Dört Mezheb'den Başka Bir Mezhebi Taklid Etmek Caiz Değildir.

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-05-2012

Aslında Kur'an ve sünnetin terbiyesi altında; bildiğimiz dört müctehid'den başka; Sa'id bin al-Muşeyeb, Ata, Sufyanal-Sevri, Sufyan bin Uyayne, Evza'i ve Davud gibi birçok müctehid yetişmiştir

Ama bunların mezhebleri zamanında tedvin edilmediği için yayılma isti'dadı göstermediler

Ancak Zeyd bin Ali ile Ca'fer al-Sadık'ın mezhebleri, zamanında tedvin edilmediği halde onların mezhebinde bulunduklarını iddi'a eden Zeydiye ve Ca'feriye fırkaları vardır

İbn Salah dört mezheb'den Başka mezhepleri taklid etmenin caiz olmadığına dair icma'ı nakletmiştir

Bu hakk mezheplerden birisini taklid eden kimse hayatı boyunca o mezhebde kalması gerekmez

İstediği zaman tamamen veya kısmen başka bir mezhebi taklid edebilir

İbn Hacer şöyle diyor: Bir kimse bir mes'elede tabi olduğu mezhebden başka bir mezhebi taklid ederse o mes'eleye bağlı olan şeylerde de taklıd etmesi gerekir

Mesela namazda Hanefi mezhebini taklıd ederse abdest ve gusulde de taklid etmesi lazımdır

İbn Ziyad ise diyor ki: Namaz ayrı, abdest ayrıdır

Namazda Hanefi mezhebini taklid eden kimse abdestte de onu taklid etmesi gerekmez

Yani abdesti Şafii'ye göre alır, namazı Hanefi'ye göre kılarsa beis yoktur

Ulema'nın çoğu bu dört mezheb'den birisini taklid etmenin lazım olduğunu söylüyor

Bazıları da mu'ayyen bir mezhebe bağlı olmak gerekmez diyor

Herhangi bir mezhebi nazar-ı i'tibara almadan bilen kimseye, bilinmeyen mes'ele sorulabilir

Al-'izz bin 'Abdüsselam ve al-Şeref el-Barizi böyle fetva vermişler

Gazali de bu kana'attedir

Binaenaleyh bir kimse bir mezhebe bağlı kalmadan 'a kulluk ederse dinsiz değildir

Ancak mu'ayyen bir mezhebe bağlı kalarak 'a te'abbud etmek daha iyidir

Gerektiği zaman başka mezhebi taklid etmek de caizdir

08-05-2012	#1
Prof. Dr. Sinsi	Dört Mezheb'den Başka Bir Mezhebi Taklid Etmek Caiz Değildir. Aslında Kur'an ve sünnetin terbiyesi altında; bildiğimiz dört müctehid'den başka; Sa'id bin al-Muşeyeb, Ata, Sufyanal-Sevri, Sufyan bin Uyayne, Evza'i ve Davud gibi birçok müctehid yetişmiştir Ama bunların mezhebleri zamanında tedvin edilmediği için yayılma isti'dadı göstermediler Ancak Zeyd bin Ali ile Ca'fer al-Sadık'ın mezhebleri, zamanında tedvin edilmediği halde onların mezhebinde bulunduklarını iddi'a eden Zeydiye ve Ca'feriye fırkaları vardır İbn Salah dört mezheb'den Başka mezhepleri taklid etmenin caiz olmadığına dair icma'ı nakletmiştir Bu hakk mezheplerden birisini taklid eden kimse hayatı boyunca o mezhebde kalması gerekmez İstediği zaman tamamen veya kısmen başka bir mezhebi taklid edebilir İbn Hacer şöyle diyor: Bir kimse bir mes'elede tabi olduğu mezhebden başka bir mezhebi taklid ederse o mes'eleye bağlı olan şeylerde de taklıd etmesi gerekir Mesela namazda Hanefi mezhebini taklıd ederse abdest ve gusulde de taklid etmesi lazımdır İbn Ziyad ise diyor ki: Namaz ayrı, abdest ayrıdır Namazda Hanefi mezhebini taklid eden kimse abdestte de onu taklid etmesi gerekmez Yani abdesti Şafii'ye göre alır, namazı Hanefi'ye göre kılarsa beis yoktur Ulema'nın çoğu bu dört mezheb'den birisini taklid etmenin lazım olduğunu söylüyor Bazıları da mu'ayyen bir mezhebe bağlı olmak gerekmez diyor Herhangi bir mezhebi nazar-ı i'tibara almadan bilen kimseye, bilinmeyen mes'ele sorulabilir Al-'izz bin 'Abdüsselam ve al-Şeref el-Barizi böyle fetva vermişler Gazali de bu kana'attedir Binaenaleyh bir kimse bir mezhebe bağlı kalmadan 'a kulluk ederse dinsiz değildir Ancak mu'ayyen bir mezhebe bağlı kalarak 'a te'abbud etmek daha iyidir Gerektiği zaman başka mezhebi taklid etmek de caizdir