Şükür Nedir?

Sual: Şükür nedir?
CEVAP
İslam âlimleri şükrü şöyle tarif etmişlerdir:
Şükür, her nimetin ’tan geldiğini bilip dil ile de hamd etmektir ü teâlânın emirlerini yapıp yasak ettiklerinden sakınmak şükretmek olur İnsanların hidayeti için çalışmak, onları irşat etmek de şükür sayılır

Şükür, ü teâlânın verdiği nimetleri yerinde sarf etmek, günahlardan kaçınmaktır İnsan, Rabbin verdiği nimetlerle günah işlerse, nankörlük etmiş olur

Şükür, nimeti değil, nimeti vereni görmektir Nimeti vereni bilip gereğiyle amel etmektir Bu amel, kalb, dil ve diğer azâlarla olur Kalb ile iyiliğe niyet eder Dil ile hamd eder, şükrünü açıklar Uzuvlarla şükür ise, ü teâlânın verdiği nimetleri yerli yerinde kullanmaktır Mesela gözün şükrü, müslümanların, arkadaşların kusurunu görmemektir Kulağın şükrü, söylenilen ayıpları duymamış olmaktır

Şükür, ü teâlânın verdiği nimetleri Onun sevdiği yerlerde kullanmaktır ü teâlâ bir kula birbirini takip eden çeşitli nimetler verince, kul buna layık olmadığını düşünüp utanması da şükür olur Şükürdeki kusurunu bilmesi de şükür olur Şükredemiyoruz diye özür beyan etmesi de şükürdür (ü teâlâ, kusurlarımı örtüyor) demesi de şükürdür Şükür vazifesini yerine getirmenin ü teâlânın bir lütfu olduğunu düşünmek de şükürdür

Şükür, kendini o nimete layık görmemektir Şükür, İslamiyet’e uymak demektir
Şükür, yapılan iyiliği anarak ihsan edeni övmektir Yani dil ile teşekkür de şükürdür

Nimeti muhafaza ve artırmak için
Şu üç şeyi yapan tam şükretmiş olur:
1- Gelen her nimeti ’tan bilip şükretmek
2- ü teâlânın verdiği her şeye razı olmak
3- Nimetlerden istifade edildiği müddetçe, ü teâlâya isyan etmemek
Şükür, hem eldeki nimeti yok olmaktan kurtarır, hem de yeni nimetlere kavuşturur

Kuran-ı kerimde mealen buyuruluyor ki:
(Bana şükredin, nankörlük etmeyin!) (Bekara 152)

(’tan sakının ki şükredebilesiniz) [Nisa 123]

ü teâlâ, şükredene bol bol nimet verir (Fâtır 30)

Hazret-i İbrahim, Rabbinin nimetlerine şükretti, Rabbi de onu doğru yola iletti (Nahl 121)

Cenab-ı Hak, kudretinin eseri olarak insanların istifadesi için birçok hayvan yaratmıştır Kimine binilir, kiminin etinden, sütünden, yününden, derisinden vesairesinden istifade edilir (Yâsin 71-73)
Bu hayvanlar, şükretmemiz için istifademize verilmiştir (Hac 36)

Çoğu bilmez, azı şükreder
ü teâlâ, insanlara bol nimet vermiştir; fakat insanların çoğu şükretmez (Bekara 243, Yunus 60, Neml 73, Mümin 61)

ü teâlâ, çeşitli nimetler verdiğini, fakat şükredenlerin az olduğunu, az şükredildiğini bildiriyor (Secde 9, Sebe 13, Araf 10, Müminun 78, Nahl 78, Mülk 23)

Kıymetli şeyler ekseriya az olur Mesela altın pek çok olsa, bu kadar kıymeti olmaz

Azların kıymetli olduğunu bildiren âyet-i kerimelerden birkaçı şöyle:
Emrimiz gelip, tandırdan sular kaynamaya başlayınca, [Hazret-i Nuha] "Her cinsten birer çifti ve aleyhine hükmedilmiş olanın dışında kalan çoluk çocuğunu ve inananları gemiye bindir" dedik Pek azı, onunla beraber iman etmişti (Hud 40)

İnanıp yararlı iş işleyenler bunun dışındadır ki sayıları da çok azdır! (Sad 24)
İsrailoğullarından, "’tan başkasına kulluk etmeyin, ana-babaya, yakınlara, yetimlere, düşkünlere iyilik edin, insanlarla güzel konuşun, namazı kılın, zekatı verin" diye söz almıştık Sonra pek azınız müstesna, sözünüzden döndünüz (Bekara 83)