İi. Bayezid Ve Osmanlı Memlük İlişkileri Nasıldır?

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-25-2012

II

Bayezid ve Osmanlı Memlük İlişkileri Nasıldır?

II Bayezid Dönemi (1481 -1512)
Fatih öldüğünde oğullarından II

Bayezid Amasya‘da

Cem ise Konya‘da sancak beyi idi

Fatih’in ölümünü haber vermek için her iki şehza*deye elçi gönderildi

Cem’e giden elçi yolda öldü*rülünce II

Bayezid daha önce İstanbul‘a gelerek padişah oldu

Cem ise ağabeyinin hükümdarlığını kabul etmeyerek devletin ikisi arasında bölünmesini is*tedi

Aralarında yapılan mücadelede Cem Sultan mağlup olunca önce Memluklere daha sonra da Rodos şövalyelerine sığındı

Rodos şövalyeleri Cem’i Fransa aracılığıyla Papa’ya teslim etti

Papa’nın din değiştirme ve Haçlı orduları*nın başına geçme tekliflerini kabul etmeyen Cem Sultan 1495 yılında İtalya’da öldü

Cem Sultan Olayı’nın Sonuçları
1 Osmanlı Devleti’nde fetih hareketlerinin yavaşlamasına neden oldu

2

İspanya’da zor durumda kalan Müslümanlaragerekli yardım yapılamadı

3

Memluklerle ilişkiler iyice bozularak sava*şa dönüştü

4

Anadolu’da yayılan İran tehlikesine gereken karşılık verilemedi

UYARI:Cem Sultan‘ın Rodos şövalyeleri ve Papaya sığınması Cem Sultan Olayı’nın bir dış sorun hâline gelmesine neden olmuştur
Osmanlı – Memluk İlişkileri
• Fatih Sultan Mehmet zamanında bozulmaya başlayan Osmanlı – Memluk ilişkileri II

Bayezıd döneminde savaşa dönüştü

Savaşın Sebepleri
1

Hicaz su yolları meselesi yüzünden iki devletin arasının açılması

2

Memluklerin

Cem Sultan ve Karamanoğullarını korumaları

3

Memluklerin

Dulkadiroğulları ve Ramazanoğullarmı egemenlikleri altına almak istemesi-
Savaşın Gelişmesi
1485 yılında başlayıp altı yıl süren Os*manlı – Memluk savaşlarında iki taraf birbirine karşı üstünlük sağlayamadı

Çukurova

Memluklere bırakılarak anlaşma yapıldı

Savaşın Sonuçları
1 Ramazanoğullarının topraklarının önemli bir bölümü Osmanlılarda kaldı

2

Adana ve Tarsus Memluklara verildi

Boğdan Seferi
II

Bayezid döneminde Boğdan üzerine sefere çıkılarak

Karadeniz kıyısında bulunan Ki*li ve Akkerman şehirleri ele geçirildi

Böylece Kı*rım Hanlığı ile kara bağlantısı sağlandı

Karade*niz’de askerî ve ticari hâkimiyet kuruldu

Osmanlı – İran İlişkileri
* Akkoyunlu Devleti’ni ortadan kaldıran Şah İsmail

İran’da Safevi Devleti’ni kurdu

Şah İsmail’in amacı dinî propaganda yaparak Anado*lu’ya hâkim olmaktı

Şah İsmail taraftarlarının kış*kırtmaları sonucunda Antalya çevresinde Şahkulu İsyanı çıktı ve isyan güçlükle bastırıldı

* II

Bayezid’in

Şah İsmail’in Anadolu’daki faaliyetlerine yeterince engel olamaması üzerine

Trabzon‘da sancak beyi olan ve bu nedenle do*ğudan gelen tehlikenin farkında olan Şehzade Selim babasına karşı ayaklandı

