Sultan Mustafa (İv) Han

Baba adı: Abdülhamid (I) an


Anne adı: Ayşe Sineperver Sultan


Doğum: 08091779, İstanbul


Saltanatı: 1807 - 1808, 1 yıl


Tahta çıkış yaşı: 28


Tatttan ayrılış sebebi: Tahttan indirildi


Ölümü: 17111808, 29 yaşında fetva ile idam edildi


Mezar yeri: Bahçekapı, İstanbul


Eşleri: Şevkinur Kadın Efendi, Dilpezir Kadın Efendi, Seyyare Kadın Efendi, Peykidil Kadın Efendi


Çocukları: Emine adında bir kızı olmuş, 8 aylıkken ölmüştür


Merakı: Hattatlık


Halifeliği: 94 halife



IV Mustafa, I Abdülhamid’in Ayşe Sîneperver Vâlide Sultân’dan doğan büyük oğludur IV Mustafa, saf, kültürü zayıf ve saltanata karşı harîs bir insandı Hep iyilik gördüğü amca-zâdesi III Selim’e karşı vefâlı davranamadı Nizâm-ı Cedid aleyhinde olanların yanında göründü ve 29 Mayıs 1807’de Osmanlı tahtına çıktı İlk olarak ihtilâlcilerin arzularını yerine getirdi ve Kabakçı Mustafa, Şeyhülislâm Atâullah Efendi ve Sadâret Kaymakamı Musa Paşa’nın isteklerine göre devleti yönetmeye başladı Bu arada Nizâm-ı Cedidcilerin bir kısmı öldürülmüş ve bir kısmı ise Ruscuk A’yânlarından vezir Alemdâr Mustafa Paşa’ya sığınmışlardı (Galip, Refik, Râmiz, Behîç ve Tahsin Beylerden oluşan bu ekibe Ruscuk Yârânı denmektedir)


İhtilâlciler, Nizâm-ı Cedidin gayr-i meşru olduğunu ve Padişahın aslâ yeniçerilere müdahale etmemesi gerektiğini ihtiva eden taahhüdnâme mahiyetinde bir hücceti, Padişahın Hatt-ı Hümâyûnu ile birlikte elde ettiler (Rebiülevvel 1222/1807) İhtilâlcilerin baskısından bıkan IV Mustafa, Kabakçı Mustafa başta olmak üzere, ihtilâlcileri tasfiye gayesiyle Alemdâr Mustafa Paşa’yı ordusuyla beraber İstanbul’a davet etti Temmuz 1808’de İstanbul’a gelen Alemdâr, yolda iken Kabakçı Mustafa’yı katletmişti ve bu sebeple de Davud Paşa Sarayı’nda Padişah tarafından karşılandı Ruscuk Yârânına burada Padişahı tevkif etmesini tavsiye ettilerse de, Alemdâr buna yaklaşmadı 2 gün sonra vasıfsız bir Şeyhülislâm olan Atâullah Efendi azl edildi ve ekibi de tasfiye edildi Padişah Alemdâr’a teşekkür ediyor ve Tuna Beylerini boş bırakmayarak dönmesini arzuluyordu Ancak bunu dinlemeyen Alemdâr, 28 Temmuz 1808’de Bâb-ı Âli’yi basarak sadrazamdan mührü aldı, arkasından Topkapı Sarayına geldi Hal’ edileceğini ve III Selim’in tekrar tahta çıkarılacağını anlayan IV Mustafa, hemen karşı planını uyguladı ve III Selim ile II Mahmûd’un öldürülmesi için tâlimat verdi Maalesef bu tâlimatı alan Enderûnlular, dairesini basarak III Selim’i şehid ettiler II Mahmûd ise, Harem hüddâmının yardımı ile kurtarıldı ve Alemdâr’ın desteğiyle kendisine bî’at olundu


Mustafa Han sağlam vücutlu, gür sakallı, uzun yüzlü, kumral, beyaz tenliydi Çok kurnaz ve hırslıydı



Dönemindeki Sadrazamlar;

Keçiboynuzu Ağa İbrahim Hilmi Paşa: Devam - 1807, firar ve azil

Çelebi Mustafa Paşa: 1807 - 1808, azil


Dönemindeki Şeyhülislamlar;

Şerifzade Mehmed Ataullah Efendi: Devam - 1807, azil

Samanizade Ömer Hulusi Efendi: 1807 - 1807, istifa

ŞeriFzade Mehmed Ataullah Efendi: İkinci kez, 1807 - 1808, azil

Arapzade Mehmed Arif Efendi: 1808 - devam



Osmanlı Padişahları Biyografileri