Türkiye’De İslam, Hıristiyanlık Ve Museviliğin 70 Kutsal Abidesi

**Prof. Dr. Sinsi** · 08-04-2012

Aktekke (Maderi Mevlana) Camii

Karaman
Fotoğraf: Özcan Yüksek

Karaman’da, Karamanoğulları dönemine ait olan cami merkezi tek kubbeli, yüksek minareli bir yapı

I

Alaattin Bey tarafından Mevlana Celaleddin Rumi’nin annesine atfen 1371 yılında yapılan cami, 1925 yılında tekkelerin kapatılmasına kadar Mevlevi dergâhı olarak da kullanıldı

Büyük bir kubbenin örttüğü caminin son cemaat yerini de iki mermer sütun ve yan duvarların üzerine dayanan üç kubbe örtüyor

Son cemaat yerinin solunda tek şerefeli bir minare yer alıyor

Karaman
Fotoğraf: Yıldırım Güngör

Giriş kapısının sağında ve solunda iki mihrapçık yer alıyor

Giriş kapısında, mermer kemerin üzerine bir Mevlevi sikkesi işlendiği görülüyor

Camide, ayrılmış bölümde Mevlana’nın annesi Mümine Hatun ile ağabeyi Muhammet Alaattin’in sandukasıyla birlikte 20’den fazla, taş sanduka bulunuyor

Sandukalardan bazılarının Seyfettin Süleyman gibi Karamanoğlu emirlerine ait olduğu sanılıyor

Cami avlusunun karşısında, Mevlevi dervişlerin nefi slerini terbiye etmek için 40 gün kalarak çile doldurduğu “çilehane” var

Mevlana’nın annesi için yapıldığından Maderi Mevlana Camii de deniyor

Meryemana Katedrali (Fethiye Camii)

Kars
Fotoğraf: Oktar Güloğlu

Ani antik kentinde

Kars’a 48 kilometre mesafede, Ocaklı köyü yakınında Arpaçay Nehri kenarındaki Ani kentinin kuruluşu İÖ 350-300 yıllarına dayanıyor

Ani kenti 10

yüzyılda en parlak dönemini yaşadı; yerli Hıristiyan beyliğinin başkentliğini üstlenerek birçok kilise ve sivil binalarla donatıldı

Katedralin yapımına 1010’da başlandı

Bazilikal planlı, üç nefl i ve silindirik gövdeli, konik çatılı kubbesi ile görkemli bir yapı olan katedral, 1064’te Alpaslan’ın Ani’yi almasıyla birlikte bir süre cami olarak kullanıldı

Kayıtlardan yapının 1319 yılında depremden hasar gördüğünü ve Mimar Tiridat tarafından onarıldığını öğreniyoruz

Ani’deki en iyi korunarak günümüze ulaşan yapılardan biri de Meryemana Kilisesi’dir

Menuçehr Camii

Kars
Fotoğraf: Mehmet Gulbiz

Menuçehr Camii de Ani’de

Kars gibi Ani de jeopolitik durumu dolayısıyla birçok devletin istilasına ve yıkımına uğradı

Selçuklu Sultanı Alparslan, Ani’yi 1064 yılında alarak onarmış, kenti Selçuklu soyundan Şeddatoğullarına bırakmıştı

Şeddatoğulları da Ani’de önemli imar çalışmaları ve onarımlar yaptı

Selçuklu mimarisi örnekleri camiler, hamamlar, saraylar, konutlar, pazaryerleri ile kenti zenginleştirdiler

Şeddatoğullarından Ebu Süca tarafından 1072 yılında yaptırılan Menuçehr Camii, Selçukluların Anadolu’da inşa ettikleri ilk cami olarak dikkati çekiyor

Üç nefli olup tavanlarındaki mozaik görünümlü taşları ve zengin motifli geometrik süslemeleriyle özgün bir Anadolu Selçuklu eseri

Külah kısmı yıkılmış olan 99 basamaklı minaresinin şerefesinin altında renkli taşlarla yazılmış “Allah” yazısı Ani de okunuyor

Soğanlı Kiliseleri

Karabaş Kilisesi (Kayseri)
Fotoğraf: Sinan Çakmak

Yeşilhisar ilçesine bağlı Soğanlı köyünde

Soğanlı, Kayseri’ye 80 kilometre mesafede

Aşağı ve Yukarı Soğanlı olarak ikiye ayrılan yöre, kaya kiliseleri ve mağaraların günümüz konutlarıyla iç içe olduğu, yeşillikler arasında bir açık hava müzesi sanki

Soğanlı Vadisi (Kayseri)
Fotoğraf: Sinan Çakmak

İS 4

yüzyıldan itibaren Hıristiyanlığın Kappadokia’daki merkezlerinden biri olan Soğanlı’da 50’ye yakın kaya kilisesi ve mağara var

Soğanlı kiliselerinin en önemlileri; Yılanlı Kilise, Gök Kilise, Balıklı Kilise, Karabaş Kilisesi, Tokalı Kilise, Geyikli Kilise, Meryemana Kilisesi, Kubbeli Kilise ve Aziz Barbara Kilisesi…

