09-06-2012
|
#1
|
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Gis Polipleri 2
PEUTZ ? JEGHERS SENDROMU
Peutz (1921) ? İntestinal polipler ve el , ayak, ağızda mukokütanöz pigmentasyonu bildirdi Jeghers (1944) ? Sendroma 2 özellik daha kattı Bukkal mukoza ve dudaklarda melanin lekeleri
Peutz ? Jeghers sendromu :
İntestinal polipler
Bukkal mukozada ve dudaklarda melanin lekeleri
Yüzde melanin lekeleri
El ve ayak parmaklarında melanin lekeleri (Melanin lekeleri, burun mukozasında, konjuktivada ve rektumdas bulunur)
Peutz ? Jeghers sendromundaki polipler mideden rektuma kadar her yerde bulunabilirler Sıklık sırasın göre ;
İnce barsak % 55
Mide ve duodenum % 30
Kolon ve rektum % 15
Peutz ? Jeghers polipleri histolojik olarak muskülaris mukozanın hamartomlarıdır Tipik olarak polipi sektörlere bölen düz kas lifleri göze çarpar
Peutz ? Jeghers sendromundaki polipler ile birlikte adenomlar bulunabilir
Peutz ? Jeghers sendromu nadirdir Kız / erkek oranı birbirine eşittir Tüm etnik gruplarda tanımlanmıştır Otozomal dominant kalıtım paterni gösterir Hastalar (aile öyküsü yoksa) genellikle polipin geçici invaginasyonuna bağlı kramp tarzında karın ağrısıyla prezente olurlar Gizli kan kaybına bağlı anemi ve malignite diğer kliniğe başvurma şikayetleridir
Hastaların :
- % 30 unda yaşamın ilk 10 yılında
- % 50 sinde yaşamın ilk 20 yılında semptomlar ortaya çıkar
Peutz ? Jeghers sendromunda hastaların ince barsağında adenom ? karsinom sekansı ortaya çıkar
Normal populasyona göre, Peutz ? Jeghers de ;
GİS malignitesi riski 13 kez fazladır
Diğer malignitelerin riski 9 kez fazladır
Peutz ? Jeghersde 60 yaşına kadar kanserden ölme riski %50 dir(Normal populasyonda %25)
Peutz ? Jeghers deki ekstraintestinal tümörler :
Over ? Kistadenomlar
- Granüloza hücreli tümörler
- aaaa kord tümörleri
Serviks
- Adeno CA Testis Sertoli hücreli tümör (Olguların %50 sinde jinekomasti nedenidir )
Meme CA
Troid CA
Pankreas CA
Safra kesesi CA
Philips ve Spigel tarafından önerilen izlem protokolü
A ? Aylık
Polip semptomlarının kontrolü
Anemi kontrolü
Meme / pelvik muayene Pelvik USG, Servikal smear
Testis muatenesi ve USG
Pankreas USG
Mammografi (> 50 yaş)
B ? 2 Yılda bir ;
Üst GİS Endoskopisi
Alt GİS endoskopisi
Mammografi (40 ? 50 yaş)
C ? 5 Yılda bir ;
Mammografi (> 25 yaş)
Endoskopide görülen ve çapı > 0,5 mm olan polipler çıkarılmalıdır
Eskiden uygulanan radikal intestinal rezeksiyondan kaçınılmalıdır Çünkü hastalık nüks eder Ayrıca kısa barsak gelişme riski vardır
Tarihsel verilere göre 60 yaşına kadar herhangi bir kanserden ölme riski %60 dır(normalde %25)
LENFOİD POLİPLER
İlk defa 1941 de ?Terminal ileumun lenfoid hiperplazisi olarak tanımlanmıştır Lenfoid polipler, hiperplastik submukozal lenfoid agregatların elevasyonu sonucunda oluşmuştur Üstteki mukoza sıklıkla ülserleşir ve polipe ?Volkan benzeri? bir görüntü verir Mukozanın ülserasyonu gizli kan kaybına yol açar
Çocuklukta geçirilen nonspesifik infeksiyonların submukozal lenfoid dokuda hiperplaziye yol açtığına inanılır
Lenfoid polipler genellikle yaşamın ilk yıllarında, çocuk yeni bakteri ve virüslerle karşılaştığında ortaya çıkmaya başlar
İnsidansı 4 yaşta pik yapar 5 yaşından sonra belirgin derecede azalır
Anemi ve rektal kanama lenfoid poliplerin önemli bulgularıdır
Çift kontrastlı grafide ufak, uniform, göbekli (umblikal ? volkan) polipoid dolum defektleri tipiktir Tedavi konservatiftir Spontan regresyon olur
FAMİLYAL ADENOMATÖZ POLİPLER
(Familyal Adenomatöz Polip = FAP)
Covisart (1847) ? İlk FAP olgusunun bildirilmesi
