbaycan – ö 6 Ocak 1975, İstanbul), Türkçenin temel yapıtları, etimolojisi, Türk lehçeleri ve Anadolu ağızları üzerindeki çalışmalarıyla ünlü dilbilimci Hayatı İlk ve orta öğrenimini Semerkand’da, lise öğrenimini Gence’de tamamladı (1916) Üç sömestr Kiev Yüksek Ticaret Okulu’nda okudu (1916-1918); Ekim Devrimi’nden sonra Gence’ye döndü Bir süre Bakü Üniversitesi Türkoloji Bölümü’ne devam ettikten (1919) sonra Azerbaycan’ın bağımsızlık mücadelesine katıldı Azerbaycan‘da Sovyet yönetimi kurulması üzerine Türkiye’ye gitti (1920) Yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde tamamladı (1924) Bir süre İlahiyat Fakültesi Kütüphanesi’nde memurluk yaptı Daha sonra Türkiyat Enstitüsü’nde asistan oldu 1925′te Alman Dışişleri Bakanlığı’nın verdiği bursla Almanya’ya giderek Berlin ve Breslau üniversitelerinde okudu Breslau Üniversitesi’nde Friedrich Giese’nin yönetiminde hazırladığı 75 Azarbajğanisce Lieder Bajaty in der Mundart von Gandscha nebst wwwfrmsinsinet/ einer sprachlichen Erklarung (1929; Gence Ağzında 75 Azerbaycan Bayatısı Türküsü Bir Dil Açıklamasıyla) adlı teziyle doktor oldu Aynı yıl Türkiye’ye döndü,İstanbul Darülfünunu Edebiyat Fakültesi Türk Dili Tarihi Kürsüsü’ne müderris muavini (doçent) olarak atandı 1938′de profesör oldu 1946′da aynı kürsünün başkanlığına getirildi 1973′te emekli oluncaya değin bu görevde kaldı Azerbaycan Yurt Bilgisi (1932-1934), Türk Amacı (1942-1943) gibi dergilerin sorumlu müdürlüğünü, Türkiyat Enstitüsü’nün de müdürlüğünü yaptı (1965-73) 1946′dan başlayarak İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi onun başkanlığı altında yayımladı Çalışmaları Türk Dilinin hemen her alanıyla ilgili araştırma ve incelemeler yayımladıTürk dilinin gelişme aşamalarını göz önünde bulundurarak dört cilt olarak düşündüğü, ama iki cildini yayımlayabildiği Türk Dili Tarihinin (1958-64) ilk cildi Türk dilinin başlangıcından 9yüzyıla, ikinci cildi ise 10 yüzyıldan 15 yüzyılın ortalarına değin süren dönemi içerir Türk sözlükçülüğü üzerinde de ayrıntılı biçimde duran Caferoğlu, ilk Türk sözlükçüsü Kaşgarlı Mahmud’u tanıtan bir kitap yazmış (Kaşgarlı wwwfrmsinsinet/ Mahmut,1938), Ebu Hayyan’ın Kıpçakca sözlüğünü yayıma hazırlamış (Kitabü’l-İdrak li-Lisani’l-Etrak, 1931), Uygur Türkçesinin söz varlığını derleyen kapsamlı bir sözlük çalışması ortaya koymuştur (Uygur Türkçesi, 1934-38, 3bölüm; Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü 1968) Anadolu’nun çeşitli yörelerinden yaptığı dil derlemerini de 9 cilt olarak yayımlamıştır Anadolu Dialektolojisi Üzerine Malzeme, 1940-41, 2 cilt; 1942; Anadolu Ağızlarından Toplamalar, 1944; Güneydoğu İllerimiz Ağızlarından Toplamalar, 1945; Kuzeydoğu İllerimiz Ağızlarından Toplamalar, 1946; Orta Anadolu Ağızlarından Derlemeler, 1948; Anadolu İlleri Ağızlarından Derlemeler, 1951) Philologiae Turcicae Fundamenta ‘da “Anadolu ve Rumeli Ağızları”,”Azerbaycan Dili” (GDoerfer ile birlikte) ve “Azerbaycan Edebiyatı” bölümlerini yazmıştır Türk kavimlerine ilişkin notları ölümünden sonra kitaplaştırılmıştır (Türk Kavimleri, 1983)