Şükür Nedir?

Diğer şükürlerden bazıları:

’ı tanımanın şükrü: Bildirdiği emir ve yasaklara riayet edip, hubb-i fillah buğd-i fillah üzere olmak, yani sevdiklerini sevip, düşmanlarına düşman olmak ve ayrıca çok elhamdülillah demek,
Peygamberi tanımanın şükrü: Sünnetiyle amel etmektir
Bir büyüğü tanımanın şükrü: Eserlerini okumak, okutmak ve yaymak, talebeleriyle birlik beraberlik içinde olmak
İmanın şükrü: Doğru iman bilgilerini ü teâlânın diğer kullarına ulaştırmak, Hubb-i fillah, buğd-i fillah üzere olmak Yani sevdiğini için sevmek, sevmediğini de için sevmemektir
Aklın şükrü: Aklı dinin emrettiği şekilde kullanmak
İlmin şükrü: Bildiğiyle amel etmek ve emr-i maruf yapmaktır
Sağlığın şükrü: Oruç tutmak, bedeni günah olan yerlerde hırpalamamak, dinin emrettiği yerlerde kullanmaktır
Malın şükrü: Zekât, sadaka vermek, hayır hasenat yapmaktır
Evin şükrü: Evde günah olan işler yapmamak ve misafir ağırlamaktır
Arabanın şükrü: Faydalı hizmetlerde kullanmaktır
Mesleğin şükrü: Mesleği dine uygun şekilde kullanmaktır
Eşin şükrü: Haklarına riayet etmek ve onu üzmemeye çalışmaktır
Evladın şükrü: Akikasını kesmek ve İslam terbiyesi üzere yetiştirmektir
Dertten kurtulmanın şükrü: Şükür secdesi yapmak veya şükür namazı kılmaktır
Günün şükrü: (ümme mâ esbaha bî min ni’metin ev bi-ehadin min halkıke, fe minke vahdeke, lâ şerîke leke, fe lekel hamdü ve lekeş-şükr) diyen gündüzün şükrünü yerine getirir Akşam (Mâ esbaha) yerine (Mâ emsâ) diyerek, okuyan da gecenin şükrünü yerine getirmiş olur
İbadet etmenin şükrü: Sabah akşam yüz kere, (Sübhanallahi ve bi-hamdihi sübhanallahil’azîm) demektir
Bütün nimetlerin şükrü: Bütün nimetlerin, ü teâlânın lutfü ve ihsanı olduklarını düşünerek İslam’ın beş şartını kusursuz yerine getirmektir Bunun için, şu üç hususa riayet etmelidir:
1- Ehl-i sünnet itikadına göre itikadı düzeltmek,
2- İslamiyeti Ehl-i sünnet âlimlerinin ilmihal kitaplarından öğrenip, bunlara uymak,
3- Tasavvuf büyüklerinin yolunda, kalbi ve nefsi temizlemektir

Şükrün önemi
Sual: ’a şükretmek ne demektir, nasıl yapılır?
CEVAP
İmam-ı Rabbani hazretleri (’a şükretmek, Ona inanıp, emir ve yasaklarına riayet etmekle olur) buyuruyor (3/41)
Bir âyet-i kerime meali de şöyle:
(Ya Musa, sana verdiğim emir ve yasaklara sarıl da, şükredenlerden ol!) [Araf 144 ]
Kur’an-ı kerimde üç şey, üç şeyle beraber bildirildi Biri yapılmazsa, ikincisi kabul olmaz
1- Resulullah’a itaat edilmedikçe, ü teâlâya itaat edilmiş olmaz
2- Ana, babaya şükredilmedikçe, ü teâlâya şükredilmiş olmaz
3- Zekât verilmedikçe, namazlar kabul olmaz (Tefsir-i Mugni)

Şükreden kurtulur Bir âyet-i kerime meali:
(’a iman edip, nimetlerine şükrederseniz, size niçin azap etsin?) [Nisa 147]

Şükredenin kazancı nedir? İki âyet-i kerime meali:
(Şükrederseniz elbette nimetimi artırırım) [İbrahim 7]

(Biz şükredenlerin mükâfatını vereceğiz) [Âl-i İmran 145]

Şükür bu kadar önemliyken, şükredenler azdır Bir âyet-i kerime meali:
(Kullarım içinde hakkıyla şükreden azdır) [Sebe 13]

Yine İmam-ı Rabbani hazretleri buyuruyor ki:
İslam’ın beş şartını yerine getiren, nimetlere şükretmiş olur Şükreden de, Cehennem azabından kurtulur Salih amel, İslam’ın beş şartıdırİslam’ın bu beş temelini, bir kimse hakkıyla kusursuz yaparsa, Cehennemden kurtulur; çünkü bunlar, salih işler olup, günahlardan ve çirkin şeylerden korur Bir âyet-i kerime meali:
(Kusursuz kılınan bir namaz, insanı kötü işlerden korur) [Ankebut 45] (1/304)
Şükrün önemi hakkında üç hadis-i şerif meali de şöyledir:
(Nimete kavuşunca şükreden, belaya uğrayınca sabreden, haksızlık yapınca af diler, zulme uğrayınca bağışlarsa, emniyet ve hidayet üzere olur) [Taberani]

