|
Prof. Dr. Sinsi
|
Tefsir Dersleri...
13 DERS KUMAR VE İÇKİNİN HARAM EDİLİŞİ
219-220 — Sana İçkiyi ve kumarı sorarlar De kir «Onlarda hem bü*yük günah, hem insanlar için faideler vardır Günahları ise faidelerfnden daha büyüktür » (Yine) sana hangi şeyi nafaka vereceklerini sorarlar De ki: «İhtiyacınızdan artanı (verin)» Allah size böylece âyetlerini (pek güzel) açıklar Olur ki dünya hususunda da, ahiret işinde de iyice düşünürsünüz Bir de sana yetimleri sorarlar De ki: «Onları yarar ve İyi bir hale getirmek hayırlıdır Şayet kendileriyle birarada yaşarsanız onlar sizin kardeşleriniz-dir Allah (yetimlerin) salahına çalışanlarla (onların mal ve halinde) fesat (ve fenalık) yapanları bilir Eğer Allah dileseydi sîzi muhakkak zahmete sokardı Şüphesiz Allah mutlak galiptir Tam hüküm ve hikmet sahibidir
kumar ve içkinin haram edilişi
Ayetlerin Lâfzi Tahlili
(El hamri): Lügatta hamr kelimesi, hurma ve üzüm şırasından yapılan sarhoş edici içki anlamındadır Zeccac'a göre hamr, aklın üstünü kapatan şeye denir
(Elmey»îri); Lügatta meysir kelimesi, kumar manasınadır
(İsmün): Lügatta isim kelimesi, günah anlamındadır
(El afve): Lügatta afv kelimesi, ihtiyaç fazlası şey ma-
(Eğneteküm): Eğnete kelimesi, zorluk ve meşakkat manasınadır
(Azizün): Allah (cc)'ın isimlerinden biridîr Yani Allah (cc) İçin hiçbir zorluk yoktur Allah (cç)'tn yapacağına hiç bir şey mani olamaz
(Hakimün): Allah (cc)'ın İsimlerinden birisi olan Hakim, dilediği şekilde tasarruf sahibi anlamındadır [345]
Ayetlerin İcmali Manaları
Allah (cc), Resulullah (sav)'a hitaben şöyle buyurur; «Ey Muhammed (sav), içki ve kumar hükmünü soran sahabitere de ki: İçki içilmesi ve ku*mar oynanmasında büyük günah olduğu gibi meşakkatli bir menfaatte vardır Zararları, menfaatlerinden daha çoktur Çünkü İçki İçilmesi yüzün*den aklın çalışamaz hale gelmesi, malın elden çıkması, özellikle vücudun tahrib olması, kumarda ise; aile hayatının yıkılması, ibadet yapmaya engel olması, düşmanlığa vesile oluşu gibi büyük zararları, onun az menfaati ile karşılaştırıldığında, zararının ne kadar büyük olduğu görülür
Ey Muhammed (sav), sahabiler sana mallarından ne kadarını Allah (cc) yolunda harcayacaklarını, ne kadarını da kendilerine alıkoyacakları*nı sorarlar Onlara de ki: «İnfakı kolay olan ve ailenizin ihtiyaç fazlasından
infak ediniz Allah (cc)'ın hikmeti, sizin icın menfaatli ve zararlı olanın be-yan edilmesini gerektirir O sizi hayra ve saadete sevkedecek şeylerin a-çıklanmasını istemiştir Ki dünya fani, ahiret İse bakidir Akıllı adam, ahi-reti dünyaya tercih eder »
Ey Muhammed (sav), sahabiler sana yetimlerin mallarını kendi mal*larına katarak mı, yoksa katmayarak mı çalıştırabileceklerini soracaklar Onlara de ki: «Vetfmlerin mallarını düzgün bir şekilde çalıştırmak, uzak durmaktan daha iyidir Yetimlerin mallarını kendi mallarınıza katarsanız, onlar sizin din kardeşlerinizde Zaten kardeş kendisi İçin sevdiğini, onun için de sevmelidir Allah (cc) sizi her zaman kontrol ettiği gibi, bütün ha*re ketlerin izden de haberdardır O, sizlerden kimin bozguncu, kimin düzel*tici olduğunu en iyi bilendir
