Dispeç

DİSPEÇ
Dispeç,müşterek avarya hesaplaşmasını saptayan belge ya da raporTürk Ticaret Kanunu ( TTK) dispecin varma yerinde,eğer buraya varılamazsa yolculuğun bittiği limanda hükümetin atadığı dispeççiler,bunlar yoksa mahkemenin atayacağı kişilerce yapılacağını belirtmiş,gemi ve yükle ilgili kimselerinde birlikte dispeççi seçebileceğini hükme bağlamıştır( m1207,1208)Türkiye”de hükümetçe atanmış dispeççiler olmadığından,uygulamada dispeççiyi taraflar seçmektedirKaptan dispeci yaptırmakla yükümlüdürDispeççinin olayı müşterek avarya saymaması durumunda,ilgililer ve sigortacı mahkemeye başvurabilirYork-Anvers Kurallarına göre müşterek avarya hesaplaşmasında zarar ve masraflar garameye katılma borçları yolculuğun bittiği zaman ve yerdeki değerlere göre saptanırDispeçin birinci bölümünde gemi jurnalı ve deniz raporuna dayanılarak müşterek avarya hareketinin doğrudan sonucu olan zarar ve masraflar saptanır( alacaklı masa)Üçüncü bölümde borçlu masa yer alırDördüncü ve son bölümde ise alacaklı masanın borçlu masaya bölünmesi sonucunda müşterek avarya garamesine katılma oranı bulunur


Dispeç ticaret mahkemesince onaylandıktan sonra yürürlüğe girerİlgililer ve sigortacılar mahkemeden onay isteyebilecekleri gibi,avaryanın türüne ya da hesaplarına itiraz da edebilirlerİtirazların çözümü TTK”nın 1210maddesinde düzenlenmiştirDispeçin onaylanmasına ilişkin ilam,onay istemi üzerine duruşmaya usulüne göre çağrılmamış ilgililer aleyhine hiçbir sonuç doğurmaz


Kaynak;AnaBritannica cilt 10 frmsinsinet için derlenmiştir

__________________