Bir Hayvan Fosili Nasıl Oluşur? - Fosillerin Oluşma Şekli - Fosil Nasıl Olur?

Bir Hayvan Fosili Nasıl Oluşur? - Fosillerin Oluşma Şekli - Fosil Nasıl Olur?
Bir Hayvan Fosili Nasıl Oluşur? - Fosillerin Oluşma Şekli - Fosil Nasıl Olur?
Hayvan fosilleri her zaman için insanların ilgisini çekmiştir Bu fosillerin nasıl oluştuğuna gelince; hayvanın içinde bulunduğu toprak en önemli etkendir diyebiliriz Nemli fakat fazla asitli toprakta bulunun hayvanın Kemikleri kısa sürede toz haline gelirken nemli, ama fazla keskin olmayan kimyasal maddeler içeren topraktaki hayvan zamanla taşlaşacaktır

FOSİL NEDİR?
Fosilleri inceleyen bilimdalına paleontoloji, fosil toplayıp bunlar üzerinde çalışma yapan kişilere de paleontollog denir Fosiller bir polen tanesi küçüklüğünde ya da dev bir dinazorun kemiği büyüklüğünde olabilir Bir hayvan ya da bitkinin fosilleşmesi için milyonlarca yıl devam eden bir süreç gerekmektedir Genellikle hayvan ya da bitkilerin sert kısımları bu uzun süreç boyunca dayanıklılık gösterebilir
BİTKİ FOSİLLERİ: Genellikle sert tohumlar ve tahta kısımlar fosilleşmiş olarak bulunur Çiçek ve yaprakların kendileri korunmazlar ancak karbon etkisi onların yapısındaki çok ince detayları dahi korumaktadır
HAYVAN FOSİLLERİ: Dişler,kemikler ve kabuklar, deri, et, kürk, tüyden daha fazla rastlanan kalıntılardır Genellikle kemikler bulunur ancak Alaska, Siberya gibi yerlerde nadiren tüm mamut fosiline rastlanmıştır Bu bölgelerdeki donmuş hayvanlar fosil olarak tümüyle milyonlarca yıl korunmuştur
KABUKLU DENİZ CANLILARI: Milyonlarca yıl önce denizlerle kaplı olan bölgelerden su geri çekildiğinde kabuklu deniz canlıları çamur, kum ve balçığa gömülmüşlerdir Bu şekilde fosil olarak milyonlarca yıl korunmuşlardır
AMBERLER: Ağaç reçinesi içinde sıkışıp kalan hayvan fosilleri

FOSİLLER NASIL OLUŞUR:
Tarih öncesi zamanda yaşayan canlıların çok az bir kısmı fosil olarak korunmuştur Birçoğunun ölümü sırasındaki koşullar onların korunması için gerekli şartları oluşturmuyordu Birçok fosil nehir, göl ve deniz yataklarının çöktüğü bölgelerdeki kayalarda bulunmaktadır Bugün toplanan hayvan ve bitki fosillerinin çoğunluğu, aslında bu bölgelerin yakınlarında ölmüş ve bu nehir, göl ve deniz yataklarında saklı kalmışlardır Bu çöken bölgeler onların üzerini örtmüş ve zamanla bazı katmanlar öylesine kalınlaşmıştır ki birçok fosil kalıntısı yokolmuştur Çökeltiler zamanla iyice sıkışmış ve kayaya dönüşmüştür Bu kayaların hareket edip, yer değiştirmesi sonucunda içindeki fosil kalıntıları ortaya çıkmıştır Bu süreç birkaçyüz milyon sürmektedir Günümüzde kayaların aşınması veya kazı yapılmasıyla bu fosiller ortaya çıkmakta ve toplanmaktadır
Fosil oluşumu için en iyi koşullar [*]Nemli çökeltilerde hayvanların ani gömülmesi Bu ölü hayvan artıklarıyla beslenen canlıların faaliyetini engeller ve ani gömülen hayvanın korunmasını sağlar [*]Volkanik külllerdeki ani gömülme Amerika'nın batısındaki pekçok dinozor kemiği volkanik kül içinde gömülü olarak bulunmuştur [*]Sabit ısı koşulları [*]Çok yoğun mineral içeren yeraltı suları
DÜNYANIN ÇEŞİTLİ BÖLGELERİNDEKİ FOSİL
YATAKLARINDAN ÖRNEKLER