Yetimlerin mallarını, kendi mallarınıza kattığınız zaman, onlarınkini ye*meyiniz Allah (cc), dileseydi sizi meşakkat ve zorluklara atabilirdi Fakat Allah fcc), size rahmet ederek kolaylık yaratmıştır Çünkü Allah (cc), aziz*dir Hiç kimse, yaptıklarına ve yapacaklarına mani olamadığı gibi, hüküm*lerinden dilediğini, dilediği şekilde beyan' eder » [346]
Âyetlerin Nüzul Sebebleri
1 imam Ahmed bin Hanbel (ra), Ebu Davud (ra) ve Tirmizî (ra)'nin Ömer bin Hattab (ra)'dan rivayetidir: «Benim {Hz Ömer), «Yarabbi, bize içki hususunda doyurucu bir haber beyan et Şüphesiz o, malı ve aklı gö*türür» duam üzerine, «Sana içkiyi ve kumarı sorarlar  » âyeti nazil oldu Âyet nazil olduğunda beni çağırarak okudular Ben yine, «Atlahım, bize içki hususunda doyurucu bir haber beyan et» duam üzerine «Ey İman edenler, siz sarhoş iken namaza yaklaşmayınız  » (Nisa: 43) âyeti nazil oldu Beni tekrar çağırarak nazil olan âyeti okudular Ben yine, «Allahım, bize içki hususunda doyurucu bir haber beyan et» diye dua ettim Bunun üzerine, «Ey İman edenler, içki kumar (tapınmaya mahsus) dikil taşlar, fal okları, ancak şeytanın amelinden birer murdardır Onun İçin bunlar* dan kaçının ki muradına eresinfz» (Mâide: 90) ve «Şeytan İçkide ve kumar*da ancak aranıza düşmanlık ve kin düşürmek, sizi Alfanı anmaktan ve namazdan alıkoymak ister Artık siz (hepiniz) vazgeçtiniz değlJ mi? (Maide: 91) âyetleri nazil oldu Beni tekrar çağırıp nazil olan âyetleri okumaya başladılar «Siz vazgeçtiniz değil mi?» cümlesine gelince ben, «Ya Rabbi biz vazgeçtik, vazgeçtik» dedim »
2 İbn-i Cerir et-Taberi'nin İbn-i Abbas (ra)'tan: «Yetimin malına, ru«-düne erişinceye kadar, o en güzel olanından başka bir surette yaklaşmayın  » (En'âm: 152), «Gerçek, yetimlerin mallarını haksız (ve haram) ola*rak yiyenler karınlarına ancak bir ateş yemiş olurlar Onlar çılgın bir ateşe (Cehenneme) gireceklerdir» (Nisa: 10) âyetleri nazil olunca yanında yetim bulunduran müslümanlar, yiyecek ve içecek Irkini, yetimlerin kinden ayır*dılar Hatta kendi yiyeceklerinden de onların yemesi için bir miktar ayır*dılar Kendilerine zor gelen bu durumun aydınlanmasını Resulullah (sav)'-tan istediler -Bunun üzerine Allah (cc): «Bir de şano yetimleri sorarlar De ki: Onları yarar ve iyi bir hale getirmek hayırlıdır Şayet kendileriyle bir crada yaşarsanız onlar sizin İçin kardeşlerinizdir  » âyetini inzal bu*yurdu Bundan sonra müslümanlar, yetimlerle birlikte yemek yediler ve içtiler» [347] rivayetidir [348]
Âyetlerin Tefsirindeki İncelikler
Birinci İncelik: Allah (cc) içki hakkında tedrici olarak 4 âyet inzal buyurmuştur «Hurma ağaçlarının meyvesinden ve üzümlerden de içki ve güzel bir rızık edinirsiniz  » (Nahl: 67) âyeti, Mekke'de nazil oldu İslâmın ilk devrelerinde zaten müsiümanlar içki içiyorlardı Ve helaldi Sonra Me*dine'de: «Sana içkiyi ve kumarı sorarlar De Vi: Onfarda hem büyük gü*nah, hem insanlar için faideter vardır  » âyeti nazil olunca sahabilerden bir kısmı, âyette «onlarda büyük günah vardır» emrine uyarak içki ve kumarı terkettiler Diğer bir kısmı ise âyette «onlarda insanlar için faide-ler vardır» emrine ittiba ederek, içkiye devam ettiler
