Çim Nasl Yetişir

Festuca arundinacea otu - Lolium perenne bitkisi - Salkımlı bitkiler hakkında Çi alanlarda yetişen bitkiler

Çİm Alanlarinin Yapiminda Kullanilan Bİtkİler

Çim alanlarının yapımında çok değişik familyalara bağlı bitki türleri kullanılabilir Daha önce denildiği gibi, çimenlerin kendine özgü yeşil örtü yerine geçebilecek ve aynı işlev ve görünümü sağlayacak bitki yok gibidir Diğer yerörtücü bitkilerle yapılan yeşil örtüler, çim alanları gibi aynı amaçlı olsalar bile, çimlerin işlevsellik ve görünüm güzelliği yatsınamaz

Bununla beraber çim alanlarda kullanılan bitkiler 3 grupta toplanır ;

1) Buğdaygil

2) Baklagil

3) Diğer familyalar

21 BUĞDAYGİL ÇİM BİTKİLERİ

1) AGROSTİS (TAVUSOTLARI) 2) FESTUCA (YUMAKLAR) 3) POA (SALKIMLAR) 4) LOLİUM (ÇİMLER)

SERİN İKLİM ÇİM BİTKİLERİ

Buğdaygil çim bitkileri optimum büyüme ve gelişme sıcaklığı istekleri yönünden iki ana gruba ayrılır Serin iklim çim bitkileri optimum gelişmelerini 15-21oC de yaparlar Soğuğa oldukça dayanıklı olan serin iklim çim bitkileri karasal iklimin hüküm sürdüğü alanlarda başarı ile kullanılır

İNGİLİZ ÇİMİ (Lolium perenne L)

Çok kardeşlenen bir bitkidirGenel olarak kısa ömürlü çok yıllık bir bitki olarak kabul edilir Karışımlardan 3-4 yıl sonra kaybolmaya başlar Tek düze bir bitki örtüşüdür Aşırı soğuk sıcak ve kuraklıktan çok zarar görür

Park ve bahçeler , spor alanları kara yolları ve değişik amaçlı çim alanlarının yapımında çok kullanılır Tohumla üretilirTohumları oldukça iridirHızlı gelişmesi, kolayca tesis olması nedeni ile karışımdaki, poaFestuca ve Agrostisgibi türleri kolayca bastırırBasılmaya ve çiğnenmeye karşı çok dayanıklıdır Çim alanlarında birkaç yıl aradan sonra

Seyrelmeye başlar Karışımda bUİUnan Poa, FestUCa Ve Resim 5 : İngiliz çimi (Lolium perenne L)'nin yakından görünüşü

Agrostis gibi köksaplı türler hızla gelişerek karışımlarda

baskın hale gelirler Yeşil alanlar için kısa boylu , ince yapraklı yavaş gelişen , biçim kalitesi yüksek , sık biçimden

zarar görmeyen " çim tipi" ıslah edilmiştir

Çim alanlarının yapımında " çim tipi" çeşitlerinin kullanılması başarı şansını arttırır

İngiliz çimi ile yapılan karışımlarda biçim zamanı ve yüksekliği çok önemlidir Biçimin 2 cm'den daha derinden yapılması ingiliz çiminin seyrekleşmesine ve kısa sürede ölmesine yol açar Uzun ömürlü bir çim alan içn 3-5 cm yüksekten yapılması önerilir

İTALYAN ÇİMİ (Lolium multiflorum)

Bir veya iki yıllık bir bitki olan İtalyan çiminin soğuğa sıcağa ve kurağa dayanımı çok fazladır Verimli, nötr veya asit topraklara iyi uyum gösterir

Tohumla üretilir Kolayca çimlenen tohumlar kuvvetli bir fide meydana getirirler Çim alanlar için ise uygun bir bitki değildir Karışımlara ancak hızlı bir gelişme ve rekabet gücünün çok üstün olması nedeniyle karışımiardaki oranının % 20 nin altında olması istenir

Biçim yüksekliğinin 3-5 cm den az olmaması önerilir Gübreleme ve bakım işleri İngiliz çimine benzerlik gösterir Yeşil alanlar için İslah edilen italyan çimi çeşitleri çok az sayıdadır

ÇAYIR SALKIM OTU (Poa pratensis)

Tüm dünyada en fazla kullanılan çim bitkilerinde birisidir Uzun ömürlü bir bitkidir Çok sık ve ince yapılı bir

yeşil alan oluşturur Yaprakları tipik kayık şeklinde , tüysüz , mavi -yeşil renklidir Çimlenme ve sürme hızının

yavaş olması sebebiyle tesisi oldukça zordur

Serin ve nemli bölgelerde çok iyi gelişir Sıcak ve kurak dönemlerde büyümesi yavaşlar Suya ihtiyacı çok fazladır Sıcak dönemlerde sulama yapıldığı halde büyümesi yavaşlar İlkbahar ve sonbahar dönemlerinde çok

iyi bir yeşil alan oluşturur Kışa dayanıklılığı oldukça yüksektir Gölgeye çok dayanıklı değildir Tam güneş ışığı alan veya yarı gölge alan bölgelere dikilmelidir Basılmaya ve çiğnenmeye orta-iyi derecede dayanıklıdır Rekabet gücü çok fazladır

