Ülkeler Coğrafyası

IRAK – Bağdat-Arapça-Arap-İslamiyet-Irak Dinarı

Güneydoğu komşumuz Irak, Ortadoğu’nun merkezi üzerinde olup, Mezopotamya toprakları üzerinde kurulmuştur

Tarihi: Irak toprakları dünyanın en eski yerleşim yerlerindendir MÖ Pers ve Makedonların egemenliğinde kalan ülke, 7 yy dan itibaren Müslüman Arapların eline geçti 13 yy da Abbasilerin elinde kalan ülke, 16 yy da Osmanlıların eline geçti ve I Dünya Savaşı’nda İngiliz işgaline uğrayan ülkeye 1920 lerde İngilizler iyice yerleşmeye başladılar 1932’de Arap milliyetçilerinin (Kral Faysal) harekete geçmesiyle bağımsız Irak krallığı kuruldu 1945’de Arap Teşkilatına girmesiyle darbeler oldu 1958’de darbeyle sosyalist cumhuriyete döndü Fakat istikrarsızlık devam etti 1979’da Saddam Hüseyin yönetimi eline geçirdi 1980-1988 arasında İran ile(Irak’ın Basra Körfezine bağlantı sağladığı Şatül Arap su yolunun İran tarafından kontrol edilmesinden dolayı sıkıntı içindeydi, İran iç karışıklıklarından faydalanarak saldırdı) 8 yıl savaştılar 1990 yılında da uluslar arası petrol fiyatlarını düşürdüğü gerekçesiyle Kuveyt’i işgal etti 1991’de BM müdahalesi ile bir ay süren(Körfez Savaşı ile) savaş ile Kuveyt’ten çıkarıldılar 1998’de BM komisyonu araştırmalarını engelledikleri gerekçesiyle ABD ve Birleşik Krallık tarafından bombalandılar 2002 yılında ABD ve diğer güçler Amerika’daki ikiz kulelerin bombalanmasından sorumlu Ladin’in Irak’ta olduğu ve Nükleer silahlarının olduğunu bahane ederek Irak’ı işgal etti

Yüzey Şekilleri: Yüzey şekilleri bakımından sadedir KD daki dağlık alan, Musul ve Kerkük’ün kuzeyinden başlar, plato görünümünde olan bölge akarsular tarafından derince yarılmıştır Burada Zagrolar üzerindeki Ravanduz kütlesi ülkenin en yüksek yeri Mezopotamya, Dicle ve Fırat’ın alüvyal dolgu alanıdır ve ülkenin yaklaşık yarısını oluşturur İki nehir Basra Körfezine 180km kala birleşir ve Şatül Arap adıyla dökülür Batı ve Güneybatı Irak, alçak ve yarı kurak plato görünümündedir Batı kesimi çöllerle kaplıdır % 35 kadarını çöller kaplamaktadır

İklim ve Bitki Örtüsü: Karasal iklimin etkisi altındadır Yüksek dağlık alanlarda, kuzeyde yağış; 750-1000mm iken, güneyde 100mm ye kadar düşer İklim özelliklerinden dolayı kuzeydeki dağlık alanlar ve platolarda meşe ormanları, alçak sahalarda bozkır, çöl alanlarında kurakçıl bitkiler ile akarsu boylarında ağaçlar görülür

Nüfus Yerleşme: % 70 Araplar, kuzeyde Türkmenler, Kürtler(%15), az miktarda da Ermeni ve Yahudiler yaşar Mezopotamya’nın sulanan alanları yoğun nüfusludur Etnik gruplar 20milyon kişi kadardır Nüfusun % 70 i kentlerde yaşar Bağdat, Musul(Adı muslins denilen kaliteli pamuktan gelir), Kerkük, Basra, Erbil, Süleymaniye, Samara, Amare ve El Kut önemli şehirleridir

