Ebû Abdullah Dîneverî

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-02-2012

EBÛ ABDULLAH DÎNEVERÎ

Evliyânın büyüklerinden

İsmi Muhammed bin Abdülhâlık Dîneverî künyesi, Ebû Abdullah'tır

Medîne-i münevvere ve Şam arasında Vâdi-i Kurâ'da ikâmet etti

Doğum ve vefât târihleri bilinmemektedir

Dînever şehrinde vefât etti

Ebû Abdullah Dîneverî zamânındaki bâzı âlim ve evliyâ ile görüşüp mânevî ilimlerde yüksek dereceye ulaştı

İslâmiyete uymaktaki gayreti ve talebelerini mânevî yönden yetiştirmekteki azmi çok fazlaydı

Vâdi-i Kurâ denilen yerde senelerce hak yoluna gönül verenler için lüzumlu edepleri öğretmekle meşgûl oldu

Âlim ve velîlerin dersleri ile sohbetlerine koşmayı teşvik eder; "Küçüklerin büyüklerle berâber olmak, onların sohbetlerinde bulunmak arzuları, akıllılıktır

" derdi

Güzel ve temiz giyinirdi

Sebebi soruldukta; "Tasavvuf yolunda bulunanlardan bâzısının kıymetli elbiseler giymesi seni şaşırtmasın

Onlar bâtınlarını, kalplerini iyice temizlemeden evvel, gördüğün o kıymetli ve süslü elbiseleri giymezler

" buyurdu

Nefsi gözetmeyi bildirir; "Nefsini hayırlı işlerle meşgul eyle

Aksi halde o seni kötü şeylerle meşgul eder

" derdi

Ebû Abdullah Dîneverî hazretleri zaman zaman başından geçen hâdiselerden anlatırdı:

"Çok kere sefere çıkardım

Bir defâsında birisini gördüm Tek ayağı vardı

Uzun bir yolculuğa çıkmıştı

Aksayarak gidiyordu

Ona; "Bu hâlin nedir? Bu kadar uzak yere nasıl gidersin? Bu hâlinle nasıl yolculuğa çıktın?" dedim

Bana; "Sen müslüman mısın?" diye sordu

Ben de; "Evet

" dedim

Sonra bana; "Peki sen Allahü teâlânın Kur'ân-ı kerîmdeki meâlen; "Biz hakîkaten insanoğlunu şan ve şeref sâhibi kıldık

Onları karada ve denizde taşıdık

Kendilerine güzel güzel rızıklar verdik

Yine onları yarattıklarımızın birçoğundan üstün kıldık

" (İsrâ sûresi: 70) âyet-i kerîmesini taşıyan o olduktan sonra bize ne düşer

" dedi

Bunun üzerine emin, tevekkül sâhibi biri olduğunu anladım

"

Kendisine çok konuşmanın zararlarından soruldu

O zaman; "Çok söz, iyilikleri yer bitirir

Hattâ yer, kurutur

Tıpkı kuru arâzinin suyu yuttuğu gibi olur

" buyurdu

1) Tabakât-ül-Kübrâ; c

1, s

125
2) Tabakât-üs-Sûfiyye; s

515
3) Nefehât-ül-Üns; s

312 (Fârisî 252)
4) Tabakât-ı Ensârî; s

479
5) Tabakât-ül-Evliyâ; s

296
6) Menâkıb-ül-Ebrâr ve Mehâsin-ül-Ahyâr
7) İslâm Âlimleri Ansiklopedisi; c

4, s

11

08-02-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Ebû Abdullah Dîneverî EBÛ ABDULLAH DÎNEVERÎ Evliyânın büyüklerinden İsmi Muhammed bin Abdülhâlık Dîneverî künyesi, Ebû Abdullah'tır Medîne-i münevvere ve Şam arasında Vâdi-i Kurâ'da ikâmet etti Doğum ve vefât târihleri bilinmemektedir Dînever şehrinde vefât etti Ebû Abdullah Dîneverî zamânındaki bâzı âlim ve evliyâ ile görüşüp mânevî ilimlerde yüksek dereceye ulaştı İslâmiyete uymaktaki gayreti ve talebelerini mânevî yönden yetiştirmekteki azmi çok fazlaydı Vâdi-i Kurâ denilen yerde senelerce hak yoluna gönül verenler için lüzumlu edepleri öğretmekle meşgûl oldu Âlim ve velîlerin dersleri ile sohbetlerine koşmayı teşvik eder; "Küçüklerin büyüklerle berâber olmak, onların sohbetlerinde bulunmak arzuları, akıllılıktır" derdi Güzel ve temiz giyinirdi Sebebi soruldukta; "Tasavvuf yolunda bulunanlardan bâzısının kıymetli elbiseler giymesi seni şaşırtmasın Onlar bâtınlarını, kalplerini iyice temizlemeden evvel, gördüğün o kıymetli ve süslü elbiseleri giymezler" buyurdu Nefsi gözetmeyi bildirir; "Nefsini hayırlı işlerle meşgul eyle Aksi halde o seni kötü şeylerle meşgul eder" derdi Ebû Abdullah Dîneverî hazretleri zaman zaman başından geçen hâdiselerden anlatırdı: "Çok kere sefere çıkardım Bir defâsında birisini gördüm Tek ayağı vardı Uzun bir yolculuğa çıkmıştı Aksayarak gidiyordu Ona; "Bu hâlin nedir? Bu kadar uzak yere nasıl gidersin? Bu hâlinle nasıl yolculuğa çıktın?" dedim Bana; "Sen müslüman mısın?" diye sordu Ben de; "Evet" dedim Sonra bana; "Peki sen Allahü teâlânın Kur'ân-ı kerîmdeki meâlen; "Biz hakîkaten insanoğlunu şan ve şeref sâhibi kıldık Onları karada ve denizde taşıdık Kendilerine güzel güzel rızıklar verdik Yine onları yarattıklarımızın birçoğundan üstün kıldık" (İsrâ sûresi: 70) âyet-i kerîmesini taşıyan o olduktan sonra bize ne düşer" dedi Bunun üzerine emin, tevekkül sâhibi biri olduğunu anladım" Kendisine çok konuşmanın zararlarından soruldu O zaman; "Çok söz, iyilikleri yer bitirir Hattâ yer, kurutur Tıpkı kuru arâzinin suyu yuttuğu gibi olur" buyurdu 1) Tabakât-ül-Kübrâ; c1, s125 2) Tabakât-üs-Sûfiyye; s515 3) Nefehât-ül-Üns; s312 (Fârisî 252) 4) Tabakât-ı Ensârî; s479 5) Tabakât-ül-Evliyâ; s296 6) Menâkıb-ül-Ebrâr ve Mehâsin-ül-Ahyâr 7) İslâm Âlimleri Ansiklopedisi; c4, s11