Türklerin Anadolu’Da Fethettiği Son Başkent | Trabzon (Trapezus)

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-04-2012

Çaykara

Çaykara, Trabzon ilinin 35

435 nufuslu bir ilçesidir

İlin önemli turistik yerlerinden Taşkıran ve Uzungöl bu ilçede bulunur

İl merkezine 76 km uzaklıktadır

İlçeye bağlı 5 belediye (Çaykara, Taşkıran, Ataköy Beldesi, Karaçam Beldesi, Uzungöl) ve 27 köy vardır

Tarihi

İlçenin Tarihi, genelde Trabzon'un Tarihi ile ilişkilidir

Tarihi bilgilere göre bölgede varlığı tespit edilen en eski halk Lazların atası olduğu sanılan Kolhlardır

Antik Çağ'da sırasıyla Pontus devleti, Roma İmparatorluğu, Bizans ve Trabzon İmparatorluğu'nun yönetimine giren yöre, 1461 yılında göre Çaykara İlçesi dahilinde bulunan köylerden ve (Siros), Kadohor,Fatih Sultan Mehmet'in Trabzon İmparatorluğu'nu yıkması ile kesin olarak Osmanlı İmparatorluğu'nun yönetimine geçmiştir

1486 yılı Osmanlı tahrir defterlerine Ğorğoras, Holayisa, PaçanZeno’da, 2'si Müslüman 241'i Hıristiyan 243 hanede yaklaşık nüfus 1277 barındığı görülmektedir

1681 yılı tahrir defterlerine bakıldığında ise Ğorğoras, Holayisa, Paçan, Zeno,Yente, Haldizen - İpsil, Okene, SeroHopşera, Sarahos, Fotinos, Zeleka köylerinin tamamen İslam'a geçtiği görülmektedir

1915 yılında I

Dünya Savaşı sırasında ilçe Rus Ordusunun işgaline uğramıştır

İlçenin 27 km güneyindeki Sultanmurat yaylasında bulunan "Şehitler Tepesi" bu savaşta şehit düşen Türk Askerlerinin ölümsüz anıtıdır

1925 yılına kadar Of ilçesine bağlı bir köy iken, 1925 yılında bucak, 01

06

1947 yılında 5071 sayılı kanunla İlçe statüsüne kavuşmuş, 01

01

1948 tarihinde de fiilen teşkilatlandırılmıştır

27 Şubat Kurtuluş Günü olarak kutlanmaktadır

İlçeye " Çaykara" adı Solaklı ve Yeşilalan derelerinin birleştiği yere yakın taşların arasından çıkan "Çaykara Suyu" nedeniyle verilmistir

Halk arasinda kullanılan eski adı Kadahor olup "Aşağı köy" anlamına gelmektedir

İlçe, dağlık ve kayalık bir yapıya sahiptir

Trabzon iline 75 km uzaklıktadır

İlçe merkezi denizden 280 m yükseklikte ve 25 km içeridedir

Of ilçesinden Bayburt ili İstikametine uzanan vadinin içinde kurulmuştur

Coğrafya

Soğanlı Dağları ve Uzungöl bucağının doğu ve güneyinde bulunan dağlardan çıkan sular, Ataköy Kasabası yakınında birleşerek Solaklı Çayı adını alır ve Of ilçesinde denize dökülür

Solaklı Çayı'nın yatağı dar olduğundan, bu çayın kenarında bulunan İlçemizin yerleşim alanı da dardır

Çaykara, Trabzon'un deniz sahilinden içeride olan 6 ilçesinden biridir

İlçenin 420 km2

lik bir yerleşim alanı vardır

Of -Dernekpazarı-Çaykara-Bayburt Devlet Karayolu, Solaklı Çayı'nı takip eder

Bayburt ili sınırları içinde bulunan Soğanlı Dağlarının yüksekliği 3

000 metre yi bulur

1947 yılında İlçe statüsüne kavuşan Çaykara'nın 4 kasabası, 27 köyü ve 11 mahallesi bulun- maktadır

İlçenin dağlık ve yamaç oluşu yerleşim alanlarının dağınık olmasına sebep olmaktadır

Bu itibarla her köyün birçok mezrası (Kom) ve yazın şenlenen yaylaları bulun- maktadır

Merkez Belediyesinden başka Ataköy, Karaçam,Uzungöl ve Taşkıran kasabalarında belediye teşkilatı kurulmuştur

İlçe Merkezinde alt yapı hizmetleri tamamlanmış olup, çevre ilçelerle de ulaşımı sürekli ve normal durumdadır

Sosyal Yapı

İlçede evlenme yaşları genelde erkeklerde 20-24, kızlarda 17-20 yaşları arasındadır

Evlenen gençler gelir düzeyinin düşük olması nedeniyle genelde ilçeyi terk edip gurbete göç etmektedir