MESSEL FOSİLLERİ
Almanya'da Frankfurt yakınlarındaki Messel petrol yatakları Orta Eosen dönemine ait (50 milyon yıllık) dünyaca tanınmış, sıradışı şekilde tam korunmuş, detaylı fosilleriyle tanınır Messel'in anlamı koyu kahverengi-zeytin yeşili arası göl kiltaşı anlamındadır ve -% 5-20 oranında petrol içerir Göl, yüksek yerel tektonik hareketlerin olduğu dönemde çökme olan bölgede oluşmuştur Bu bölgeki tektonik hareketlerin Erken Eosen dönemde aktif olduğu düşünülmektedir Yer hareketleri yeraltındaki gazların göle ve buradan da atmosfere sızmasına ve bu şekilde bölgedeki canlı organizmaların ölümüne yolaçmıştır Benzer bir olay 1986 Ağustos'unda Orta Afrika Kamerun Dağlık bölgesinde yaşanmıştır Nyos volkanik gölü karbondioksit açığa çıkarınca insanlar da dahil olmak üzere kilometrelerce mesafedeki canlıların ölümüne neden olmuştur Messel petrol yataklarındaki yüksek orandaki siderit (demirli karbonat) buradaki derin sularda bir zamanlar yüksek konsantrasyonda karbondioksit bulunduğuna işaret etmektedir
Bu bölgedeki fosillerde sadece iskelet ve sert kısımlar kalmamış aynı zamanda yumuşak dokular hatta mide içindeki maddeler de korunmuştur Burada bulunan 50 milyon yıllık böceklerin metalik yeşil renkleri dahi korunmuştur Bu bölgede bulunan bir at fosili de tam vücut olarak korunmuştur ve hatta midesinde yediği yiyecekler dahi görülmektedir
Messel bölgesindeki iklimin günümüz Almanya ikliminden çok farklı olduğu bölgede bulunan tapir, karınca yiyen ve timsah fosillerinden anlaşılmaktadır Ayrıca yine fosilleşmiş olarak bulunan Palmiye yaprakları ayrıca iklimin tropik iklim olduğuna işaret etmektedir Messel Tabakalarının en alt katmanında kum ve çakıl taşı, ortada “petrol taşı” olarak bilinen ince tabakalardan oluşan killi tabaka yeralmaktadır ve en üstte de kum ve çakıl taşı bulunmaktadır Bunlar o dönemde gerçekleşen çökme sırasında oluşan göl artıklarıdır Suyla dolan gözenekler bu tabakada büyük bir hacim kaplamaktadır Zamanla, üst katmanların ağırlığının baskısıyla alt katmanlar iyice sıkışarak kayalaşmıştır Günümüzde halen Messel kayalarının yüzde kırkı sudan oluşmaktadır Katmanların iyi durumda olması eskiden burada derin bir göl olduğunu göstermektedir Normal şartlarda, fosiller katmanların ikiye ayrılmasıyla ortaya çıkarlar Buradaki kayalar yüksek orandaki su içeriği nedeniyle çok kırılgandırlar ve çıkarma işlemi sırasında örnekleri nemli tutmak için özel dikkat gereklidir Bu kırılganlık nedeniyle bu fosilleri çıkarmanın en iyi yolu transfer yöntemidir İğne ve kazıma aletleri kullanılarak fosilin yarısı tabakadan kurtarılır Fosilin etrafına kilden bir çerçeve oluşturulur Bu daha sonra hafif hava püskürtülerek kurutulur İnce bir tabaka reçine uygulanır ve kurutulur Daha sonra ince bir tabaka reçine daha eklenir Böylece fosilin yüzeyi renksiz bir sabitleyici ile kaplanmıştır Sonunda fosil reçine desteğiyle kalıptan çıkarılır
Messel'de bugüne kadar 10000 balık fosili bulunmuştur Bu şimdiye kadar bölgede bulunan kuş ve sürüngen fosillerinin 100 katı kadardır Bu bölgede yılan, timsah, kaplumbağa, kurbağa, kertenkele ve semender fosilleri bulunmuştur Bu örnekler tam ve bozulmamıştır Bunun nedeni de çok derinde hiçbir bozulmaya uğramamış olmalarıdır
Böcekler ve Örümcekler: Böceklerin üst derilerinin rengi organik pigmentler yerine çoğunlukla yansıyan ışıkla ortaya çıktığı için fosiller hala hayret vericek şekilde renk ve desenlerini korumaktadırlar Uçan böcekler çok fazla miktardadır ve yarasalar ve kuşlar gibi nehrin üstündeki atmosferde zehirlenmişlerdir Suda yaşayan böcekler çok fazla miktarda bulunmazlar Bugün bulunanların ise nehirler yoluyla taşındıkları düşünülmektedir Deri kalıntıları bazı böceklerin sindirim kanallarında bulunmuştur Güve kanatlarındaki pullar da korunmuştur Burada tropik iklim görüldüğü için varolan böcek türlerinin sayısının binlerce olduğu tahmin edilmektedir Örümcek ve kabuklulara nadir rastlanmaktadır
Memeliler: Memeliler bu faunanın yüzde yirmisini oluşturmaktadır Geri kalanı böcek ve balıklardır Memeli fosilleri arasında at, primat ve kemirgenler vardır Burada bulunan at fosilinin midesinde yaprak ve meyveler bulunmuştur Buradaki yarasa ve kuşların alçaktan uçan cinsler olduğu düşünülmekte ve gölün üzerindeki böcekleri avlarken öldükleri düşünülmektedir Yüksekten uçan yarasalar da vardır ancak çok fazla miktarda değildirler
Kuşlar : Kuşlar gölün üzerinde uçarken suya düşmüşlerdir Çok iyi derecede korunmuşlardır Tüylerdeki her bir barbül, bakteriler tarafından fosil üzerinde tek tek ortaya çıkarılmıştır Kuşların deri tabakaları korunmuştur Bakterilerin kendi metabolik işlemleri sonucunda ortaya çıkan ürünler, fosil üzerinde düzgün kil parçacıkları oluşturarak yüzeyi birbirine yapıştırmış ve fosilin yumuşak doku morfolojisini korumuştur Benzer korunma şekli Brezilya'nın Santana ve Crato tabakalarında da gerçekleşmiştir Buradaki balık fosillerinin de kas lifleri çok iyi şekilde korunmuştur