Türkiye'nin Tarihi Köprüleri

Bıçakçı Köprüsü



Bıçakçı Köprüsü - Karaman



Göksu Irmağı üzerine konumlanan Bıçakçı Köprüsü, Konya ve Karaman bölgesinde hâkimiyet kuran Karamanoğulları Beyliği’nden günümüze kalan tarihi yapılar arasında Üzerindeki ırmağın adıyla Göksu Köprüsü olarak da biliniyor

Karaman Bucakkışla’da yer alan köprü 14 yüzyılda inşa edildi Mimarı bilinmeyen köprünün giriş kısmında bir kitabe yer alıyor Üç gözlü olarak tasarlanan Bıçakçı Köprüsü’nün uzunluğu yaklaşık 90 metre, genişliği ise 5 metre En büyük kemer açıklığı 15 metreye ulaşan yapının iki küçük gözü de kara üzerinde bulunuyor Ana kemerin her iki yanına ayrıca yuvarlak tahliye gözleri yerleştirilmiş Çoğu tarihi köprüde olduğu gibi suyun geliş yönündeki selyaranlar üçgen, köprüden çıkış yönündekiler ise daire biçiminde örülmüş Köprünün kemerlerinde kesme taş, gövde bölümünde ise moloz taş kullanılmış

Bıçakçı Köprüsü, Göksu Nehri üzerinde bulunan Mersin- Kravga Köprüsü’ne benzer bir formda inşa edildi Karaman ilinde yer alan bir başka tarihi köprü de Görmeli (Alaköprü) Anadolu topraklarının Akdeniz’e açılan geçitlerinden biri olan Görmeli Köprüsü, 2009 yılında inşaatı tamamlanan Ermenek Barajı’nın suları altında kaldı Su bir yandan çevreye hayat verirken, diğer yandan Görmeli Köprüsü gibi tarihi zenginlikleri yeryüzünden siliyor ne yazık ki






Bayramören Köprüsü


Bayramören Köprüsü - Bayramören (Çankırı)



Geçmişte taş, moloz, tuğla ve ahşaptan yapılan köprülerin yerini giderek beton ve demir konstrüksiyonlar alıyor Eskinin yerini modern oluşumlara bıraktığı çağımızda, geçmişin günümüze taşıdığı değerlere en güzel örneklerden biri de Bayramören Köprüsü

Sadece insanların ve hayvanların geçişinde kullanılan Bayramören Köprüsü’nün, ne zaman yapıldığı tam olarak bilinmiyor Ahşap iskeletli köprünün 19 yüzyılın ikinci yarısında yapıldığı düşünülüyor Kesmetaş temeller üzerine kalasların yerleştirilmesiyle inşa edilen iki gözlü köprünün farklı bir mimari stili var Çok soğuk iklimlerde buz tutma tehlikesini ortadan kaldırmak amacıyla tahta köprülerin üzeri örtülerek yan kenarları kapatılır Ahşap kısımlarının korunması için üzeri kiremit bir çatıyla kaplanan Bayramören Köprüsü de, bu haliyle soğuk kuzey ülkelerindeki köprüleri anımsatıyor

Çankırı’nın Bayramören ilçesinde, Melan Çayı’nın üzerinde yer alan Bayramören Köprüsü’nün uzunluğu 50 metre, eni 3,40 metre, tabanı ile çatısı arasındaki mesafe ise 2,35 metre Türkiye’nin en uzun ahşap köprülerinden biri olan Bayramören’in yapımında kızılçam ağacı kullanıldı Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından 2001-2002 yılları arasında aslına uygun olarak restore edilen köprü, yamaç paraşütü şenliklerine ev sahipliği yapıyor Ağustos ayında düzenlenen “Bayramören Tarihi Köprü Tanıtımı ve Kaynaşma Şöleni” Bayramören’in yamaç paraşütüne elverişli doğası nedeniyle 2008’den beri Yamaç Paraşütü Dünya Kupası Ön Ayağı ve Türkiye Yamaç Paraşütü Şampiyonası başlığı altında yapılıyor Bu yıl belediyenin başvurusu kabul edilirse Dünya Yamaç Paraşütü Şampiyonası Bayramören’de yapılacak