Eşler evlilikten önce kısa bir nişanlılık dönemi geçirirler

Düğünler genelde basit geçer

Düğünü takip eden 7

Gün "Yedi" diye tabir edilen tören yapılır

Son zamanlarda İlçe merkezindeki düğünler Halk Eğitim Merkezi ve Belediye Düğün Salonunda yapılmaya başlanmıştır

Düğünlerde kemençe ve kaval gibi mahalli çalgılar eşliğinde horon oynanır

Halkın giyim kuşamı giderek modern görünüme dönüşmektedir

Yöresel kıyafet genelde yaşlılarda görünür

Geleneksel kıyafetlerde en önemli giysiler Zıpka, Laz Donu ,Sapuk, Peştemal, Yazma, Kefiye ve Oğluk olarak gösterilebilir

Bazı köylerde Rumca(Romeyika)dili kullanılmaktadır

Turizm ve Doğal Kaynaklar

İlçe turizm yönünden Trabzon'un diğer ilçelerine nazaran, sınırları içinde bulunan kabataş ve Uzungöl Beldeleri nedeniyle şanslı bir konuma sahiptir

Özellikle son 10 yıl içinde tanıtım yapılan bu doğa harikası beldelerimiz, her yıl birçok yerli ve yabancı turist tarafından ziyaret edilmiştir

Çaykara Uzungöl arasındaki asfalt yol yapımı çalışmaları bitmiştir

Halen beldedeki yatak kapasitesi 1000'e ulaşmıştır

Girişimciler tarafından yaptırılan bungalov tipi evler vardır

Yıllar önce bir dağ yamacının kayarak dere ağzını kapatması sonucu oluşan suni gölün hemen yanında başlayan gür çam ormanların yüksekliği 2000 metreyi bulur

Bu ormanların hemen bittiği yerde, hemen yöre insanlarının yazın kullandığı geniş yaylalarımız gelir

Son zamanlarda deniz turizmin den sıkılan yerli ve yabancı turistler Yayla Turizmine önem vermeleri neticesinde yaylalar da bu hareketlilikten nasibini almaya başlamıştır

Nitekim Sultanmurat Yaylasında 3 yıldızlı otel ayarında ve 150 yataklı modern otel 1997 yılında faaliyete geçmiş olup, halen var olan talepleri daha şimdiden karşılayamaz duruma gelmiştir

Keza aynı güzergah üzerinde bulunan Limonsuyu Yaylasında 100 yataklı otel bulunmakta olup, yapılan bu yatırımlar ilerde yapılacak yeni yatırımların müjdesini vermektedir

