![]() |
Eksik Rekabet Piyasaları |
![]() |
![]() |
#1 |
Prof. Dr. Sinsi
|
![]() Eksik Rekabet PiyasalarıEKSİK REKABET PİYASALARI 1- MONOPOL (TEKEL ) PİYASASI 2- TEKELCİ REKABET PİYASASI 3- OLİGOPOL PİYASASI A)-MONOPOL (TEKEL) PİYASASI: Bir endüstride tek firmanın bulunduğu bir piyasa türüdür ![]() a) Yasal Tekeller: Devlet tarafından verilen imtiyazlarla belirli bir ürünün veya hizmetin üretilmesi işlemlerinin bir firmaya verilmesi diğerlerini ise engellemesidir ![]() b) Patent ve Lisanslar: Patentler belli bir süre verilir ve bu dönemde başka firmalar pazara giremez ![]() ![]() c) Doğal Tekeller: Faaliyetin tek bir firmanın elinde olabileceği ölçek ekonomilerine sahip olması tekeli ![]() ![]() d) Hammadde ve Kaynaklarına Sahip Olma: Piyasaya girebilmek için gerekli olan bir kaynağı, tekelci firma tamamen sahiptir ![]() FİYAT FARKLILAŞMASININ TÜRLERİ 1-Birimler Arasında Fiyat Farklılaştırma: Tekelcinin her ürettiği her birim malı ayrı ayrı mümkün olan en yüksek fiyattan almak isteyene satmasıdır ![]() ![]() 2-Miktar Arasında Fiyat Farklılaştırma : Tekelcinin belirli bir miktar için tek fiyat daha sonraki ek miktarlar için daha yüksek fiyatlar belirlemesidir ![]() ![]() ![]() 3-Alıcılar Arasında Fiyat Farklılaştırma: Tekelcinin farklı piyasalarda farklı farklı fiyat uygulaması veya aynı alıcı grubu içinde tüketicileri farklı bölümlere ayırıp ta farklı fiyatlar uygulamasıdır ![]() TEKEL İLE TAM REKABET PİYASASININ FARKLILAŞTIRILMASI Her iki piyasada da denge MC= MR düzeyinde oluşmasına rağmen ,tekelci için denge noktasında fiyat; marjinal gelirden ve marjinal maliyetten büyüktür ![]() ![]() ![]() ![]() B) TEKELCİ REKABET PİYASASI Birbirinden bağımsız olarak hareket eden çok sayıda firmanın,farklı ürünleri sattığı piyasadır ![]() 1-Birbirinden bağımsız hareket ede çok sayıda alıcı ve satıcı vardır 2-farklı satıcıların ürünleri farklılaştırılmıştır ![]() ![]() 3-piyasaya giriş ve çıkış nispeten serbesttir ![]() Tekelci Rekabet Piyasasında Kısa Dönem Dengesi: Tekelci rekabetçi firma marjinal gelirin(MR),marjinal maliyete(MC) eşit olduğu düzeyde karını maksimize eder ![]() Tekelci Rekabet Piyasasında Uzun Dönem Dengesi: Piyasaya giriş çıkışlar serbest olduğu için,yeni firmalar piyasaya girerler ![]() ![]() ![]() ![]() 3- OLİGOPOL PİYASA Birbiriyle rekabet eden az sayıda büyük firmanın her birinin üretimdeki değişmelerin piyasa fiyatını etkileyecek durumda olduğu piyasadır ![]() 1-Az sayıda satıcı ve çok sayıda alıcı vardır ![]() 2-Firmaların homojen veya farklılaştırılmış ürünler satmaları ![]() 3-piyasaya girişi kısıtlayan önemli engellerin bulunması ![]() Saf Oligopol: Homojen ürünlere sahip olan Farklılaştırılmış Oligopol: Homojen olmayan ürünlere sahip olan oligapol türdür ![]() Oligapol Piyasasının Teorileri 1-Kartel Teorisi:Kartelde yer alan firmalar elde ettikleri karı arttırmak için üretim miktarının azaltıldığı ve ürün fiyatının arttırıldığı bir organizasyondur ![]() 2-Fiyat Önderliği Teorisi:Piyasadaki lider konumunda sayılan bir firma fiyatları belirler ve diğer firmalar ona uyar ![]() 3-Dirsekli Talep Teorisi:Oligapol piyasasındaki artan fiyatlar için fiyat katılığını açıklar ![]() ![]() 1-Tam Oligapol: Frmaları Bir grup olarak karı maksimize ettikleri oligapol türüdür ![]() 2-Kısmi Oligapol: Firmaların karlarını bir grup olarak maksimize edemedikleri türüdür ![]() a) Gizli Anlaşma: Rakip firmalar arasında direkt görüşme ve antlaşma vardır ![]() ![]() b) İhtiyari işbirlikleri: Her firma kendi hareketine tepki olarak rakibinin tepkisini dikkate alır ve politikasını ona göre oluşturur |
![]() |
![]() |
|