Kiliselerdeki fresklerde genellikle İncil’den alınmış konuların işlendiği görülüyor

08-04-2012	#12
Prof. Dr. Sinsi	Türkiye’De İslam, Hıristiyanlık Ve Museviliğin 70 Kutsal Abidesi Aktekke (Maderi Mevlana) Camii Karaman Fotoğraf: Özcan Yüksek Karaman’da, Karamanoğulları dönemine ait olan cami merkezi tek kubbeli, yüksek minareli bir yapı I Alaattin Bey tarafından Mevlana Celaleddin Rumi’nin annesine atfen 1371 yılında yapılan cami, 1925 yılında tekkelerin kapatılmasına kadar Mevlevi dergâhı olarak da kullanıldı Büyük bir kubbenin örttüğü caminin son cemaat yerini de iki mermer sütun ve yan duvarların üzerine dayanan üç kubbe örtüyor Son cemaat yerinin solunda tek şerefeli bir minare yer alıyor Karaman Fotoğraf: Yıldırım Güngör Giriş kapısının sağında ve solunda iki mihrapçık yer alıyor Giriş kapısında, mermer kemerin üzerine bir Mevlevi sikkesi işlendiği görülüyor Camide, ayrılmış bölümde Mevlana’nın annesi Mümine Hatun ile ağabeyi Muhammet Alaattin’in sandukasıyla birlikte 20’den fazla, taş sanduka bulunuyor Sandukalardan bazılarının Seyfettin Süleyman gibi Karamanoğlu emirlerine ait olduğu sanılıyor Cami avlusunun karşısında, Mevlevi dervişlerin nefi slerini terbiye etmek için 40 gün kalarak çile doldurduğu “çilehane” var Mevlana’nın annesi için yapıldığından Maderi Mevlana Camii de deniyor Meryemana Katedrali (Fethiye Camii) Kars Fotoğraf: Oktar Güloğlu Ani antik kentinde Kars’a 48 kilometre mesafede, Ocaklı köyü yakınında Arpaçay Nehri kenarındaki Ani kentinin kuruluşu İÖ 350-300 yıllarına dayanıyor Ani kenti 10 yüzyılda en parlak dönemini yaşadı; yerli Hıristiyan beyliğinin başkentliğini üstlenerek birçok kilise ve sivil binalarla donatıldı Katedralin yapımına 1010’da başlandı Bazilikal planlı, üç nefl i ve silindirik gövdeli, konik çatılı kubbesi ile görkemli bir yapı olan katedral, 1064’te Alpaslan’ın Ani’yi almasıyla birlikte bir süre cami olarak kullanıldı Kayıtlardan yapının 1319 yılında depremden hasar gördüğünü ve Mimar Tiridat tarafından onarıldığını öğreniyoruz Ani’deki en iyi korunarak günümüze ulaşan yapılardan biri de Meryemana Kilisesi’dir Menuçehr Camii Kars Fotoğraf: Mehmet Gulbiz Menuçehr Camii de Ani’de Kars gibi Ani de jeopolitik durumu dolayısıyla birçok devletin istilasına ve yıkımına uğradı Selçuklu Sultanı Alparslan, Ani’yi 1064 yılında alarak onarmış, kenti Selçuklu soyundan Şeddatoğullarına bırakmıştı Şeddatoğulları da Ani’de önemli imar çalışmaları ve onarımlar yaptı Selçuklu mimarisi örnekleri camiler, hamamlar, saraylar, konutlar, pazaryerleri ile kenti zenginleştirdiler Şeddatoğullarından Ebu Süca tarafından 1072 yılında yaptırılan Menuçehr Camii, Selçukluların Anadolu’da inşa ettikleri ilk cami olarak dikkati çekiyor Üç nefli olup tavanlarındaki mozaik görünümlü taşları ve zengin motifli geometrik süslemeleriyle özgün bir Anadolu Selçuklu eseri Külah kısmı yıkılmış olan 99 basamaklı minaresinin şerefesinin altında renkli taşlarla yazılmış “Allah” yazısı Ani de okunuyor Soğanlı Kiliseleri Karabaş Kilisesi (Kayseri) Fotoğraf: Sinan Çakmak Yeşilhisar ilçesine bağlı Soğanlı köyünde Soğanlı, Kayseri’ye 80 kilometre mesafede Aşağı ve Yukarı Soğanlı olarak ikiye ayrılan yöre, kaya kiliseleri ve mağaraların günümüz konutlarıyla iç içe olduğu, yeşillikler arasında bir açık hava müzesi sanki Soğanlı Vadisi (Kayseri) Fotoğraf: Sinan Çakmak İS 4 yüzyıldan itibaren Hıristiyanlığın Kappadokia’daki merkezlerinden biri olan Soğanlı’da 50’ye yakın kaya kilisesi ve mağara var Soğanlı kiliselerinin en önemlileri; Yılanlı Kilise, Gök Kilise, Balıklı Kilise, Karabaş Kilisesi, Tokalı Kilise, Geyikli Kilise, Meryemana Kilisesi, Kubbeli Kilise ve Aziz Barbara Kilisesi… Kiliselerdeki fresklerde genellikle İncil’den alınmış konuların işlendiği görülüyor