Daha Sonra bir gün Abdurrahman bin Avı (ra), sahabileri davet ede*rek bir ziyafet verdi Ziyafette çokça yemek yendi ve İçki içildi Akşam namazı vakti olunca, içlerinden birini Seçerek namaz kılmaya başladılar İmam olan kimse, namazda zammı sure olarak «(Hobibim) de: Ey kafir*ler, ben sizin taptığınıza tapmam» (Kâfirun: 1-2) âyetini «Ben sizin tap*tıklarınıza tcparım» şeklinde okudu Bunun üzerine, «Ey (man edenler siz sarhoşken ne söyleyeceğiniz bitinceye ve cünüp İken de -yolcu olma*nız müstesna- gusül edinceye kadar namaza yaklaşmayın  » (Nisa: 43) âyeti nazil oldu Böylece namaz vakitleri İçki içmek yasaklandı Bir kısım müslümanlar ise, yatsı namazından sonra içki İçmeye devam ettiler
Bundan sonra sahabi Atban bin Mâlik (ra), bir deve başını kızartarak içlerinde Saad bin Ebi Vakkas (ra)'ın da bulunduğu bir cemaati davet etti Davette yemek yemeye ve İçki İçilmeye başlandı İçkiniri tesiriyle kar-iı şılıklı şiirler söylemeye başladılar Şiir söyleyenlerden biri, kabilesini öven, onları hicveden bir kaside söylemeye başlayfnca, bir ensarlı devenin çene kemiğini alarak Saad bin Ebi Vakkas'm basına vurdu ve kan akıttı O'da başının kanı ile Resulullah (sav}'a giderek şikayette bulundu Bunun üze*rine: «Ey İman edenler, içki, kumar, dikili taşlar, fal okları ancak şeytanın amelinden birer murdardır  )» (Mâide: 90) âyeti nazil oldu [349]
İkinci İncelik: İçkinin tedrici emirlerle haram kılınmasında cok ince ve derin hikmetler vardır Cahillyet devrinde Araplar, içkiye alışkındılar İçki hayatlarının bir parçası gibiydi Eğer bir emirle yasaklansaydı, onlara cok zor gelirdi Hatta yasaklama emrine uymazlardı Hz Aişe (ra}'nin; ' «Önce Kur'an'ın uzun bir suresinde Cennet veXehennemİ bildiren âyetler geldi İslâmi kabul edenler, islâmi esaslara iyice alıştıktan sonra helal ve haramı bildiren âyetler gelmeye başladı Eğer içki hususunda da başlangıç*ta, «içkiyi İçmeyin» emri nazil olsaydı, onlar «içkiyi katiyyen bırakmayız» diyeceklerdi» dediği gibi, istâmın sosyal hastalıkları nasıl tedavi ettiği a-Cikca görülür Çünkü içki hususunda nazil olan 1 âyette, halkı ondan nefret ettirme, 2 âyette mala ve bedene verdiğf büyük zararlar ve az menfaati mukayese etme ve nefret ettirme, 3 âyette, namaz vakitlerinde içki icifmeme yasağı ve namaza yaklaştırmama 4 âyette de kesin olarak haram kılma yoluna gidildi [350]
Üçüncü İncelik: İçki, aklı götürdüğü gibi, malı da elden clkarır Halbuki âyette nicln, «içkide menfaat vardır» deniliyor? Bu soruyu şöyle cevap*landırabiliriz: Âyetteki, «menfaatlar» tabirinden maksat, maddi menfaat-lardır Zira onlar, içkiyi yüksek fiatla satarak büyük para kazanıyorlardı ' Kumar ile de oyun bilmeyenlerin elinden rahatlıkla paralarını alırlardı Allah (cc) gerek içki, gerekse kumarda menfaati zikretmesi ortak nokta*dır İkisinde de menfaat, maddidir Kumar oynayanların bir krsmı kazanır, bir kısmı ise kaybeder İçki ticaretini yapanlar, büyük kazançlar elde et*seler de onu alıp içenler, satanlardan kat kat fazladır Allah (cc), âyetin*de icmâlen şöyle der: Onda her nekadar az bir menfaat varsa da, onun İçilmesi ve satılmasıyla kazanılan günahlar, menfaatından pek çoktur
