Hindu Dinleri |
07-07-2009 | #1 |
Şengül Şirin
|
Hindu DinleriVişnaizm , Vişnavitler (Vişnu mezhebi mensupları) Vişnu'yu en yüce Tanrı diğer Tanrıları ise ikincil olarak görürler Gerekçeleri ise Vişnavitlerin Bhagavad Gita'da "Kulun ibadet ettiği uluhiyet veya form ne olursa olsun arzularını ben karşılarım" (Gita:7:21-22) Bu dinin MÖ 5 ya da 6 yüzyılda ortaya çıktığı sanılmaktadır Tüm Hindu dinlerinin içinde ikinci en genç olanıdır MÖ 1500 yılında Hindistan'ı işgal eden Aryan ırkının kültüründen kaynaklanır MÖ 1500 yılında Aryan ırkı pek çok yarı tanrıyla beraber Vişnu'ya da ibadet ediyordu Ancak MÖ 6 ya da 5 yüzyılda birden bu tanrının önemi arttı ve "Tek Tanrı" konumuna getirilip Vaishnavism kültü kurulmuş oldu (bir nevi çok tanrıclıktan tek tanrıcılığa geçiş) Kast sistemini en katı ve vahşi biçimde uygulayan din olarak bilinir Aryan ırkının dinidir Kutsal Kitapları, Bhagavad Gita(Mö 300), Srimad Bhagavatam, Ramayana, Mahabharatta, Veda'lar ayrıca 12 temel upanishad ve bunlardan başka 13 Vaishnava upanishadıVaishnava dininin mezheplerinden alt kollarından olan Hare Krishna tarikatı 108 upanishadı da kabul ettiğini söyler Felsefeleri; Avatar yani Tanrı'nın dünyaya bedenlenerek gelmesi inancı vardır İslam, Hristiyanlık, Musevilik inancına en yakın dindir İnsan ile Tanrı olan Vishnu (veya Krişna ya da rama) arasında fark vardır Mokşa yani kurtuluş demek Krişna'nın cennetinde süresiz kalmak manasına gelmektedir Tanrı ile bir olmak/aynı olmak inancı Vaishnavism dininde yoktur Tanrı ile ruhlar tamamen ayrıdır ve ayrı kalacaktır Doğum ölüm zincirinden kurtulan kalıcı cennete Vişnu'ya sonsuza kadar hizmet etmeye onun mekanında yaşamaya gidecektir İnsan "Tanrı" değildir ve evren Brahman'ın tezahürü değildir Evren ve Brahman ayrıdır, aynı değildir Yarı Tanrılar da Brahman'ın(Krişna) tezahürü değildir ama onun tarafından yaratılmışlardır Madde gerçektir yanılsama değidir Upanishadları da Vedaları da bu inanışlar ışığında yorumlarlar Tek tanrılı bir dindir Tek bir "Tanrı" vardır, o da Krişna'dır (Vişnu'nun avatarı) Bundan başka bir de "üstün melekler" veya Tanrı'nın hizmetçileri olan varlıklar vardır bunlara "yarı Tanrı" denir Brahma ve Şiva Krişna'nın hizmetçileri olan milyonlarca yarı tanrıdan sadece ikisidir Vaishnavisme ve vaishnavism dini taraftarlarına göre yarı Tanrılara ibadet etmek kişiyi alçaltır ve Mokşa'ya ulaşmasını engeller Tek ibadet edilmesi gereken Krişna'dır En önemli amaç Tanrı'ya ibadet etmektir İman birinci plandadır Mistik bilgi ve yoga uygulamaları tamamen ikinci plandadırhata bazı okullar/kollar için "yoktur" bile denebilir Amaç Krişna'ya ibadet ederek cennete gitmektir __________________________________________________ ____ Şaivizm Vişnavizme benzer biçimde çoğu Şaivitler Tanrı Şiva'yı en yüksek Tanrı diğer tüm tanrıları ise ondan doğmuş kabul ederler Şivitlerin dünya üzerindeki en kutsal kabul ettikleri manastır Nepal'in başkenti Katmandu'nun doğusundaki Bagmati nehrinin kenarındaki Paşupatinat Manastırıdır Şaivitler hem monistik hem de düalistik felsefeleri izlerler En eski Hindu dinidir Ayrıca Hindistan'ın MÖ 1500 lerde Aryan işgalinden önceki diniydi Çok eski ve köklü bir uygarlık olan(MÖ 3000) İndüs uygarlığının (veya Harappa) 2 dininden biriydi Öyle ki bu uygarlıktan kalan Şiva şekilleri/biçimleri Şiva'ya ait diğer kalıntılar ortaya çıkarılmıştır En mistik Hindu dinidir Dravid/Sudric ırkına aittir Kast sisteminin kurucuları olan Aryanlar MÖ 1500 lerde kendi kültürlerini