Bağlı Cümle Örnekleri
 

Bağlı Cümle Örnekleri


Bağlı cümle biçim olarak sıralı cümleye çok yakındır. Sıralı cümlenin içindeki cümleler birbirine virgül ya da noktalı virgülle bağlanır. Bağlı cümlede ise cümleler birbirine bağlaçlarla bağlanır.




"Çevrenize alıştığınız anda ihtiyarlamışsınızdır."


sözü bir cümledir; tam bir yargı bildirir. sonuna nokta konup cümle tamamlanmıştır.




"Artık düşünmeye ihtiyacınız kalmamıştır."


sözü de gerekli öğeleri olan bir cümledir. Bu iki cümle arasında anlamca ilişki ve bir bağ vardır.


Bu iki cümle birbirine "çünkü" bağlacı ile bağlanacak olur*sa ortaya çıkan cümle bağlı cümle olur.




"Çevrenize alıştığınız anda ihtiyarlamışsınızdır; çünkü artık düşünmeye ihtiyacınız kalmamıştır."


"Sinek küçüktür. ama mide bulandırır."


"Her şeyi yapabilirsin; fakat kendini hiçbir zaman. yap*tıklarından dolayı mazeret söylemeye alıştırmamalısın."


"Ortalıkta çok fazla şef var. fakat çok az Kızılderili var.




* Bağlı cümlede cümleler birbirine "ama. ancak. fakat. lakin. ne var ki. ne yazık ki. yalnız. çünkü. oysa. oysaki. madem*ki. ve. veya. ne...ne. halbuki..." gibi bağlaçlarla bağlanır.


"Ölmek kaderde var. bize ürküntü vermiyor. lakin dostlardan ayrılışın ıstırabı zor."


"Az çok ferahladım ve dedim kendi kendime"


"Bu muammayı uzun boylu düşündüm de yine. Dikkatim hadisenin vardı derinliklerine."


"Hayallerinizi kovmayın. çünkü onlar gitti mi siz artık yaşamıyorsunuz demektir."


Ya bir işe önceden başlama yahut da başladığın işi bitir yarıda bırakma.


"Sözcükler bir adamın zekâsını gösterebilir. ama ama*cını gösteren eylemlerdir.


"Ne şair yaş döker. ne âşık ağlar."




* "Ne...ne" bağlacının geçtiği her cümle bağlı cümle değil*dir. Bu bağlaç iki cümleyi birbirine bağlıyorsa. bağlı cüm*leden söz edilebilir.


"Ne...ne" bağlacı bir cümlenin özne. nesne. tümleç gibi öğelerini birbirine bağlayabilir.


Çocuğun önünde ne kitap vardı. ne defter


Geçen hafta ne kendisi uğradı. ne kardeşi


Yukarıdaki iki cümle de bağlı cümle değildir. Bu cümlelerde "ne...ne" bağlacı özneleri birbirine bağlamıştır.



"Ne bir gün yüzü güldü. ne mutlu oldu." cümlesi bir bağlı cümledir.


"Son zamanlarda ne kitap okuyor. ne televizyon izliyor." cümlesi de bir bağlı cümledir.


Birkaç cümle ile yapı bakımımdan cümle çeşitlerini özetleyelim:




* Basit cümlede tek yüklem vardır. yüklemden başka eylem bildiren sözcük yoktur.


"Ben her akşam dolaşırdım. bu yeşil sahilde."




* Bileşik cümlede de tek yüklem vardır; ancak yüklemin dışında eylem bildiren en az bir sözcük daha vardır.


"Gözlerim gözlerinde dinlenirken eriyor."




* Sıralı cümlede en az iki yüklem (iki cümle) vardır; cüm*leler birbirine virgül ya da noktalı virgülle bağlanır.


Ayağını sıcak tut. başını serin; gönlünü ferah tut. dü*şünme derin.




* Bağlı cümlede de birbirine bağlı en az iki yüklem vardır; cümleler birbirine bağlaçlarla bağlanır.


Dert gider. amma yeri boş kalmaz." Bağlaç