Altâme Kurtubi, bu hususta şöyle diyor: «İçkideki menfaatler ticaretin*deki karlardır Çünkü Araplar, Şam bölgesinden cok ucuza aldıkları İçkiyi, Hicaz bölgesine getirerek fahiş fiyatla satarlardı Çoğu kez içkiye alışan*lar, flata aldırış etmeksizin onu alırlar Hatta çocuklarının tek gıdalarını oluşturan süt keçilerini satarak, İçki alma yoluna giderlerdi Buna ben*zer olaylar zarr anımızda da pek çoktur » [351]
Dördüncü İncelik: İnsanın en değerli varlığı aklıdır İçki içerek İnsani duygulardan uzaklaşan insan, hayvan mertebesine İner Bundan dolayı Allah (cc), İçkiyi haram etmiştir Hatta içkiye «kötülüklerin anası» İsmi dahi verilmiştir Nesâi, Hz Osman (ra)'dan şöyle rivayet eder: «İçkiden kaçınınız Çünkü o bütün kötülüklerin anasıdır Önceki ümmetlerden birin*de çok ibadet eden bir adam vardı Onu yoldan çıkarmak isteyen azgın, sapık bir kadın, cariyesini göndererek, «Şahit yapmak İstiyorum, yanıma gelsin» dedi O kimse, cariye İle birlikte sapık kadının evine girdi Cariye, kadının yanına varıncaya kadar geçtikierj tüm kapıları kilitledi Kadının yanına gelen o kimse, onun çok süslenmiş olarak oturduğunu gördü Kadın ona «Sent şahitlik için değil, benimle cinsi münasebette bulunma, bu şa*raptan bir kase içme veya şu çocuğu öldürme fiillerinden birini yapmanız için çağırdım» dedi Bunların içinde en hafif olarak şarap İçmeği gören o kimse, «Bana bir kase şarap verin» dedi Onlar bir kase şarabı verdikten sonra, o kimse sarhoş oluncaya kadar şarap içmeye devam etti Bundan sonra kadınla cinsi münasebette bulundu Çocuğu da öldürdü Öyleyse siz içkiden kaçınınız Çünkü Allah (cc)'a yemin ederim ki İman ile İçki bi-rarada olmaz Birisi ctkar, diğeri o zaman girer Yani iman çıkar, içki kalır » [352]
Besinci incelik: İçki içmeye karar veren ve nefsine haram kılan Kays [353] bin Asım el-Minkarî (ra), içkinin kötülüklerini bir şiirinde şöyle anlatır: «İçkinin hiç bir hususta iyiliğini görmedik Çünkü ondaki hususiyet, en uy*sal insanı dahi azgınlaşttrmoktır Allah {CC)'a yemin ederim ki, o, hiç bir hastalığı iyiieştirmez İçen kimsenin iç yapısını hemen ortaya çıkarır ve onu halka rezit eder İçki bir çok büyük felaketlere vesile olur »
Altıncı İncelik: Arapların cahiüyet devrinde oynadıkları kuman Ze-mahşeri şöyle dile getirir: «Arapların fincan şeklinde, son üç tanesi ha*riç diğerlerinin üzerinde pay miktarı yazılı, 1 aletin pay, 2 aletin İkiz, 3 aletin rahip (kontrol), A aletin dördüncü, 5 aletin nafiz, 6 aletin müsbil, 7 aletin mualla, 8 aletin menin, 9 aletin sefih ve 10 aletin elvağd İsmiyle anılan 10 tane kumar aletleri vardır Bunları bir torbaya koyduktan sonra, güvendikleri adil bir kimseye verirlerdi O kfmse, torbayı karıştırdıktan son*ra kumar aletlerinden onların her birisine birer tane verir, aletlerin üzer*lerinde pay miktarları yazılı olduğundan, herkes hakkına razı olurdu His*selerine pay çıkanlar, bunları yemeyerek fakirlere dağıtır ve bununla do iftihar ederlerdi Oyuna katılmayanlar da hakir görülerek horla nırlardı » [354]
Ayetlerdeki Şer’i Hükümler:
Bîrincî Hüküm: «Sana Içkfyl Ve Kumarı Sorarlar  * Âyeti, İçkinin Haram Olduğuna Delalet «Der Mi?
