Mantar Hastalığı Genel Bilgi

Mantar Hastalığı Genel Bilgi

Mantar Hastalığı ile ilgili bilgi

1 MANTAR ENFEKSİYONLARI ( dermatofit, tinea )

Vücut yüzeyinde dermatofitler denilen, cildin üst tabakası, tırnak ve saç gibi yerlerde üreyen, küf benzeri mantarlarla infeksiyon olmasıdır Geçiş genelde insandan insana veya hayvandan insana olabilir

Nedeni

Mantar infeksiyonu her yaşta olabilir Tinea capitis ( saç mantarı ), tinea cruris ( kasık mantarı ) ve tinea pedis ( ayak mantarı ), tinea barba ( sakal ), tinea unguim ( tırnak ) özel mantar infeksiyonlarıdır

Şikayetler

Etkilenen bölgede kaşıntı, cilt lezyonları ve kızarıklık, halkasal şekilli lezyonlar, koyu veya açık renkli değişik alanlar gibi belirti ve şikayetlere neden olabilirler

Tanı ve tedavi

Tanı esas olarak cildin görünümüne göre konur Bazı mantarlar özel bir mavi ışıkla karanlık odada incelenirse floresan verirler Kesin tanı mikroskopla alınan parçaların incelenmesi ile konur Ciltten alınan kazıntı ayrıca laboratuara gönderilerek kültürde üremesi değerlendirilebilir Tedavide kişisel bakım çok önemlidir Deri temiz ve kuru tutulmalıdır Ciddi ve uzun süreli infeksiyonlarda hekime başvurulmalıdır Hekim sizin için ağızdan kullanılan veya cilde sürülen ilaçlar önerebilecektir Tedavi edilmediği zaman üzerinde bakterilerin üremesi ile ikincil bakteriyel infeksiyonlar olabilir

Önlem

Genel olarak iyi temizlik şartları infeksiyonu önlemeye yardımcıdır Mantarlar bulaşıcı olduğu için elbise, saç fırçası veya kişisel kullanılan gereçler risk grubunda olan veya mantar geçiren insanlarla paylaşılmamalıdır

2 AYAKTA MANTAR ENFEKSİYONU

Dermatofitler denilen mantarlar tarafından yapılan infeksiyondur Vücudumuzda normalde bakteriler ve mantarlar hastalık yapmadan yaşarlar Uygun ortam bulduklarında hızla çoğalıp, infeksiyona neden olabilirler Ayak mantarı oldukça sık rastlanan bir cilt hastalığıdır Genellikle ergenlikten sonra görülür En sık görülen ve en çok tekrar eden mantar infeksiyonudur Diğer mantar infeksiyonlarıyla birlikte görülebilir Ayak mantarı ve benzer hastalıklara tinea infeksiyonları denir ve saç, tırnak ve dış deri gibi dokularda yaşayabilirler Nemli ve ılık bölgelerde ürerler Sıkı ayakkabılar giyilmesi, cildin uzun süre nemli kalması, küçük tırnak ve cilt sıyrıkları duyarlılığı arttırabilir Tinea infeksiyonları bulaşıcıdır , direkt temasla veya aynı ayakkabı ya da duş zemininin kullanılması ile geçebilir

Önlem

Ayak temiz, serin ve kuru tutulmalıdır

Pamuklu, yün veya bunlar gibi emici maddelerden yapılmış çoraplar giyilmelidir

Ayakkabılar ayağa tam olmalı ve böylece ayağa ya da tırnaklara travma azaltılmalıdır Dar burunlu, yüksek topuklu, eski, yıpranmış ayakkabılar, çorapsız giyilen ayakkabılar veya başkasının ayakkabısı giyilmemelidir

Eski yıpranmış ayakkabılar, çorapsız giyilen ayakkabılar veya başkasının ayakkabısı

Yüksek yoğunlukta mantar sporları içerebilecek yüzeylerde yalın ayak yürümekten kaçının : halı döşeli zeminler, banyo yerleri, duşlar, jimnastik salonları, soyunma odaları, yüzme salonları, hamamlar gibi

Tırnaklar kısa ve düz kesilmelidir Kenarlarını yuvarlak kesmeyin

Vücudun diğer kısımlarında olan tinea pedis ve yüzeysel mantar infeksiyonlarına bakın ve tedavi ettirin Normal ve anormal tırnakları kesmek için farklı tırnak makasları kullanın

Aile üyeleri veya yakın arkadaşlar, temas eden kişiler tinea pedis ve tırnak mantarı için tedavi edilmelidir

Kaşıntı, kızarıklık, sulanma, su dolu kabarcıklar, normal görünen tırnağın renginde değişme gibi durumlarda tinea pedis veya tırnak mantarından şüphelenin

Şikayetler

Kaşınma, yanma, etkilenen bölgenin sızlaması görülebilir Ayakta kızarıklık olabilir Ayak tabanı, parmakları veya tırnakta kızarıklık ve inflamasyon oluşabilir İçi su toplamış yaralar gözlenebilir Kabuklanıp, dökülmeler olabilir Tırnakta renk değişikliği, kalınlaşma, kabalaşma gelişebilir