ADİ SALKIM OTU (Poa trivialis)

Adi salkım otu ince yapılı , açık yeşil renkli bir çim oluşturur Yatık bir şekilde gelişen sülükleri ile yayılır Uzun ömürlü bir bitkidir Nemli ve serin bölgelerdeki ince yapılı su tutan topraklarda yetişir Kurağa ve sıcağa dayanımı çok fazladır Buna karşılık soğuklardan da zarar görmez Basılmaya ve çiğnenmeye karşı çok zayıftır Gölgeye karşı dayanıklılığı ile de tanınır

YASSI SALKIMOTU (Poa compressa)

Uzun ömürlü bir bitki olan yassı salkım otu , kurak , verimsiz, ve asit topraklarda oldukça iyi dayanır Çim kalitesinin düşük olmasından fazla kullanılan bir tür değildir

ORMAN SALKIMOTU (Poa nemoralis)

Uzun ömürlü gelişmesi yavaş bir türdür Sık ve derin biçimlerden zarar görür En önemli özelliği gölgeye çok dayanıklı olmasıdır Avrupa kıtasında yetişen bir bitki olan orman salkımotu kısa boylu koyu yeşil renklidir

YILLIK SALKIM OTU (Poa annua)

Sıcağa , kurağa ve düşük sıcaklığa dayanımı çok zayıftır Nemli ve serin bölgelerin bitkisidir Asitliğe oldukça dayanıklıdır Tek yıllık bir bitki olan yıllık salkımotu çim alanlarda nadiren kullanılır Avrupa'dan tüm dünyaya yayılmıştır

KIRMIZI YUMAK (Festuca rubra)

Çim alanlarının yapımında çok yaygın olarak kullanılan bir türdür İnce yapraklı, kısa boylu ve çim kalitesi yüksek bir bitkidir Gölgeye dayanıklılığı ile tanınır Uzun ömürlü bir bitkidir Nemli ve serin bölgelerde çok iyi gelişir Soğuğa iyi sıcağa karşı orta derecede dayanıklıdır Kök saplı kırmızı yumak tohumla gelişir Kurağa ve glgeye olan dayanımı çok yüksektir

KOYUN YUMAĞI (Festuca ovina

Uzun ömürlü bir bitki olan koyu yumağı,kurağa ve soğuya karşı çok dayanıklıdır Kumlu ve fakir topraklarda

iyi gelişir Basılmaya ve çimlenmeye orta derece dayanıklıdır

UZUN YAPRAKLI YUMAK (Festuca longifolia)

Kurağa ve soğuya karşı dayanımı çok yüksektir Gölgede şartlarda iyi gelişir Verimsiz alanlarda iyi sonuç alınır Sulamaya ve azotlu gübrelemeye koyun yumağından daha fazla ihtiyaç gösterir Bazı çeşitleri tuzlulu karşı çok dayanıklıdır Tohumları oldukça küçüktür

Kurak şartlarda ve verimsiz topraklarda ekilen uzun yapraklı yumak yeşilliliğini uzun süreler korur Koyu renkli bir çim örtüsü oluşturur

İNCE YAPRAKLI YUMAK (Festuca tenuifolia)

Çok ince yapraklı, kısa boylu, yavaş gelişen bir yumak türüdür Kurağa ve soğuya dayanımı iyidir Yum şeklinde gelişmesi ile kaliteli çim alanları için uygun bir bitki değildir

KAMIŞSI YUMAK(Festuca arundinacea)

Uzun ömürlü bir bitki olan kamışsı yumak serin ve nemli bölgelerde iyi gelişir Derin ve köklü olm; nedeniyle sıcağa ve kurağa diğer çim türlerinden daha iyi dayanır Kurak zamanlarda diğer türlere göre yeşilliğ daha uzun süre korur Gölgeye dayanımı orta derecede Basılmaya ve çimlenmeye karşı dayanımı yüksektir S yıllarda ince yapraklı , yavaş gelişen çim alanlara uygun kamışsı yumak çeşitleri geliştirilmiştir

Basılmaya dayanımı yüksek olması nedeniyle spor alanları ,park ve bahçelerde kullanımı gider artmaktadır Tohumları iri olması nedeniyle ekimi oldukça kolaydır

ÇAYIR YUMAĞI (Festuca pratensis)

Serin ve nemli alanlarda başarı ile uygulanır Kumlu ve hafif topraklarda sulama ile başarılı olunabilir Anc çayır yumağı en iyi gelişimini nemli ve su tutan topraklarda yapar Sulanmadığı zaman gelişimi yavaşlar Gölge dayanımı ise oldukça yüksektir, uzun ömürlü bir bitkidirBasılmaya ve çiğnen meye dayanımı ise azdır

SÜLÜKLÜ TAVUSOTU (Agrostis stolonifera)