(Müminin her işi, hayırdır Nimet gelince şükreder, hayra kavuşur Bela gelince de sabreder, yine hayra kavuşur) [Müslim]

(Şu üç şey iman alametidir: Belaya sabır, nimete şükür, kazaya rıza) [İhya]

’ı anmak
Sual: İbadet edebilmek, ’tan bir nimet midir? Şükretmek gerekir mi?
CEVAP
Her şey ü teâlâdandır Nimetlerine şükretmek gerekir Mesela ü teâlâyı anmak da bir ibadettir Bir hadis-i şerif meali şöyledir:
(’ı anmak, ’ın bir nimetidir Onun şükrünü eda edin!) [Deylemi]

Şükür nimeti
Sual: Doğuştan nimetlere kavuştuğumuz gibi, sonradan da, sayılmayacak kadar maddi ve manevi çeşitli nimetlere kavuşuyoruz Nimet çok olunca şükür hatırımıza gelmiyor Şükretmediğimiz için vebali oluyor mu?
CEVAP
Elbette vebali olur Bir hadis-i şerif meali şöyledir:
(Sizin günah işlemenizden çok, nimetlere şükretmemenizden korkuyorum Şükredilmeyen nimetler öldürücü ve yok edicidir) [İ Asakir]

Eğer şükredilmezse, hem nimet elden alınır, hem de nankörlüğün cezasını çekeriz Şükredersek, hem sevaba kavuşuruz, hem de nimetin yok olmasını önlemiş oluruz İki hadis-i şerif meali şöyledir:
(Bir kimse, ü teâlânın kendine verdiği nimete Elhamdülillah derse, o nimetin şükrünü ödemiş olur Bir daha derse, sevabı artırılır Üçüncü defa derse, günahları affolur) [Hâkim, Beyheki]

(Nimete hamd etmek, o nimetin elden çıkmasına karşı bir garantidir) [Deylemî]

Hâline şükretmek
Sual: Her türlü belaya uğrayan kimsenin, yine sabretmesi mi gerekir?
CEVAP
Elbette sabretmesi gerekir Beterin beteri olduğunu düşünerek her hâlimize şükretmeliyiz Sabretmezsek elimize ne geçecek ki?

İsa aleyhisselam, cüzzamdan etleri dökülmüş, gözleri kör olmuş, her tarafı perişan yatalak ve fakir bir genç hastanın, (Çoklarını müptela ettiği dertlerden beni koruyan ü teâlâya hamdolsun) dediğini işitince, (Sana gelmedik belâ mı var da, böyle dua ediyorsun?) buyurdu Hasta genç, (Ben iman ve marifet sahibiyim, kalbimde dünya ve para sevgisi yok) dedi Hazret-i İsa, (Doğru söyledin) buyurarak elini hastanın vücuduna sürdü Gözleri açıldı, vücudunu kaplayan hastalık da hemen geçti Eskisinden daha güzel bir genç oldu (Eskiden günah işleyecek durumda değildim Şimdi bu yakışıklı hâlimle günah işlersem felaket olur) diye korkmaya başladı Fakat Hazret-i İsa ile birlikte sağ salim uzun müddet yaşadılar

Nimeti göstermek
Sual: (ü teâlâ, sana bir mal verince, bu nimetin eserinin senin üzerinde görülmesini sever) hadis-işerifi, maddî şeyler için midir, yoksa manevî şeyler de buna dâhil midir?
CEVAP
Elbette dâhildir Manevî nimetler, mal mülk gibi maddî nimetlerden daha büyüktür Mesela iman nimeti, malla mülkle ölçülmez İman nimetinin şükrünü göstermek gerekir ü teâlâ, (Nimetlerime şükrederseniz arttırırım) buyuruyor Şükrün dereceleri var ü teâlâ, (Ey, imanla şereflenen müminler, iman nimetinin şükrünü ifa edebilmek için birbirinizi seviniz!) buyuruyor Ana babadan, kardeşten daha çok sevmek gerekir Hele, ana baba bu yolda ise, elbette onları da böyle sevmek gerekir İman şükrünü yerine getirmek için insanların Cehennemden kurtulmasına çalışmak gerekir Bunu da güler yüzle, tatlı dille yapmalı, dini doğru olarak öğreten kitapları ucuza satarak veya ücretsiz dağıtarak, milletin imanını korumaya çalışmalıdır

İman nimetine şükretmek için dua da etmek gerekir Mesela abdeste başlarken okunan şu duayı, kim okursa, iman nimetine şükretmiş olur
(Elhamdülillahi alâ dînil islâm ve alâ tevfîkil îmân ve alâ hidâyetir-rahman)

İmanının sağlamlaşması için bu duayı okumalı Çünkü şükredince nimet artar İman artmaz, ama kuvvetlenir Diğer nimetlerine şükredince artar, imana şükredince sağlamlaşır, kuvvetlenir