Bazı alimlere göre, «Sana İçkiyi ve kuman sorarlar Da ki: Onlarda hem büyük günah, hem İnsanlar İçin faldeler vardır Günahları ise falde-lerinden daha büyüktür  » âyeti, içkinin haram olduğuna delalet eder Zi*ra Allah {cc} âyette «De W: Onlarda hem büyük günah  vardır» ifadesini anmıştır Halbuki Cenab-ı Hak, «De ki: Rabfaim oncak hayasızlıkları, onla*rın açığım, gizlisini bununla beraber (her türlü) günah"  haram etmiştir» (A'raf: 33} öyetiyle günah işlemeyi haram kılmıştır Bu görüş Kadı Ebu Yo'la'nındtr
Cumhur/a göre ise bu âyet, içkinin haram olduğuna değil, çirkin ve kötü bir şey olduğuna işarettir Çünkü sahabller, bu âyetin nüzûlundan sonra da içki İçmişlerdir Eğer içkinin haram olduğunu bu âyetten saha-biler anlasaydılar, kesinlikle içki İçmezlerdi Bu âyetin hükmü, Mâide su*resinin 90 âyetiyle neshedilmiştir Bu görüş, Mücahid (ra), Katâde (ro) ve Mukâti (ra)'İndir Sahih olan da budur
Kurtubl, bununla ilgili olarak: «Bu âyette, yalnız içkiyi yerme vardır Onun haram edilmesi, «Ey İman edenler, İçki, kumar, dikili taşlar, fal okları ancak şeytanın amelinden birer murdardır  » (Mâlde: 90) âyetiyledir Ço*ğu müfessir bu görüştedir» [355] der [356]
İkinci Hüküm: «Hamr (Şarap)» Nedir? Her Müskfr (Sarhoş Edici Şey)'e Hamr Denir Mi?
