Kurtuluş Savaşında Güney Cephesi Nasıldı?

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-25-2012

Kurtuluş Savaşında Güney Cephesi Nasıldı?

Mondros Ateşkes Antlaşmasının 7

maddesi bahane edilerek Mersin

Adana ve Dörtyol Fransızlarca;Urfa

Antep ve Maraş İngilizlerce işgal edildi

Fransa ile bir antlaşma yaparak 15 eylül 1919’da

buradaki haklarını Fransa’ya devrederek buradan ayrıldılar

Fransızlar da

daha önce Osmanlı Devletinin Suriye’ye sürgün ettiği Ermenileri silahlandırarak Türklere karşı saldılar

Bunun üzerine bölge halkı Kuvayı Milliye birlikleri oluşturarak Fransız ve Ermenilere karşı mücadele etmeye başladılar

İlk direniş Hatay Dörtyol’da oldu

Maraş’ta ilk direniş

Fransızların Maraş Kalesindeki Türk bayrağını indirip yerine Fransız bayrağı asmaları üzerine başladı

Maraş Ulu Camiinin imamı Rıdvan Hoca(süt sattığı için Sütçü İmam)

Cuma namazı toplanmak için gelenlere:”Kalesinde Türk bayrağı olmayan esir bir beldede Cuma namazı kılınmaz” diyerek ilk direnişi başlatan ve bizzat ilk harekete geçen kişi oldu(Sokakta sarhoş Fransız askerlerinin

yolda yürüyen bir Türk kadınının başını açmak istemesi üzerine dayanamayarak dükkanından dışarı fırlaması ve el uzatan askeri öldürmesi üzerine kendisi de şehit edildi

Maraş şehri

12 Şubat 1920’de işgalden kurtarıldı

Antep ve Urfa halkı da

Maraş halkı gibi kahramanca mücadele etti

Urfa da 10 Nisan 1920’de işgalden kurtarıldı

Antep

büyük bir direniş göstermiş(Şahin Bey en önemli önderleri) 6000 şehit verdikten sonra ancak teslim olmuştu

10 Şubat 1921’de ancak işgal edilebildi

Ankara antlaşmasıyla (20 Ekim 1921de) işgalden kurtarıldı

TBMM her üç şehri de İstiklal madalyası ile;sırasıyla

Antep’e” Gazi”(1921)

Maraş’a “Kahraman”(1973)

Urfa’ya “Şanlı” (1984) ünvanları vermiştir

Antalya ve Güneybatı Anadolu’yu işgal eden İtalyanlara karşı ciddi bir savaş olmamıştır

İzmir ve cıvarını Yunanistan’a kaptıran İtalyanlar burada ekonomik çıkarlar elde etmek için milli mücadele hareketine karşı çıkmamışlardır

II

İnönü zaferinden sonra bölgeyi terk etmeye başlayan İtalyanlar Sakarya Savaşı sonucu bölgeyi tamamen terk etmişlerdir

Güney cephesindeki savaşlar Fransa ile yapılan Ankara Antlaşmasıyla 20 Ekim 1921) sona erdi

Bu antlaşmaya göre:
1

Fransa ile savaş sona erecek

Güney Anadolu’da işgal ettiği yerleri boşaltacak
2

Hatay ve İskenderun’da Fransasız mandası altında özel bir
yönetim kurulacak

Türkçe resmi dil olacak

kültürlerini geliştirebilecekler

3

Anadolu Selçuklu hükümdarı Süleyman Şah’ın mezarı Türk toprağı sayılacak ve buraya Türk bayrağı çekilecek

ÖNEMİ:*İlk kez savaş halinde olduğumuz bir devletle anlaşma imzalandı;İngiltere memnun olmadı
*Hatay hariç Türkiye-Suriye sınırı belirlendi

*Güney cephesindeki savaş sona erdiğinden buradaki birlikler Batı cephesine kaydırıldı ve Batı cephesi güçlendi

08-25-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Kurtuluş Savaşında Güney Cephesi Nasıldı? Kurtuluş Savaşında Güney Cephesi Nasıldı? Mondros Ateşkes Antlaşmasının 7 maddesi bahane edilerek MersinAdana ve Dörtyol Fransızlarca;Urfa Antep ve Maraş İngilizlerce işgal edildiFransa ile bir antlaşma yaparak 15 eylül 1919’da buradaki haklarını Fransa’ya devrederek buradan ayrıldılarFransızlar da daha önce Osmanlı Devletinin Suriye’ye sürgün ettiği Ermenileri silahlandırarak Türklere karşı saldılarBunun üzerine bölge halkı Kuvayı Milliye birlikleri oluşturarak Fransız ve Ermenilere karşı mücadele etmeye başladılarİlk direniş Hatay Dörtyol’da oldu Maraş’ta ilk direnişFransızların Maraş Kalesindeki Türk bayrağını indirip yerine Fransız bayrağı asmaları üzerine başladıMaraş Ulu Camiinin imamı Rıdvan Hoca(süt sattığı için Sütçü İmam)Cuma namazı toplanmak için gelenlere:”Kalesinde Türk bayrağı olmayan esir bir beldede Cuma namazı kılınmaz” diyerek ilk direnişi başlatan ve bizzat ilk harekete geçen kişi oldu(Sokakta sarhoş Fransız askerlerinin yolda yürüyen bir Türk kadınının başını açmak istemesi üzerine dayanamayarak dükkanından dışarı fırlaması ve el uzatan askeri öldürmesi üzerine kendisi de şehit edildi Maraş şehri 12 Şubat 1920’de işgalden kurtarıldı Antep ve Urfa halkı daMaraş halkı gibi kahramanca mücadele etti Urfa da 10 Nisan 1920’de işgalden kurtarıldı Antep büyük bir direniş göstermiş(Şahin Bey en önemli önderleri) 6000 şehit verdikten sonra ancak teslim olmuştu10 Şubat 1921’de ancak işgal edilebildiAnkara antlaşmasıyla (20 Ekim 1921de) işgalden kurtarıldıTBMM her üç şehri de İstiklal madalyası ile;sırasıylaAntep’e” Gazi”(1921)Maraş’a “Kahraman”(1973)Urfa’ya “Şanlı” (1984) ünvanları vermiştir Antalya ve Güneybatı Anadolu’yu işgal eden İtalyanlara karşı ciddi bir savaş olmamıştırİzmir ve cıvarını Yunanistan’a kaptıran İtalyanlar burada ekonomik çıkarlar elde etmek için milli mücadele hareketine karşı çıkmamışlardırIIİnönü zaferinden sonra bölgeyi terk etmeye başlayan İtalyanlar Sakarya Savaşı sonucu bölgeyi tamamen terk etmişlerdir Güney cephesindeki savaşlar Fransa ile yapılan Ankara Antlaşmasıyla 20 Ekim 1921) sona erdiBu antlaşmaya göre: 1 Fransa ile savaş sona erecek Güney Anadolu’da işgal ettiği yerleri boşaltacak 2 Hatay ve İskenderun’da Fransasız mandası altında özel bir yönetim kurulacakTürkçe resmi dil olacak kültürlerini geliştirebilecekler 3 Anadolu Selçuklu hükümdarı Süleyman Şah’ın mezarı Türk toprağı sayılacak ve buraya Türk bayrağı çekilecek ÖNEMİ:İlk kez savaş halinde olduğumuz bir devletle anlaşma imzalandı;İngiltere memnun olmadı Hatay hariç Türkiye-Suriye sınırı belirlendi *Güney cephesindeki savaş sona erdiğinden buradaki birlikler Batı cephesine kaydırıldı ve Batı cephesi güçlendi