Virchow (1867) ? FAP poliplerinin ilk patolojik tanımlaması
Cripps (1882) ? FAP de ilk familyal özelliği gösterdi
Handford (1890) ? FAP Poliplerinin malign potansiyelini gösterdi
LOCKHART ? MUMMERY (1925) :
Multipl adenomatöz polipler sonraki nesillerde de ortaya çıkarlar
Etkilenen kişilerde erken yaşta kanser gelişir
Adenomlar kanserin öncüeridir
GARDNER SENDROMU
Hastalardaki 5 kromozom uzun kolundaki (5q) delesyonun bulunması sonucunda familyal adenomatöz polipozisden sorumlu olan gen (APC Geni) bulundu
APC geninin kodladığı protein, APC geninin bir tümör supresör geni olarak çalışmasını sağlar
(FAP : 5q APC geninde mutasyon / Delesyon söz konusudur)
FAP TANIMI = Kolonda en az 100 görünür adenomatöz polip olmasıdır
FAP tanısında en önemli bulgu kolorektal poliplerdir Tanı için 100 sayısı önemlidir Fakat ; hastalarda eğer 5q delesyonu gösterilirse FAP tanısı için daha az sayıda adenomatöz polip yeterlidir
İki tip FAP vardır :
Sparse Type ? Yüzlerce polip vardır
Profuse Type ? Binlerce polip vardır
Profuse tip FAP hastalarında daha erken yaşta adeno CA gelişir
Adenomatöz polipler, bir kriptin proliferatif kısmındaki en az bir epitel hücresinin neoplastik transformasyonu sonucunda meydana gelirler Bu neoplastik transformasyona ?Displazi? denir Neoplastik hücrelerin kolonik epitelin bazal membranına doğru ilerlemesine ?CA İn Situ? denir
Eğer neoplastik hücreler bazal membranı geçerse tümör mikroskopik olarak invazyon yapmıştır
Kolonik mukoza lenfatik içermediği için, tümör muskularis mukoza yoluyla submukozayı invaze etmeden metastaz olmaz
İnce barsak mukozasıda adenomatöz polipler ile tutulmuş olabilir
İnce barsak polipleri, duodenumda, ampulla vater çevresinde olurlar
% 3 hastada duodenal papilanın ve periampuller bölgenin adenokarsinomu gelişir
FAP de gastrik poliplerde olur Fakat bunlar fundus bezlerinin benign polipleridir Bu poliplerde neoplastik transformasyona rastlanmamıştır
FAP İnsidansı :
1 / 6000 ? 12 000 doğumdur
Otozomal dominant kalıtılırlar
% 10 olguda yeni mutasyon söz konusudur (5q)
Her ne kadar poliplerin oluşumu genetik ile ilgili ise de, 1988 yılında kolektomi ve ileorektal anastomoz sonrasında, rektal poliplerin gerilemesi fenomeni fark edilmiştir
Bu bulgu polip gelişiminde luminal etkenlerinde rol oynadığını göstermiştir
FAP 5 kromozomun uzun kolundaki (5q) APC genindeki mutasyon veya delesyon sonucunda oluşur APC geni tümör supresörü olan bir proteini kodlar
FAP hastalarında 25 yaşına kadar kanser gelişmesi riski % 90 dır
Kolorektal kanserlerde önemli olan kromozom defektleri (tümör supresör genleri)
5q APC
17p p53
18q DCC
FAP en sık olarak erken adolesanda tanınır Olguların % 90 ında aile öyküsü nedeniyle yapılan rutin taramalarda tanı konur
Bazı semptomlar :
Defekasyonda sıklık
Rektal kanama
Anemi
Karın ağrısı
Tanı : Rektosigmoidoskopi ile konur En az 10 polipin biyopsisi şarttır
Kolondaki poliplerin yanısıra :
FAP lı hastaların % 98 inde duodenal polipler vardır Bunlar genellikle adenomatözdür
FAP lı hastaların % 50 sinde midenin fundusunda polipler vardır Bunların ise sadece % 6 sı adenomatöz poliptir Geri kalanı ise hamartomdur
FAP lı hastaların % 3 ünde duodenal papilla ve periampuller bölgenin adenokarsinomu söz konusudur
FAP hastalarında ortalama kanser gelişme yaşı ; 39
20 yaşına kadar ? % 7
25 yaşına kadar ? % 15 olasılıkla kanser gelişir
Kolonik mukozanın cerrahi olarak çıkarılması kolorektal karsinomu önler
Semptomatik polipleri olan hastaların genellikle malignitesi vardır Bu yüzden eğer çocukta semptomlar varsa, yaşı ne olursa olsun kolektomi yapılmalıdır
|
|
|
|