Hamr'in tarifi hususunda alimler iki görüşe ayrılmışlardır
İmam-ı Azam Ebu Hanife (ra)'ye göre, yalnız üzüm şırasından yapılan sarhoş edici içkiye hamr denir Üzüm dışındaki şeylerden yapılan sarhoş edici içkiye ise hamr değil, nebiz (sarhoş edici bir madde) denir Bu gö*rüş, Küfe alimleri Neheî, Sevrî ve Ibn-i Ebi Leyla'nındır
İmam Malik (ra), İmam Şafii (ra) ve İmam Ahmed bin Hanbel (ra)'e göreyse hamr; hurma, üzüm, arpa ve diğer herhangi bir maddeden yapı*lırsa yapılsın, sarhoş edici şeylere denir Bu görüşte bütün muhaddis ve Hicaz alimlerinin görüşüdür
Küfe alimleri ve İmam-ı Azam'ın delilleri:
Küfe alimleri ve Ebu Hanife (ra) hurma ve üzüm dışında, diğer mey*ve ve arpalardan yapılan şıraya, hamr (şarap) denilmediğini lügat ve ha*disle Isbat ederler
Lügattan delilleri: Ebu'l Esved ed-Düeli; «Sen hamr (şarap) içmeyi bırak, onu Hind içsin» şiirinde, hamr'İ yalnız üzümden yapılan sarhoş edici içki anlamında kullanmıştır
Sünnet (hadis)'ten delilleri: Ebu Said el-Hudri (ra)'den varit olan ri*vayete göre, Resulullah (sav) yanına gelen bir sarhoş kişiye, «Hamr mi içtiniz? div'd sorunca o, «Allah (cc) ve Resulü (sav), onu haram ettikten sonra içmedim» dedi «Öyleyse ne içtiniz?» buyuran Resulullah-(sav)'a «Üzüm, hurma ve-diğer meyvaların karışık şıralarından İçtim» cevabını verdi Peygamber Efendimiz (sav), onları da haram kıldı [357] Bu hadisten anlaşılan, o sarhoşun, Resulullah (sav)'ın huzurunda karışık şıraya hamr ismini vermediğidir Öyleyse hamr, yalnız üzüm şırasından yapılan İçkiye denir
İmam Malik (ra), İmam Şafii (ra), İmam Hanbelİ (ra) ve Hicaz alimle*rinin delilleri:
Bunların, her sarhoş edici şeyin hamr olduğuna dair delilleri aşağı*dadır :
1 Ibn-i Ömer (ra)'dan varit olan rivayete,göre; Resulullah (sav): «Her sarhoş edici şey, hamr (şarap)dır ve her sarhoş edici şeyde haramdır*»; buyurdu [358]
2 Ebu Hüreyre (ra)'nin rivayet ettiği hadistir: «Resulullah (sav), ü-züm ve hurma ağaçlarına İşaret ederek, «Hamr, bunlardan yaptlır» buyur-uU» [359]
3 Enes (ra)'den: «Resuiuilah (sav), «Hamr, haram kılınmıştır Üzüm*den yapılan hamr, bizim ülkemizde azdır Bizim ülkemizin hamr'i İse, taze ve kurutulmuş hurmadan yapılır» buyurdu » [360] diye rivayet ediien ha*distir
4 Ibn-i Ömer (ra)'den varit olan diğer bir rivayete göre de, Resulul*lah (sav); «Haram kılınan hamr, üzüm, buğday, hurma, arpa ve darıdan yapılır Aklı örten (çalışamaz hale getiren) her şeye hamr denir» buyur*du [361]
5 Ümme Seleme (ra) annemizin; «Resulullah (sav), her sarhoş edici şeyi yasaklamıştır» [362] rivayetidir
Bunlar, görüşlerini hadislerle isbat ettikleri gibi, lügatle de isbat e-derler Çünkü lügatta hamr, bir şeyi örtme anlamındadır Sarhoş edici şey*lere de hamr denmesi, aklı örttüğü, yani üstü Örtülü şeyin görülmediği gibi, içkifi bir kişinin geçici bir zaman da olsa aklını çalışamaz hale getirdiği içindir Üzüm, arpa, hurma, buğday ve dan gibi şıralar, hamr gibi aklı Ör*terler Sarhoş edici madde neden yapılırsa yapılsın, hamr olduğu kesindir
İmam Fohreddin er-Râzî bu hususta; «Yapılan tüm izahlar, şıraların hamr gibi sarhoş edici olduklarını ortaya çıkarıyor Lügatçıların tahkikine, nakledilen hadislerde i]ave edilirse bütün şıraların hamr gibi yasak edildiği açıkça görülür» [363] der
Birinci ve ikinci gurubun delilleri incelendiğinde, ikinci gurubunki ter*cih edilir, öyleyse hamr, haram olduğu gibi, her sarhoş edici şey de hamr'-dır ve haramdır Hz Ömer (ra) de bu görüştedir Sahabiler hamr'in haram olduğunu duyunca, ondan bütün şıraların haram edildiğini anladılar Çün*kü Arap dili ve edebiyatını-herkesten İyi bildikleri gibi, Allah (cc)'ın âyette*ki maksadını da herkesten iyi arılıyorlardı Sarhoş edici şeyin haram oldu*ğu hadisle de sabittir Enes bin Malik (ra)'den: «Şarabın haram kılındığı gün -Onu duymamıştık- Ebu Talha (ra)'nın evinde içki içen arkadaşlara şakilik yapıyordum Hurma şırasından yapılmış içkiyi dağıtırken, dışarı*dan gelen bir kimse, «Siz hamr hakkında nazij olan âyeti duymadınız mı?» dediği zaman evde bulunan topluluğun hepsi içkilerini dökerek, kaselerini kırarak orayı terkettiler » diye rivayet edilen tarihi olay, İçkilerin neden yapılırsa yapılsın, kesinlikle horam olduğunu gösteriyor [364]
Üçüncü Hüküm: Hangi Kumar Çeşitleri Haramdır?