08-04-2012	#29
Prof. Dr. Sinsi	Türklerin Anadolu’Da Fethettiği Son Başkent \| Trabzon (Trapezus) Çaykara Çaykara, Trabzon ilinin 35435 nufuslu bir ilçesidir İlin önemli turistik yerlerinden Taşkıran ve Uzungöl bu ilçede bulunur İl merkezine 76 km uzaklıktadır İlçeye bağlı 5 belediye (Çaykara, Taşkıran, Ataköy Beldesi, Karaçam Beldesi, Uzungöl) ve 27 köy vardır Tarihi İlçenin Tarihi, genelde Trabzon'un Tarihi ile ilişkilidir Tarihi bilgilere göre bölgede varlığı tespit edilen en eski halk Lazların atası olduğu sanılan Kolhlardır Antik Çağ'da sırasıyla Pontus devleti, Roma İmparatorluğu, Bizans ve Trabzon İmparatorluğu'nun yönetimine giren yöre, 1461 yılında göre Çaykara İlçesi dahilinde bulunan köylerden ve (Siros), Kadohor,Fatih Sultan Mehmet'in Trabzon İmparatorluğu'nu yıkması ile kesin olarak Osmanlı İmparatorluğu'nun yönetimine geçmiştir1486 yılı Osmanlı tahrir defterlerine Ğorğoras, Holayisa, PaçanZeno’da, 2'si Müslüman 241'i Hıristiyan 243 hanede yaklaşık nüfus 1277 barındığı görülmektedir 1681 yılı tahrir defterlerine bakıldığında ise Ğorğoras, Holayisa, Paçan, Zeno,Yente, Haldizen - İpsil, Okene, SeroHopşera, Sarahos, Fotinos, Zeleka köylerinin tamamen İslam'a geçtiği görülmektedir 1915 yılında I Dünya Savaşı sırasında ilçe Rus Ordusunun işgaline uğramıştır İlçenin 27 km güneyindeki Sultanmurat yaylasında bulunan "Şehitler Tepesi" bu savaşta şehit düşen Türk Askerlerinin ölümsüz anıtıdır 1925 yılına kadar Of ilçesine bağlı bir köy iken, 1925 yılında bucak, 01061947 yılında 5071 sayılı kanunla İlçe statüsüne kavuşmuş, 01011948 tarihinde de fiilen teşkilatlandırılmıştır 27 Şubat Kurtuluş Günü olarak kutlanmaktadır İlçeye " Çaykara" adı Solaklı ve Yeşilalan derelerinin birleştiği yere yakın taşların arasından çıkan "Çaykara Suyu" nedeniyle verilmistir Halk arasinda kullanılan eski adı Kadahor olup "Aşağı köy" anlamına gelmektedir İlçe, dağlık ve kayalık bir yapıya sahiptir Trabzon iline 75 km uzaklıktadır İlçe merkezi denizden 280 m yükseklikte ve 25 km içeridedir Of ilçesinden Bayburt ili İstikametine uzanan vadinin içinde kurulmuştur Coğrafya Soğanlı Dağları ve Uzungöl bucağının doğu ve güneyinde bulunan dağlardan çıkan sular, Ataköy Kasabası yakınında birleşerek Solaklı Çayı adını alır ve Of ilçesinde denize dökülür Solaklı Çayı'nın yatağı dar olduğundan, bu çayın kenarında bulunan İlçemizin yerleşim alanı da dardır Çaykara, Trabzon'un deniz sahilinden içeride olan 6 ilçesinden biridir İlçenin 420 km2lik bir yerleşim alanı vardır Of -Dernekpazarı-Çaykara-Bayburt Devlet Karayolu, Solaklı Çayı'nı takip eder Bayburt ili sınırları içinde bulunan Soğanlı Dağlarının yüksekliği 3000 metre yi bulur 1947 yılında İlçe statüsüne kavuşan Çaykara'nın 4 kasabası, 27 köyü ve 11 mahallesi bulun- maktadır İlçenin dağlık ve yamaç oluşu yerleşim alanlarının dağınık olmasına sebep olmaktadır Bu itibarla her köyün birçok mezrası (Kom) ve yazın şenlenen yaylaları bulun- maktadır Merkez Belediyesinden başka Ataköy, Karaçam,Uzungöl ve Taşkıran kasabalarında belediye teşkilatı kurulmuştur İlçe Merkezinde alt yapı hizmetleri tamamlanmış olup, çevre ilçelerle de ulaşımı sürekli ve normal durumdadır Sosyal Yapı İlçede evlenme yaşları genelde erkeklerde 20-24, kızlarda 17-20 yaşları arasındadır Evlenen gençler gelir düzeyinin düşük olması nedeniyle genelde ilçeyi terk edip gurbete göç etmektedir Eşler evlilikten önce kısa bir nişanlılık dönemi geçirirler Düğünler genelde basit geçer Düğünü takip eden 7 Gün "Yedi" diye tabir edilen tören yapılır Son zamanlarda İlçe merkezindeki düğünler Halk Eğitim Merkezi ve Belediye Düğün Salonunda yapılmaya başlanmıştır Düğünlerde kemençe ve kaval gibi mahalli çalgılar eşliğinde horon oynanır Halkın giyim kuşamı giderek modern görünüme dönüşmektedir Yöresel kıyafet genelde yaşlılarda görünür Geleneksel kıyafetlerde en önemli giysiler Zıpka, Laz Donu ,Sapuk, Peştemal, Yazma, Kefiye ve Oğluk olarak gösterilebilir Bazı köylerde Rumca(Romeyika)dili kullanılmaktadır Turizm ve Doğal Kaynaklar İlçe turizm yönünden Trabzon'un diğer ilçelerine nazaran, sınırları içinde bulunan kabataş ve Uzungöl Beldeleri nedeniyle şanslı bir konuma sahiptir Özellikle son 10 yıl içinde tanıtım yapılan bu doğa harikası beldelerimiz, her yıl birçok yerli ve yabancı turist tarafından ziyaret edilmiştir Çaykara Uzungöl arasındaki asfalt yol yapımı çalışmaları bitmiştir Halen beldedeki yatak kapasitesi 1000'e ulaşmıştır Girişimciler tarafından yaptırılan bungalov tipi evler vardır Yıllar önce bir dağ yamacının kayarak dere ağzını kapatması sonucu oluşan suni gölün hemen yanında başlayan gür çam ormanların yüksekliği 2000 metreyi bulur Bu ormanların hemen bittiği yerde, hemen yöre insanlarının yazın kullandığı geniş yaylalarımız gelir Son zamanlarda deniz turizmin den sıkılan yerli ve yabancı turistler Yayla Turizmine önem vermeleri neticesinde yaylalar da bu hareketlilikten nasibini almaya başlamıştır Nitekim Sultanmurat Yaylasında 3 yıldızlı otel ayarında ve 150 yataklı modern otel 1997 yılında faaliyete geçmiş olup, halen var olan talepleri daha şimdiden karşılayamaz duruma gelmiştir Keza aynı güzergah üzerinde bulunan Limonsuyu Yaylasında 100 yataklı otel bulunmakta olup, yapılan bu yatırımlar ilerde yapılacak yeni yatırımların müjdesini vermektedir