Hıçkırık Sebepleri Ve Tedavisi

Hıçkırık

Hıçkırık tutmasına karşı çok sayıda çare vardır, ama hıçkırığın ne olduğu genellikle bilinmez Normal olarak soluk alıp verildiğinde, havanın akciğerlere dolup boşalması, diyaframın bir yukarı bir aşağı hareket etmesine ve kaburgaların arasındaki kasların kasılıp gevşemesine ayak uydurur "Diyafram", göğüs boşluğunun altında bulunan ve göğüs ile karın bölgelerini birbirinden ayıran, sert bir kas tabakasına verilen addır

Hıçkırık nasıl oluşur?
Hıçkırık, soluk alıp verme sürecindeki hareketlerin normal sırası karışınca başlar Soluk alındığında, akciğerler genişleyip havayla dolarken, diyafram kasılıp düzleşir Aynı anda, yutkunma sırasında besinlerin soluk borusuna kaçmasını önleyen kıkırdak parçası, yani epiglot aralanır ve ses telleri arasındaki boşluk (gırtlak) açılmış olur Ancak hıçkırık tuttuğu zaman diyafram (ve çoğunlukla kaburgalararası kaslar) bir tür kas spazmı biçiminde kasılır Bu, havanın istemsiz olarak yutulmasına yol açarken, aynı anda hem epiglot hem de gırtlak ansızın kapanır Hava, ses telleri arasına hızla dolup sonra birden kesildiğinde bilinen hıçkırık sesi oluşur Sonunda, epiglot açılır, diyafram gevşeyip yukarı doğru kalkar, kaburgalararası kaslar gevşer ve akciğerlerdeki hava dışarıya verilir Sıcak ya da soğuk yemek ile içki, baharatlı yiyecekler, çok hızlı ve çok fazla yemek, soğuk hava yutmak, yemekten hemen sonra zor hareketler yapmak hıçkırığı başlatabilir Ancak, bazen görünürde hiçbir neden yokken de insanı hıçkırık tutabilir Sözgelimi bebekler gazları olmasa bile beslenmeden sonra hıçkırabilirler Bu yüzden hıçkırığı neyin başlattığı tam olarak bilinmemektedir Hıçkırık sırasında, iki sinirsel mekanizmadan birinde bir bozukluk olduğu kesindir Ya beyinde ritmik solunum hareketlerini denetleyen bölgenin gönderdiği sinyaller karışmakta ya da omuriliğin boyun bölgesinden başlayan ve özel olarak diyaframın hareketlerini düzenleyen iki diyafram sinirinden (frenik sinirler) birisi ötekiyle tutarsız sinyaller göndermektedir Ancak mideyle ilgili sorunların neden bu sinyalleri başlattığı bilinmemektedir Diyafram sinirinin, yani frenik sinirin, yemek borusunda birçok kolu bulunur; bu da, belirli yiyecekleri yutmanın ya da tuhaf bir biçimde soluk almanın niçin hıçkırığa yol açabileceğini açıklar Ancak midenin kendisinde diyafram sinirinin kolu çok azdır

Çaresi
Hıçkırığı durdurmak için uygulanan yöntemlerin sayısı pek çoktur Bebekleri hıçkırık tuttuğunda bir çay kaşığı ıhlamur ya da yalnız ılık su vermek denenebilir Yaygın olarak başvurulan yöntemler arasında soluk tutmak, bir kesme şeker emmek, korkutulmak, yudum yudum soğuk su içmek ve bardağın ters tarafından su içmek sayılabilir Sözü edilen yöntemlerin tümü hıçkırığı kesebilir Bunun nedeni, sinir sistemini şaşırtıp ilgisini başka yöne çekerek hıçkırığın durmasını sağlamalarıdır Sık denenen bir başka çare de bir kesekâğıdı içine soluk alıp vermektir Bu yöntemin iyi sonuç vermesinin nedeni, solunan havada biriken karbondioksitin, beyinde hıçkırığa yol açan sinirlerin çalışmasını sekteye uğratmasıdır Diyafram siniri uzun olduğu ve birçok iç organa yayıldığı için, ciddi hastalıklar nedeniyle de çalışması kesintiye uğratılabilir Nitekim hıçkırık, peritonitin (karın boşluğunu çevreleyen zarın iltihaplanması), böbrek rahatsızlıklarının, kalp hastalığının ya da yaptığı basınçla diyafram sinirini sıkıştıran boyun tümörünün belirtilerinden biri olabilir

Tıbbi tedavi
Hıçkırık tutması, ancak ciddi bir rahatsızlığı akla getiren başka belirtilerle birlikte görülüyorsa (bu durumda asıl rahatsızlık tedavi gerektirir) ya da insanın sinirini bozacak kadar uzun sürüyorsa tıbbi tedavi gerektirir Hıçkırık tuttuğunda hiçbir tedaviye yanıt vermeyen kişiler vardır; ancak ciddi hıçkırık vakalarında, doktorlar yatıştırıcı ilaçlar vermeyi deneyebilirler

Gögüs ve karın boşlu unu ayıran solunumda rol alan diafram adlı adelenin düzensiz kasılmasıyla ortaya çıkar peşpeşe ve uzun süre devam eden hıçkırık solunumu aksatır ve kişiyi rahatsız eder Solu unu bir süre tutturmak ya da su içirmek düzelmeyi sa layabilir Başarılı olmazsa bir torba yada poşet içindeki hava kısa süre solunarak hıçkırık sonlandırılabilir