Tanı ve tedavi

Cilt kültürü ve kimyasal maddelerle inceleme yapılabilir Tedavide kişisel bakım çok önemlidir Cildi kuru ve temiz tutmak gerekir Ayak sürekli kuru tutulmalıdır Temiz çoraplar giyilmelidir Hekim size mantara yönelik uygun ilaçları verecektir Bunlar deriye sürülen ilaçlar ve ağız yoluyla alınan ilaçlar olabilir Eğer mantar infeksiyonunun olduğu bölgede bakteriler de infeksiyon yapmışsa antibiyotik tedavisi de gerekir Ayak mantarı zor iyileşebilir ve tekrarlayabilir Uzun süreli tedavi ve önleyici tedavi gerekebilir

3 KASIK MANTARI

Kasıkta kaşınma sıklıkla ekzema veya başka nedenlerle olur Kaşıntı ile birlikte sıklıkla erişkin erkeklerde olan bir hastalıktır Nemli ve ılık alanlarda olabilir Kötü hijyen, sıkı çamaşırın sürtünmesi, bölgenin uzun süre nemli kalması ile infeksiyona duyarlılık artar Kasık mantarı genellikle cinsel organlarda oluşmaz Diğer tinea infeksiyonlarına göre daha az ciddidir Ancak anal bölgede kaşıntı veya rahatsızlığa neden olabilir

Şikayetler

Kasıkta, anal bölgede kaşıntı, kızarıklık olur Sınırları keskindir Kuru ve kabuklu gibi olabilir İçi sıvı dolu lezyonlar da olabilir Ciltte koyu veya açık alanlar olabilir

Tanı ve tedavi

Tanı esas olarak cildin görüntüsüne göre konur Biyopsinin mikroskopik incelemesi veya kültür yapılabilir Tedavide kişisel hijyen ve bakım önemlidir Hekim sizin için uygun ağızdan veya cilde sürülen ilaçları verecektir Tedaviye cevap verir, ancak bazı durumlarda dirençli olabilir Lezyon bölgesinde kalıcı renk değişikliği yapabilir

Önlem

Genel olarak iyi hijyen önemlidir Banyodan sonra kurulanmak gerekir Sürtünmeyi önlemeye çalışmak önemlidir İç çamaşırlar sıkı ve havasız olmamalıdır

4 TIRNAK MANTARI

Hem el hem de ayak tırnaklarında görülebilir Tırnaklar kalınlaşır, tabakalara ayrılır ve renk değiştirir Uzun süreli tedavi gerektirir Bazen tedaviye direnç ve nüks gelişebilir

5 SAÇ MANTARI

Genellikle çocukları etkiler Bulaşıcıdır ve salgın olabilir Genellikle hafiftir Lezyonlar halkasal veya keskin kenarlı değildir Kırılan saçların sonucu olarak tipik siyah noktalar olabilir Bazı tiplerinde soluk, kırılgan saçlar vardır Tedavi hekim tarafından yapılmalıdır İlaçların yanı sıra uygun şampuanlarla da yıkanmalıdır

6 VAJİNAL KANDİDİYAZİS

Candida albicans özellikle kadınların genital florasında sıklıkla bulunan bir mantardır Bu etkenin şikayete neden olacak şekilde vajinada aşırı çoğalmasına kandidiyazis denir Bu hastalık kadınların 3/4‘ünde hayatlarında bir kez, yarısında da birden fazla kez olur Normalde bulunan bu mantarın aşırı çoğalmasının altında pek çok faktör yer almaktadır Geniş spektrumlu antibiyotiklerin kullanımı ve ağız yoluyla alınan doğum kontrol hapları alımı bu risk faktörlerinden ikisidir Hamilelik, menstruasyon, şeker hastalığı, sıkı iç çamaşırları, HIV virüsü veya bazı ilaçlarla bağışıklığın baskılanması da diğer nedenlerdir

Şikayetler ve belirtiler

Kadınlarda genellikle cinsel organda tahriş ve akıntı vardır Kaşıntı ve yanma da önemli şikayetlerdir Kaşımak nedeniyle vulva şişebilir ve çatlaklar oluşabilir Cinsel ilişki sırasında ağrı hissedilebilir Akıntı beyaz, peynirimsidir Erkekler genellikle şikayetsiz taşıyıcılar şeklindedirler Nadiren idrar yapılan yerden hafif bir kaşıntı olabilir Özellikle cinsel ilişkiden sonra erkekler yanma ve tahriş hissedebilirler Ciddi olgularda penis başında aşınmalar, çatlaklar olabilir

Önlemek için neler yapılabilir?

Sıkı ve sentetik giysiler giymekten kaçının

·Pamuklu çamaşırlar giyin

·Genital bölgenizi yıkadıktan sonra kuru tutun Çünkü nemli ortamlar mantarların üremesi için daha uygundur

·Genital temizliği önden arkaya doğru yapın, böylece rektumdaki mikroorganizmaları vajinanıza taşımamış olursunuz

·Mayo veya diğer ıslak giysilerinizi hemen değiştirin

·Kadın hijyenik spreyleri veya deodarantlarını, parfümlü pedleri kullanmayın Parfümlü, kremli tuvalet kağıtları kullanmayın Bu gibi malzemeler vajinanın asitliğini değiştirerek infeksiyona yatkın hale getirebilir