Bütün islâm alimleri, her türlü kumarın kesinlikle haram olduğuna hükmederler Çünkü Allah (cc), «Sana İçkiyi ve kuman sorarlar De kt: On*lar da büyük günah  vardır» âyetiyle haram kılmıştır Hangi oyun olursa olsun, bir kısmı kazanırken, büyük bir kısmı da zarara girmektedir Bu oyunlar tavla, satranç, kağıt veya herhangi bir oyun aletiyle olsun hepsi haramdır Hatta oynanan oyun, bir bardak çay karşılığı da olsa, yine ha*ramdır Zira islâm'da haram olan bir şeyde İstisnai bir durum söz konu*su olamaz İslâm'a göre kumar türleri içersine hangi maksatla satılırsa sa*tılsın tüm piyango biletleri, at yarışlarında atların İsmiyle çekilen biletler, spor kulüpleri namına doldurulan kağıtlar girer ve bunlar aynen kumar hükmündedir Bunlarda kumar da olduğu gibi kazanan çok az, kaybeden sayılamayacak kadar çoktur Geniş, izahat fskıh kitaplarında vardır [365]
Âyetlerdeki Teşriî Hikmetler
Allah (cc), İnsan aklına, mâlına ve aile hayatına büyük zarar verdiğin*den içkiyi kesinlikle haram kılmıştır Herşeyden önce İçki, insanın aklını tahrib ederek, yeme, yatma ve konuşmasını anormalleştirir Sindirim sis*temini ve Kan dolaşımını etkiler Çoğu kez içki, kendisine alışanların ani ölümüne neden olur Bu husustaki geniş İzahat elbette modern tababet*te mevcuttur Hatta bazı Alman doktorları, kendi devlet adamlarına, «Siz meyhane ve İçki fabrikalarının yarışını kapatınız Bizde hastane ve hapis*hanelerin yarısının kapacağına teminat verelim» demişler İçkinin zarar ve kötülüklerini, «İçki, kötülüklerin onasıdtr* hadis) ne güzel İzah eder
Kumarın zararları da, İçkinin zararlarından az değildir Zira o, oyna*yanlar arasına kin, düşmanlık sokar Halkı tembelliğe, başıboş gezmeğe, yorulmadan ve çalışmadan para kazanmaya alıştırır Namaz kılmak ve zikir yapmaktan alıkor Aile hayatını yıkar Onun vasıtasıyla çoğu zengin aile*ler, fakir düşer Kumara alışanların para ve servetlerini kaybetmelerinden dolayı intihar ettikleri de görülür Gün geçtikçe içki ve kumarın zarar*larının ne kadar çok olduğu açıkça müşahede edilmektedir Halbuki bu tecrübelere bakmaksızın herkesin içki ve kumarı, «Şaytan İçkide ve ku*marda ancak aranıza düşmanlık ve kin düşürmek, sizi Allah'ı anmaktan alıkoymak ister Artık siz vazgeçtiniz değil mi?» (Mâide: 91) âyetine baka*rak terketmesi gerekir Her müslümana düşen vazife budur [366]
|