Prof. Dr. Sinsi
|
İkisu Köyü Hakkında Bilgi Yomra Trabzon
İkisu Köyünün Tarihçesi - Yomzanın Köyleri - İkisu Köyünün Coğrafyası - Trabzonun Köyleri
İKİSU KÖYÜ YERİ VE NÜFUSU
İkisu Köyü, bağlı olduğu Yomra İlçesi’nin güneybatısında yer alır Yomra İlçesi’ne 4 km , Trabzon İli’ne 16 km uzaklıktadır Bu uzaklıklar köyün giriş uzaklığıdır Köyün girişindeki Karslıoğlu Mahallesi ile Baş Mahalle (Fulana Mevkii) arasındaki yol uzunluğu 13 km dir
Yaklaşık onbin dekar arazisi olan köyde 442 hane yaşamaktadır Son nüfus sayımında köyün nüfusu: 1157 olarak tespit edilmiştir Bir önceki nüfus sayımına göre, köy nüfusunun 75 kişi azaldığı görülmektedir Köy nüfusunun yarıya yakını, sonbahar ve kış aylarında çevredeki ilçe ve Trabzon il merkezinde ikamet eder Temmuz, Ağustos ve Eylül ayları nüfusun en kalabalık olduğu zamandır
KÖYÜN TARİHÇESİ
Samaruksayı Seyir olarak bilinen köyün eski adı, Cumhuriyetin ilk yıllarında, “Küçük Samaruksa” ve daha sonra da “İkisu” olarak değiştirilmiştir
Köye, Türk ve Müslüman aileler; on sekizini asrın ortalarında başlayarak gelip yerleştikleri bilinmektedir Sürmene İlçesi dolaylarından, salgın hastalık nedeniyle göç eden, bu günkü Boranoğulları’nın dedeleri, köye ilk gelen Türk ailelerindendir Aynı asrın sonlarında, Karslıoğulları’nın dedeleri Kars’tan ve Aliyazıcıoğulları’nın dedeleri de Giresun’dan gelerek köye yerleşmişlerdir Köydeki diğer akraba ve sülaleler; çevre ilçe ve köylerden çeşitli nedenlerle (uyuşmazlık,çatışma,salgın hastalık,arazi verimsizliği…) göç edip gelerek, köyün boş buldukları arazilerine yerleşmişlerdir
Türk ve Müslüman ailelerin köye gelip yerleştikleri yıllarda, Köyde; çoğunluk olarak Rumlar ve azınlık olarak da Ermeniler yaşamaktaydı
Köyün; Türklerden önce yaşayan Rum ve Ermeniler tarafından mı kurulduğu, yoksa onlardan önce Trabzon’da yaşayan ırklar tarafından mı kurulduğu kesin olarak bilinmemektedir Ancak Rum ve Ermenilerden öncesine ait hiçbir bilgi ve kalıntı yoktur
Birinci Dünya Savaşı sonunda, Doğu Karadeniz Bölgesi’nin Ruslar tarafından işgal edilmesi ile oluşturulan Ermeni ve Rum çeteleri köydeki Türk ve Müslüman halk üzerinde baskı ve şiddet uygulamışlardır Bunun sonucu olarak 1917 yılında halkın büyük bölümü batıya göç etmek zorunda kalmıştır Halkın tabiri ele muhacır olmuştur Batıya göç eden halk, Giresun ilinin Alucra ve Şebinkarahisar ilçelerine kadar yaya olarak gitmişlerdir Bu göçte sahil yolu kullanılmamış, iç kesimlerden ve yaylalardan yürüyerek Giresun ilinin iç kısımlardanki ilçelerine kadar ulaşmışlardır
1918 yılı başlarında Rus kuvvetlerinin çekilmesi sonucundan göç edenler geri dönüp tekrar köydeki arazilerine ve evlerine yerleşmişlerdir Göç sırasında ölenler veğ öldürülenler olmuştur
Cumhuriyetin kurulmasından sonra, köydeki Rum aileler, karşılıklı yer değiştirme antlaşması gereğince Yunanistan’a göç ettirilmişlerdir Ermeniler, işgal döneminde Türklere yaptıkları baskı ve işkencelerden sonra bir arada yaşayamayacaklarını anlayınca, Kurtuluş Savaşı Zaferi’nden sonra köyü terk etmişlerdir
Günümüzde Rum ve Ermenilerden kalma ibadethane (kilise), ev ve benzeri bina yoktur 1930’lardan sonra yıkılmışlardır Yıkılanlardan Saraylar Kilisesi ile Afyans Kilisesi’nin büyüklükleri ve sanat değerlerinden bu günde söz edilir Rum ve Ermeni ustalar tarafından yapılmış İkisu Deresi üzerinde üç adet taş köprü bugüne kadar köy ihtiyar heyetleri ve halk tarafından korunmuş ve korunmaya da devam edilmektedir
EĞİTİM ÖĞRETİM DURUMU VE YETİŞTİRDİĞİ ÖNEMLİ KİŞİLER