Ekonomi: Halkın çoğu geçimini tarımdan sağlar Hurma, çeltik ve pamuk yetiştirilir Dünya hurma üretiminin % 70ini sağlar Petrolden elde edilen gelirin büyük kısmı, tarımı modernleştirmede kullanılır Petrol üreticileri arasında önde gelir Dünya rezervlerinin % 10 una sahip ülke, petrolü Doğu Akdenizdeki limanlar ile Kerkük-Yumurtalık boru hattı ve Basra Körfezi’ndeki istasyonlardan ihraç eder Savaş sonrası ambargo uygulanmıştır Ulaşıma ağı gelişmiştir

Ambargo nedeniyle ilişkilerimiz durdu Türkiye, gıda, konfeksiyon, demir-çelik ürünleri satar, ham petrol alır

SURİYE -Şam-Araplar-İslamiyet-Suriye Lirası

Doğu Akdeniz ülkesi Suriye, ülkemizin en uzun kara sınırına sahiptir

Tarihi: Fenike, Filistin, İbrani, Arap yarımadasından gelen göçebe halkların egemenliğinde kaldıktan sonra Mısır, Hitit, Asur, Pers, Roma İmparatorluğu ve Bizans egemenliğinde kalan dünyanın ilk yerleşim alanlarındandır 7 yy da Müslüman Arapların, Emevi, Büyük Selçuklu, Eyyubi ile 13-16 yüzyıllar arası Memluk Sultanlığının eline geçmiştir 1516 da Osmanlı hakimiyetine giren ülke, 1833 yılında Mısırlıların eline geçmiştir I Dünya Savaşı’ndan sonra gizli antlaşma ile Fransızların elinde kaldı 1945 de milliyetçilik hareketleri başladı, 1961 yılında tam bağımsız oldu 1970’de Hafız Esat ölümünden sonra 2000’de oğlu Başer Esat başa geçti Batı yanlısı Başer, reformlar yapmaya başlamış, ilişkilerini geliştirmeye çalışmaktadır

Yüzey Şekilleri: Kıyı şeridi ve çöllerden oluşur Kıyı kuşağındaki Ensariye dağları(1000m) dağları Akdeniz kıyısına paralel uzanan Lübnan ve gerisinde Anti Lübnan dağları yer alır Bu dağlar arasında Asi ırmağının geçtiği çöküntü yer alır Bu çöküntü alanı dünyanın en uzun kırık hattı üzerindedir Ülkenin güneyi çöllerle kaplıdır Fırat ile kolları ve Asi önemli akarsularıdır

İklim ve Bitki Örtüsü: Kıyıda Akdeniz iç kesimlerde karasal iklim etkilidir Kıyıda makiler ve kızıl çam yer alırken, iç kesimlerde bozkırlar, çöllerin bulunduğu güneyde ise seyrek kurakçıl otlar yer alır

Nüfus Yerleşme: % 75 Arap 300 bin kadar Filistinli Şam, Halep, Hama, Humus, Lazkiye önemli yerleşim birimleridir Su ülkede en önemli sıkıntıdır Şam vaha üzerinde olduğu için çok nüfusludur

Ekonomi: Topraklarının yarısından fazlası tarım ve hayvancılık için elverişlidir Ama su problemi vardır Tarım alanları Akdeniz kıyısı, Asi ve Fırat vadi boylarıdır Tahıl, pamuk, üzüm, zeytin şekerpancarı yetiştirilir Fosfat(Humus’da) en önemli yer altı kaynağıdır Az miktarda petrol çıkarılır Sanayisi gelişmemiştir Dış ticaretinde açık verir Ham petrol, pamuk ihraç eder

İlişkilerimiz gelişmemiştir Çeşitli konularda ülkemize karşı olumsuz siyasi tavırları, Hatay Meselesi ve su meselesi nedenleriyle ilişkilerimiz pek gelişmemiştir 2000’den beri gelişme yolundadır Gıda maddeleri, demir-çelik ürünleri, makineler, yağ satarız Deri, pamuk tohumu, petrol, fosfat alırızOsman Bey’in dedesi Süleyman Şah’ın türbesi Fırat Nehri kenarındaki Caber Kalesi’ndedir Türkiye ye ait olan burada Türk askeri nöbet tutar, bayrağımız çekilidir