08-02-2012
|
#30
|
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Osmanlı Padişahlarının Son Anları
SULTAN DÖRDÜNCÜ MUSTAFA
Sultan Mustafa, talimli ve kuvvetli bir ordunun vücuda getirilmesine taraftar olmuş ve bunun Ocaklar’ın kuvvetlendirilmesi ve ıslahı ile mümkün olacağına kani bulunmuştur Onun bu yönde giriştiği teşebbüsler, Nizam-ı Cedîd’den mutazarrır olan geniş ahâli tabakasının gayri memnûnluğunu şahsî menfaat ve selâhiyetlerini artırmakta kullanan âyanca hoş karşılanmamış ve aleyhinde havanın doğmasına sebep olmuştur Böylece Nizâm-ı Cedîd’e de, Sultan Selîm’e de, daha bir iki sene evvelki Edirne vak’asında bilfiil cephe almış bulunan Alemdar ile etrafındaki âyanların muhâlefetini celbetmiştir Böylece bu âyan hakîkatte devlet kudretine iştirak, zahirde de isyancıları te’dîb için harekete geçmişler ve çok karışık adamlardan ibâret bulunan cedîdci Rusçuk yârânının çalışmalarıyla da muvaffak olup, Sultan Mustafa’yı tahttan indirmişlerdir
Sultan Mustafa hal’den sonra fazla yaşamamış ve Alemdar’ın öldürülüşü vak’asında, II Mahmud’un emriyle öldürülmüştür Cenâzesi, I Abdulhamîd’in türbesine defnedilmiştir(91)
Olayı daha ayrıntılı görecek olursak:
Yeni padişah, İstanbul’da asayişi sağlayabilmek için harekete geçti İşi, halkın mallarını yağmalamaya kadar götüren zorbaları tamamen sindirebilmek için büyük bir güce ihtiyacı vardı Alemdar Mustafa Paşanın İstanbul’a gelmesini istedi 16 bin kişilik kuvvetle harekete geçen Alemdar, öncelikle isyanın önderi Kabakçı Mustafa’yı öldürttü Daha sonra zorbaları ortadan kaldırmaya ve fesatçıları sürmeye başladı Bu sırada kendisine, Sultan Üçüncü Selim’in tekrar tahta çıkarılması için telkinler yapıldı Onun bu niyetini sezen sadrazam Çelebi Mustafa Paşa İstanbul’u terk etmesini istedi Bunun üzerine Alemdar, 28 Temmuz 1808 günü 15 bin kişiden fazla askeriyle Babıâli’yi bastı Sadrazamdan mührünü aldı Eski padişahın yeniden tahta çıkması halinde kendilerini öldürteceğinden korkan asiler ve bazı devlet adamları, Sultan Üçüncü Selim ve Şehzade Mahmud’un öldürülmesi için ferman çıkarttılar Nitekim zorla saraya giren Alemdar, Sultan Üçüncü Selim’in hançerlenmiş cesediyle karşılaştı Hizmetkârlarının yardımı ile hayatını kurtaran Şehzade Mahmud’u padişah ilân etti Sultan Dördüncü Mustafa ise Topkapı Sarayı’na yerleştirildi
Yeni sadrazam hiç vakit kaybetmeden, özellikle orduda köklü değişikliklere girişti Ancak 3 ay kadar sonra yeniçeriler büyük bir isyan başlattılar Sadrazamın bulunduğu mekânı kuşattılar Alemdar Mustafa Paşa dışarıdan yardım gelmeyince, bulunduğu yeri havaya uçurdu Yüzlerce isyancı telef oldu Kendisi ve yakın adamları da dumandan boğuldu Yeniçeriler saraya saldırıp Sultan Dördüncü Mustafa’yı tekrar başa geçirmek istediler Bu durum 16 Kasım 1808’de öldürülmesine yol açtı Bahçekapı’da babasının türbesine defnedildi Saltanat müddeti bir sene iki ay olup, vefat ettiğinde 29 yaşında idi (92)
91-[Linki sadece üyelerimiz Görebilir Üye olmak için tıklayınız]
92-Ziya Nur Aksun, Osmanlı Tarihi, Ötüken Neşriyat, c3, s230
|
|
|
|