Köyde beş sınıflı ilkokul 1954 yılında Baş Mahalle’de (Afyans) geçici bir binada açılmıştır Aynı mahallede 1956 yılında yapımı tamamlanan iki derslikli okul binasında eğitim-öğretime 1995 yılına kadar devam edilmiştir Köyde okulun açıldığı 1954 yılına kadar köy çocuklarının erkekleri, Çınarlı Köyü ile İkisu sınırındaki, önceleri üç sınıflı olan Şana İlkokulu’na gitmişlerdir Kız çocukların gönderilmediği bu okula, erkeklerinde büyük bir bölümü, uzak olması nedeniyle gidememiştir
Köyün Baş Mahallesi’ndeki ilkokul 1995 yılında kapatılmıştır Köyün yetiştirdiği Dr İbrahim USTAÖMEROĞLU tarafından, Saraylar Mahallesi’nde yaptırılan ilkokula Baş Mahalle ve diğer mahallelerdeki öğrenciler taşınmak süretiyle eğitim-öğretime devam edilmiştir
Sekiz yıllık zorunlu ilköğretim uygulaması başladıktan sonra Köprübaşı mevkiindeki Gazi Ortaokulu da kapatılmıştır Taşımacılık uygulaması ile adı geçen ilköğretim okulunda eğitim-öğterim devam etmektedir Bir müdür ve bir müdür yardımcısı ile on iki öğretmeni olan ilköğretim okulunda yaklaşık yüzaltmış öğrenci öğrenim görmektedir
Cumhuriyetten sonra Türk Alfabesi’nin kabulü ile başlatılan Okuma-Yazma, Eğitim-Öğretim seferberliği, İkisu Köyü’nde de etkisini göstermiştir Bu gün okur-yazar oranı % 90 dan fazladır Ayrıca yüksek tahsil yapanlar azımsanmayacak bir sayıya ulaşırlar Bunun sonucu olarak İkisu Köyü; Yurdumuza-Milletimize her kademe de hizmet etmiş önemli kişiler yetiştirmiştir
KÖYÜN GEÇİM KAYNAKLARI VE EKONOMİK HAYAT
Bu gün İkisu Köyü’nün tarımsal tek geçim kaynağı fındık ürünüdür diyebiliriz Köyde, satılarak gelir elde edilen başka bir tarın ürünü yetiştirilmez Köy halkından sürekli köyde oturanlar kendi ihtiyaçlarının bir kısmın karşılama için, aile başına yarım dekarı geçmeyen bahçelerinde; mısır, fasulye, lahana, biber, patlıcan gibir ürün ve sebzeleri yetiştirmektedirler
Köyün 6000 dekar olan fındıklık arazisinden yılda 700-800 ton fındık üretilir Aileler, arazilerinin büyüklüğüne göre bir ton ile oniki ton arasında fındık elde ederler Her yıl Ağustos ayında başlanara toplanan fındıklar kurutulup seçildikten sonra Kooperatife veya fındık tüccarlarına satılır
Son yapılan sayımda, köyde 374 adet büyükbaş hayvan ve üç aileye ait 538 adet küçükbaş hayvan olduğu tespit edilmiştir Çayır ve otlakların bulunmayışı, hayvan yemlerinin pahalı olması köydeki hayvancılığı tükenme noktasına getirmiştir Köyde sürekli oturan ailelerden çoğunluğu bir inek ve bir buzağı besleyerek hayvansal ürün ihtiyaçlarının bir bölümünü karşılamaktadırlar
İkisu Köyü’nde yirmiye yakın inşaat ustası, iki sıcak demirci, birde soğuk demirci ustası vardır ve köyde faaliyet göstermektedirler Bunun Köy halkının büyük bir kesimi, devlet memurluğu, çeşitli kurumlarda işçilik ve taşımacılık gibi işlerde çalışarak geçimlerini temin etmektedirler
KÜLTÜREL ÖZELLİKLER, GELENEK VE GÖRENEKLER
Geçmişten gelen, mahalli kültür özelliği taşıyan faaliyetlere günümüzde rastlanmıyor Düğün törenleri artık köyde değil, şehirde düğün salonlarında yapılıyor Mahalli halk oyunu olan horonu, köyde oynamasını bilen kalmadı Eskiden kemençe, zurna, kaval ve davul çalanlar az da olsa vardı Günümüzde bu enstrümanlardan hiç birini çalan yok Bilinen nedenlerle, kültürel özelliklerin, gelenek ve göreneklerin bir çoğu unutuldu Dini bayramların kutlanması ve cenaze törenleri halkın tamamına yakınının katılımıyla gekleştirilir
Gelenek ve görenekler bakımından ilçenin diğer köyleri ve çevre köylerden farklı bir özelliğe rastlanmaz
|