'Hıçkırık' sebepleri ve tedavi yolları

Hıçkırık, sık görülen ve kendiliğinden sonlanan bir rahatsızlıktır Nadiren 2 günden fazla bazen de 1 aydan fazla (inatçı hıçkırık) sürebilir İnatçı hıçkırık erişkin erkeklerde kadınlara göre daha sıktır

Kadınlarda hıçkırığın sebebinin yüzde 93ü psikolojik kökenli iken bu oran erkeklerde yüzde 7 kadardır Özellikle 2 günden fazla süren sürekli ve 1 aydan fazla süren inatçı hıçkırık altta yatan enfeksiyondan kansere kadar uzanan bir dizi hastalığın ilk belirtisi olabilir Acil servise ağır bir yemekten sonra oluşan hıçkırık atağı ile gelen bir hastamın kalp krizi geçirdiğini teşhis etmiştim Hastanın başka hiçbir şikâyeti yoktu Kısa süreli hıçkırık atakları genellikle yemek, gastrik distansiyon (midenin gazla şişmesi), alkol ve stres ile daha sık ilişkilidir İnatçı hıçkırığa sebep olacak 100den fazla sebep bildirilmiştir

Hıçkırığın sebepleri

Psikolojik nedenler: Heyecan, korku, stres

Toksik ve metabolik sebepler: Alkol, ilaçlar, diyabet, üremi

Ameliyat sonrası sebepler: Genel anestezi

Santral sinir sistemi (beyin)ne bağlı sebepler: Tümörler, travma, menenjit, damarsal sebepler

Diyaframın uyarılması: Mide distansiyonu (şişmesi), mide fıtığı, karaciğer büyümesi, dalak büyümesi

Ayrıca; çeşitli ilaçlar (steroidler, benzodiazepinler), glokom (göz tansiyonu), kulakta yabancı cisim, kıl, farenjit, guatr, zatürre, perikardit (kalp zarı iltihabı), kalp krizi, astım, tümörler gibi pek çok etken vagal siniri uyararak hıçkırık sebebi olabilir

Hıçkırığın sebebi araştırılırken sıklığı, süresi, hastanın kullandığı ilaçlar, alkol ve sigara kullanımı, bilinen bir hastalığın varlığı, geçirilmiş ameliyatları, hıçkırığın uyku ve stresle ilişkisi sorgulanıp ayrıntılı bir fizik muayene ve detaylı bir tetkikle araştırmak gerekir

Kısa süreli hıçkırık atakları çoğu zaman kendiliğinden geçmektedir

Hıçkırığın tedavisi

Hıçkırık tedavisinde çok sayıda geleneksel yöntem, ilaç tedavileri, hipnoz, akupunktur ve cerrahi yöntemler mevcuttur Bilinen yöntemlerin çoğu kişisel gözlem ve klinik tecrübe ürünü olup kontrollü çalışmalarda denenmemiştir Basit hıçkırık ataklarının çoğu kendiliğinden sonlanır

1- Çeşitli manevralar:

Şeker emilmesi

Torba içine soluma

Dilin çekilmesi

Buzlu suyla gargara

Tiksindirme

Korkutma

Nefes tutma

Gastrik lavaj (mide yıkama)

Endoskopi 2- İlaç tedavisi:

İlgili hekim tarafından düzenlenmesi uygundur 3- Diğer yöntemler:

Hipnoz

Psikoterapi

Akupunktur

Hıçkırıktan Kurtulma Yolu

Hıçkırık tuttuğunda bir parça sirke için

Salatalarda tatlandırıcı ya da salamura gibi koruyucu olarak kullanılan sirke; üzüm veya elmadan üretilir Araştırmacılar, sirkenin insan vücuduna pek çok faydası olduğunu tespit etti Sirke, ateş düşürücü etkisiyle vücuda sakinlik ve ferahlık veriyor Kokusu sayesinde, baygınlıklarda uyandırıcı etki yaratıyor Kanı sulandırıyor, safra akıntısını düzenliyor ve hıçkırığın geçmesini sağlıyor

Hıçkırık inat ederse

Bazen başladığı zaman uzun süre bitmek bilmeyen inatçı hıçkırıklara çözüm bulundu

Salatalarda tatlandırıcı ya da salamura gibi koruyucu olarak kullanılan sirke; üzüm veya elmadan üretilir Araştırmacılar, sirkenin insan vücuduna pek çok faydası olduğunu tespit etti Sirke, ateş düşürücü etkisiyle vücuda sakinlik ve ferahlık veriyor Kokusu sayesinde, baygınlıklarda uyandırıcı etki yaratıyor Kanı sulandırıyor, safra akıntısını düzenliyor ve hıçkırığın geçmesini sağlıyor

Hıçkırık nasıl geçer

Arada sırada görülen bu refleks bazen nöbet şeklinde uzun sürebilir

Arada sırada görülen bu refleks pek önemli olmamakla birlikte bazen nöbet şeklinde uzun sürebilir

Normal olarak diyafragmanın kasılmasını sağlayan frenik sinirin anormal uyarılması hıçkırığa neden olmaktadır Bu uyanlar, bol yemek, hava yutma , mide genişlemesi, akut pankreatit, kalp hasta­lıkları, toksik nedenler ve nihayet psikonörozlar şeklin­de sayılabilir Soluk borusu kapalı iken zorlu bir soluk verme şeklinde yapılan Valsalva manevrası ile hıçkırık geçiştirilebilir

Veya bir kesekâğıdı içine solumak sure­tiyle temin edilecek yüksek CO, yoğunlu­ğu ile hıçkırık durdurulabilir Tedavi duruma göre yapılmalıdır