Hindistan'ın yerli halkı olan Şivacı (Saivism) Dravidlere ve Sudriclere zorla empoze etmeye çalıştılar Kast sisteminden en düşük sınıf olan "Sudra" kelimesinin de "Sudric" ten geldiği sanılmaktadır Aryanlar Dravidleri ve Sudricleri işgalden sonra en düşük kasta (Sudra) ve kast dışı (en düşükten bile düşük insan sayılmayan) dokunulmazlık sınıfına zorla soktular Kutsal kitapları; Şiva Agamaları (en eski Saivism metinleri), Tirumantiram, Şiva puranları, Vaishnava upanişadları hariç diğer upanishadlar (95 upanishad) Bazı Şiva mezhepleri bunlara ilaveten Vedalar'ı (Rig, Atharva, Yajur, Sema) da kabul eder Ancak Asıl Saivism'de Vedaların yeri yoktur Vedalar MÖ 1500 lerde bambaşka bir ırk olan ve Hindistan'ı işgal eden Aryanların kendi kutsal kitaplarını/kültürlerini zorla şivacılara empoze etmeleriyle zorla benimsetilmişlerdir Öyle ki, bazen "asıl şivacılık" denen Lingayat gibi mezhepler Vedaları tamamen reddetmişlerdir Sudran Saivism de aynı şekildedir Keşmir Şivacılığının bunlara ilaveten kendine has kutsal kitapları da vardır Felsefeleri; Avatar yani Tanrı'nın bedenlenmesi inancı yoktur Onlara göre Tanrı bedenlenmez Panenteist bir dindir, her şey Brahman'dır İnsanlar da aslında öz olarak Tanrı'dır Herşey Brahman'ın (Şiva) tezahürüdür Bütün yarı tanrı denen varlıklar Brahman'nın tezahürleridir Aryan işgalinden sonra Krişna da Saivism taraftarlarınca milyonlarca yarı tanrıdan sadece biri olarak kabul edilmiştir Mokşa yani kurtuluş demek, insanın özünün/ruhunun bir yağmur damlasının okyanusa karışıp onunla tamamen bir olması gibi sonsuz brahman'a (Şiva) karışarak onunla bir olması demektir Tanrı ile insanın ruhu birdir (okyanus- su damlası örneği) Herşey Tanrı'nın parçasıdır da denebilir Şeytana tapma olgusu da vardır (Şeytan kavramı İslam ya da Hristiyanık inancındakine benzemez daha çok yok edici ve "kötü" varlıklardır) Yoga, tapas uygulamaları, mistik bilgi ve amel birinci planda, iman ikinci plandadırAsıl amaç Tanrı'nın üstün ve gizemli özünün ve insanın ruhunun aslında onunla bir olduğunun farkına varmak deneyimlemek ve cehaletten kurtulmaktır _ _________________________________________________ __________ Smartizm Şaktalar çeşitli biçimler altında Şakti (veya Devi)'ye tapınırlar Şaktizm Vedanta, Tantra, Samkhya felsefeleriyle ilişkilidir ve zengin bir Bhakti Yoga geleneği de bulunmaktadır Saivism ile beraber en eski Hindu dinidir Bu da aynı Saivism gibi, MÖ 3000 yıllarında İndüs Uygarlığı'nın (ve Harappa) diniydi O yıllarda Saivism ile iki "rakip" din oldukları tahmin edilmektedir Saivism gibi Dravid ırkının bir dinidir Ancak 4 yüzyıl ve 7 yüzyıl arasında biraz değiştiği bugünkü durumuna geldiği tahmin edilmektedir Kutsal Kitapları, Devi Gita, Tantras veya Shakta Agamas (En eski shaktism metinleri), Shakta Puranas, Çandi Patha, Vaishnava upanishadları hariç 95 upanishad Bununla beraber Aryan işgali sonrası Vedalar'da bu din mensuplarına benimsetilmiştir Felsefelerinde tanrıça tapınımı vardır Tanrıça dünyada beden alabilir yani avatar inancı vardır Bu da Saivism gibi panenteist bir dindir Herşey Brahman'dır İnsanlar da aslında öz olarak Tanrıça'dır Herşey brahman'ın (Shakta) tezahürüdür Bütün yarı tanrı denen varlıklar Brahman'nın tezahürleridir Aryan işgalinden sonra Krişna da Shakta taraftarlarınca milyonlarca yarı tanrıdan sadece biri olarak kabul edilmiştir Mokşa yani kurtuluş demek, insanın özünün/ruhunun bir yağmur damlasının okyanusa karışıp onunla tamamen bir olması gibi sonsuz brahman'a (Shakta) karışarak onunla bir olması demektir Tanrıça ile insanın ruhu birdir (okyanus- su damlası örneği) Herşey Tanrıça'nın parçasıdır da denebilir Şeytana tapma olgusu da vardır Saivism den farklı olarak büyücülük uygulamaları ön plandadırPagan bir din sayılabilir Paganizm ile en çok yakınlık gösteren Hindu dinidir Doğaya, ağaçlara, böceklere, hayvanlara, gök cisimlerine de tapılır Bu inançta hem mistik bilgi ve yoga hem de iman eşit ağırlıktadır __________________________________________________ _____ Smartizm Smartalar tüm tezahürlerin Brahman'dan ortaya çıktığını kabul ederek Advaita (ikiliksizlik) felsefesini izlerler Kişisel Tanrılar Brahman'ın farklı isimlerdeki görünümleridir Smarta perspektifi Batı'daki hakim Hinduizm algısıdır Neo Hinduizm de denir Kutsal Kitapları, Ashtavakra Gita, 15 upanishad, puranas, Bhagavad Gita,, Yoga sutras , Felsefeleri, İnsan Tanrı'dır Gördüğümüz her şey aslında bir yanılsamadan ibarettir Madde kesinlikle gerçek değildir, yanılsamadır Advaita vedanta düşüncesinin en ağır olduğu Hindu dinidir İnsanın ruhu ile Tanrı'nın ruhu birdir En "modern" Hindu dini denebilir Mokşa kavramı Saivism dekine benzerdir Tamamen "tekçi" dir,ikilik yoktur her şey aslında birdir Bu dinde mistik bilgi ve yoga uygulamaları tamamen ön plandadır Tanrı/Tanrıça tapınımı hemen hemen "yok" denecek kadar azdır İmanın değil mistik bilginin önemi vardır En liberal Hindu dinidir kaynak: Smartalar tüm tezahürlerin Brahman'dan ortaya çıktığını kabul ederek Advaita (ikiliksizlik) felsefesini izlerler Kişisel Tanrılar Brahman'ın farklı isimlerdeki görünümleridir Smarta perspektifi Batı'daki hakim Hinduizm algısıdır Neo Hinduizm de denir Kutsal Kitapları, Ashtavakra Gita, 15 upanishad, puranas, Bhagavad Gita,, Yoga sutras Felsefeleri, İnsan Tanrı'dır Gördüğümüz her şey aslında bir yanılsamadan ibarettir Madde kesinlikle gerçek değildir, yanılsamadır Advaita vedanta düşüncesinin en ağır olduğu Hindu dinidir İnsanın ruhu ile Tanrı'nın ruhu birdir En "modern" Hindu dini denebilir Mokşa kavramı Saivism dekine benzerdir Tamamen "tekçi" dir,ikilik yoktur her şey aslında birdir Bu dinde mistik bilgi ve yoga uygulamaları tamamen ön plandadır Tanrı/Tanrıça tapınımı hemen hemen "yok" denecek kadar azdır İmanın değil mistik bilginin önemi vardır En liberal Hindu dinidir kaynak:Smartalar tüm tezahürlerin Brahman'dan ortaya çıktığını kabul ederek Advaita (ikiliksizlik) felsefesini izlerler Kişisel Tanrılar Brahman'ın farklı isimlerdeki görünümleridir Smarta perspektifi Batı'daki hakim Hinduizm algısıdır Neo Hinduizm de denir Kutsal Kitapları, Ashtavakra Gita, 15 upanishad, puranas, Bhagavad Gita,, Yoga sutras Felsefeleri, İnsan Tanrı'dır Gördüğümüz her şey aslında bir yanılsamadan ibarettir Madde kesinlikle gerçek değildir, yanılsamadır Advaita vedanta düşüncesinin en ağır olduğu Hindu dinidir İnsanın ruhu ile Tanrı'nın ruhu birdir En "modern" Hindu dini denebilir Mokşa kavramı Saivism dekine benzerdir Tamamen "tekçi" dir,ikilik yoktur her şey aslında birdir Bu dinde mistik bilgi ve yoga uygulamaları tamamen ön plandadır Tanrı/Tanrıça tapınımı hemen hemen "yok" denecek kadar azdır İmanın değil mistik bilginin önemi vardır En liberal Hindu dinidir
__________________
Arkadaşlar, efendiler ve ey millet, iyi biliniz ki, Türkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler, meczuplar memleketi olamaz En doğru, en hakiki tarikat, medeniyet tarikatıdır
|
Konu Araçları | Bu Konuda Ara |
Görünüm Modları |
|