Tekgöz Köprüsü


Tekgöz Köprüsü - Kocasinan (Kayseri)



Bazı kaynaklara göre ünlü seyyah Evliya Çelebi Kayseri üzerinden Niğde’ye giderken gördüğü bu köprüyü, Bosna Hersek’teki Mostar Köprüsü’yle bir tutup gökkuşağına benzetmiş Seyahatname’de kimi zaman Yalnızgöz Köprüsü olarak da bahsedilen Tekgöz Köprüsü, Anadolu Selçuklu kültürünü yansıtan en güzel mimari eserlerden biri

Kitabesinden öğrendiğimize göre Kızılırmak üzerindeki bu anıtsal köprü, Selçuklu Sultanı II Rükneddin Süleyman Şah hükümdarlığı döneminde, 1202 yılında Kayserili Hacı Ali Şir bin Hüseyin tarafından yaptırıldı Kayseri şehir merkezine 30 kilometre uzaklıkta Kayseri-Ankara yolu üzerindeki Tekgöz Köprüsü, büyük bir kemer ve sel taşkınlarını tahliyede kullanılan kara üzerindeki daha küçük kemer olmak üzere iki gözlü planlanmış Büyük kemerinden dolayı halk arasında Tekgöz diye anılan köprünün uzunluğu 120 metre, yüksekliği ise 18 metre Kesme taştan inşa edilen köprünün büyük kemer açıklığı 27 metreye ulaşıyor

Köprü yüzeyindeki farklı taş malzemeye ve işçiliklere bakarak yapının çok sayıda onarım geçirdiğini anlamak mümkün Tekgöz Köprüsü’nün yanı sıra, Kayseri il sınırları içerisinde yer alan ve Kızılırmak’ın iki yakasında bir gerdanlık gibi uzanan sekiz gözlü Şahruh Köprüsü de görülmeye değer





Kesik Köprü


Kesik Köprü - Sivas



Tarihi İpek Yolu üzerindeki Anadolu yarımadası hanlar, kervansaraylar ve köprülerden oluşan geniş bir yol ağı sistemiyle yüzyıllar boyunca üzerinde yaşayan çeşitli kavimlerin ticari ve siyasi ilişkilerini sağladı Kızılırmak üzerine yapılan Kesik Köprü de bu sistemin en önemli parçalarından biriydi

Sivas-Kayseri eski karayolu güzergâhında bulunan Kesik Köprü, aynı zamanda iki kent arasındaki sınırı da oluşturuyor Toplam 19 gözü bulunan köprünün 17 gözlü kısmı Sivas ili sınırları içerisinde, 2 gözlü kısmı ise Kayseri ili sınırları içerisinde yer alıyor Köprü 327 metre uzunluğu ve 5 metrelik genişliği ile ülkemizdeki taş köprüler listesinde en başta gelenler arasına adını yazdırıyor Yerel halk tarafından Kızılırmak Köprüsü olarak da anılan köprünün en büyük kemer açıklığı 7,90 metre Köprü Sivas il merkezini Karşıyaka Mahallesi’ne bağlıyor

Anadolu Selçuklu mimari geleneğinin en iyi örneklerinden biri olan köprünün selyaranları üçgen, korkulukları ise taş kaplama olarak tasarlanmış Üzerindeki kitabeden 1292 yılında Selçuklu Devleti tarafından yol ıslahı çalışmaları sırasında yapıldığını öğrendiğimiz köprü, kemerinin en yüksek noktasından itibaren hafif bir eğimle iki yakaya bağlanmış Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından hemen yakınına yapılan yeni köprü hizmete girince, üzeri asfaltla kaplanarak hâlâ trafiğe açık tutulan Kesik Köprü de bakıma alınacak ve restorasyon çalışmalarına başlanacak

Sivas ili sınırları içerisinde ayrıca Eğri Köprü, Boğaz Köprüsü ve Yıldızeli tarihi köprüleri de görülebilir