Derin biçime çok dayanıklı ,üniform çok sıkı ve kaliteli çim oluştururRengi çeşitlere göre açık yeşilden ma yeşil kadar değişebilir Sülükleri ile kolayca ayrılır Tohumların çimlenmesi ve kaplama hızı biraz yavaştır Se ve nemli bölgelerde iyi gelişir Gölgeye dayanımı oldukça iyidir Basılmaya ve çiğnenmeye dayanımı diğer ç türlerinden zayıftırDüzenli ve derinden biçilmek şartıyla çok güzel,ince yapılı ve sıkı bir çim oluşturur

NARİN TAVUSOTO ( Agrostis tenuis )

Kısa boylu,ince yapılıyaprakları narin bir bitkidirKısa sülük ve köksaplarla oldukça yavaş gelişir Tohumla çimlenmesi ve fidelerin kaplama hızı biraz daha yüksektirKış soğuklarına karşı dayanımı zayıftır Kura dayanımı zayıf , sıcağa dayanımı oldukça iyidir Basılmaya ve çiğnenmeye dayanımı zayıf , gölgeye o derecede dayanıklıdır

KAHVERENGİ TAVUSOTU (Agrostis canina )

Son derece kaliteli çim alanları yapımında kullanılan Kahverengi Tavusotu; Çok ince yapraklı , üniform birim alanda çok fazla kardeş oluşturan bir bitkidir Sülükleri ile hızlı bir şekilde yayılır Serin ve nemli bölgeler kullanılır, uzun ömürlüdür Sıcağa dayanımı orta , soğuğa dayanımı iyi,kurağa dayanımı ise iyidir Agrostis türl içerisinde gölgeye en dayanıklı türdür İnce ve çok kaliteli çim örtüsünün istendiği sahalarda kullanılır Tohuml en küçük çim türlerinden birisidir

AK TAVUSOTU (Agrostis alba )

Uzun boylu , kaba yapılı ve çok seyrek çim oluşturması nedeniyle kaliteli çim alanları için önerilen bir bı değildir Sık ve derinden yapılan biçimlere dayanamaz Biçim 4-5 cm yükseklikten yapılmalıdır Asit ve verim alanlarda gelişmesine karşılık verimli ve nötr topraklarda başarılı sonuçlar verir Büyüme döneminde 3-5 gr/r N verilmesi uygundur

SORGUÇLU TARAKOTU ( Cynosurus cristatus )

Kuzey Avrupa ülkelerinde kullanılır Ülkemizde çok kullanılmaz İnce yapraklı ingiliz çimine benzer bir ç

örtüsü oluşturan çok yıllık bir bitkidir Değişik iklim şartlarında yetiştirilebilir Basılmaya ve çiğnenmeye ka

oldukça dayanıklı fakat derin biçime aynı oranda dayanıklı değildir

ÇAYIR KELPKUYRUĞU (Phleum pratense )

Çoğunlukla yem bitkisi olarak kullanılır Yol kenarlarında fazla kullanılmayan çim alanlar için kullanılır Yumak halinde gelişmesi , iri yapraklı olması ve seyrek yapıda kaba bir çim oluşturması nedeniyle iyi bir çim bitkisi kabul edilmez Biçim yüksekliği 2 cm kadar olmalıdır

Tohumla üretilen bir çim bitkisidir Ekimden sonra çıkışı ve gelişmesi ise oldukça yavaştır

YUMRULU KELPKUYRUĞU (Phleum bertolinii DC)

Kısa boyu , yaprak ve sapların daha ince ve narin olması ile çayır kelpkuyruğundan kolayca ayrılır Kuzey Avrupa ülkelerinde sınırlı ölçülerde kullanılır Nemli ve serin bölgelerde kullanılan karışımlarda başarılı olur1,5 cm derinden biçime dayanabilen çeşitler geliştirilmiştir Basılmaya ve çiğnenmeye dayanımı ide oldukça zayıftır

DOMUZ AYRIĞI (Dactylis glomerata )

Kaba yapılı , uzun boylu, kalın yapraklı bir türdür Yem bitkisi olarak önem taşır Çim alanlar için önemli bir tür değildir Tohumla üretilen bir bitkidir Oldukça iri olan tohumları ekimden sonra hızla çimlenir Çok değişik toprak şartlarında yetişebilir

KILÇIKSIZ BROM ( Bromus İnermis )

Yem bitkisi olarak değer taşıyan kılçıksız brom kalın sapları ile seyrek yapıda kalitesiz bir çim oluşturur Derinden biçime ve basılmaya çiğnenmeye dayanımı ise çok zayıftır Tohumları zar şeklinde ve kağıdımsı bir yapıdadır Oldukça iri olan tohumları ekimden sonra kısa sürede çimlenerek toprak yüzeyini kaplarlar

OTLAK AYRIĞI (Agropyron cristatum )

Soğuğa ve kurağa olağanüstü dayanıklı bir yem bitkisidir Kurak bölgelerde yol kenarları, eğimli veya sulama imkanı bulunmayan alanların yeşillendirilmesi amacı ile kullanılır Fazla bakım istemez Soğuk mevsimlerde bile ekimi yapılabilir