Babasıyla Edir*ne yakınlarında yaptığı mücadeleyi kaybetmesi*ne rağmen I

Selim

yeniçerilerin desteğiyle tahta çıktı

08-25-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	İi. Bayezid Ve Osmanlı Memlük İlişkileri Nasıldır? II Bayezid ve Osmanlı Memlük İlişkileri Nasıldır? II Bayezid Dönemi (1481 -1512) Fatih öldüğünde oğullarından II Bayezid Amasya‘da Cem ise Konya‘da sancak beyi idi Fatih’in ölümünü haber vermek için her iki şehzadeye elçi gönderildi Cem’e giden elçi yolda öldürülünce II Bayezid daha önce İstanbul‘a gelerek padişah oldu Cem ise ağabeyinin hükümdarlığını kabul etmeyerek devletin ikisi arasında bölünmesini istedi Aralarında yapılan mücadelede Cem Sultan mağlup olunca önce Memluklere daha sonra da Rodos şövalyelerine sığındı Rodos şövalyeleri Cem’i Fransa aracılığıyla Papa’ya teslim etti Papa’nın din değiştirme ve Haçlı ordularının başına geçme tekliflerini kabul etmeyen Cem Sultan 1495 yılında İtalya’da öldü Cem Sultan Olayı’nın Sonuçları 1 Osmanlı Devleti’nde fetih hareketlerinin yavaşlamasına neden oldu 2 İspanya’da zor durumda kalan Müslümanlaragerekli yardım yapılamadı 3 Memluklerle ilişkiler iyice bozularak savaşa dönüştü 4 Anadolu’da yayılan İran tehlikesine gereken karşılık verilemedi UYARI:Cem Sultan‘ın Rodos şövalyeleri ve Papaya* sığınması Cem Sultan Olayı’nın bir dış sorun hâline gelmesine neden olmuştur Osmanlı – Memluk İlişkileri • Fatih Sultan Mehmet zamanında bozulmaya başlayan Osmanlı – Memluk ilişkileri II Bayezıd döneminde savaşa dönüştü Savaşın Sebepleri 1 Hicaz su yolları meselesi yüzünden iki devletin arasının açılması 2 Memluklerin Cem Sultan ve Karamanoğullarını korumaları 3 Memluklerin Dulkadiroğulları ve Ramazanoğullarmı egemenlikleri altına almak istemesi- Savaşın Gelişmesi 1485 yılında başlayıp altı yıl süren Osmanlı – Memluk savaşlarında iki taraf birbirine karşı üstünlük sağlayamadı Çukurova Memluklere bırakılarak anlaşma yapıldı Savaşın Sonuçları* 1 Ramazanoğullarının topraklarının önemli bir bölümü Osmanlılarda kaldı 2 Adana ve Tarsus Memluklara verildi Boğdan Seferi II Bayezid döneminde Boğdan üzerine sefere çıkılarak Karadeniz kıyısında bulunan *Kili ve Akkerman** şehirleri ele geçirildi Böylece Kırım Hanlığı ile kara bağlantısı sağlandı Karadeniz’de askerî ve ticari hâkimiyet kuruldu Osmanlı – İran İlişkileri * Akkoyunlu Devleti’ni ortadan kaldıran Şah İsmail İran’da Safevi Devleti’ni kurdu Şah İsmail’in amacı dinî propaganda yaparak Anadolu’ya hâkim olmaktı Şah İsmail taraftarlarının kışkırtmaları sonucunda Antalya çevresinde Şahkulu İsyanı çıktı ve isyan güçlükle bastırıldı * II Bayezid’in Şah İsmail’in Anadolu’daki faaliyetlerine yeterince engel olamaması üzerine Trabzon‘da sancak beyi olan ve bu nedenle doğudan gelen tehlikenin farkında olan Şehzade Selim babasına karşı ayaklandı Babasıyla Edirne yakınlarında yaptığı mücadeleyi kaybetmesi*ne rağmen I Selim yeniçerilerin desteğiyle tahta çıktı