Milli Mücadelede İlk Kurşun - İzmir'de Değil Hatay

**Prof. Dr. Sinsi** · 07-30-2012

İSTİKLÂL SAVAŞINDA İLK KURŞUN VE KARA HASAN PAŞA

Fransızlar İskenderun iskelesinden devamlı surette kuvvet çıkartarak Adana ve Halep bölgelerine gönderiyorlardı

11 Aralık 1918’de bir piyade alayı ile Dörtyol kasabası işgal edildi

Bu kuvvetlerin arkasından Ermeni alayına ait bazı kuvvetlerde yine Dörtyol’a gönderildi

Bu Ermeniler Dörtyol dolaylarındaki köylere ani baskınlar yaparak yağma etmeğe başladılar

Bu hal Türklerin canını çok sıkıyordu

Dörtyol’un hemen güneyinde Özerli köyü halkından Hacı Hüseyin oğullarından Emin Hoca başkanlığında üç kişilik bır hey’et, Fransızların ve özellikle Ermenilerin yaptıkları işkence ve zulümlerin tahammül edilemez bir hale geldiğinden şikâyetçi oldular

(Adil Bağdatlıoğlu, “Uzunoluk” 1942, s

75)

Bu şikâyetten sonra bölgeye bir Hint müfrezesi gönderildi, böylelikle ortalıkta geçici bir sükûnet meydana geldi

Fakat, bir müddet sonra yine Özerli köyüne Ermenilerle birlikte Fransızlar yeni bir saldırıda bulunarak halka zulum yapmaya başladılar ve köy ihtiyar hey’etinden muhtar Şehymuz zade Mehmet Ağa ile Abdülkadir Ağa zade Yusuf Ağa’yı ellerini bağlıyarak Fransız işgal komutanının kapısı önünde süngülemek suretiyle şehit ettiler

Bundan sonra düşman, Karaköse köyüne taarruz etti

Halk, kendilerini savunmak için Dörtyol’a giden yolları taştan engeller yapmak suretiyle kapattılar ve Fransızlara ateşle karşılık verdiler

İşte Kuvayı Milliyenin ilk kurşunu burada atıldı

Fransızlar, bu ümit edilmiyen direnme karşısında büyük şaşkınlığa uğradılar

Bu savaşta Fransızlardan 15 asker öldürüldü

Fransızlar, takviye edildikten sonra tekrar taarruz etmek üzere Dörtyol’a dönmek mecburiyetinde kaldılar

19 Aralık 1918’de yapılan bu çarpışma da, Türk milletinin mütecaviz düşmana karşı ilk ayaklanması ve direnmesidir

Fransızlar Dörtyol Jandarma komutanı Teğmen Hasan’ı da sebebsiz olarak ağır surette yaraladılar

Bir müddet sonra Fransızlar, Dörtyol cıvarındaki Çaylı köyünden olan Osman oğlu Mustafa adında bir Türk gencini Kurtkulağı denen mevkide şehit ettiler

Fransızların ve Ermenilerin Dörtyol’da cinayetleri böylece devam ediyordu

Şehit edilen Osman oğlu Mustafa’nın kardeşi Kara Hasan adındaki kahraman Türk delikanlısı da Fransızlardan kardeşinin intikamını almak maksadıyla Kuzuculu köyünde teşkilâtlanmaya ve millî mukavemete hazırlanmağa başladı

Bu fedai Türk çocuklarına o zamanki deyimle “Kuvayi Milliye” deniyordu

Bu kahramanca hazırlıklara Dörtyol ve cıvarı bölgesinde bulunan halk da katıldı

Kuvayı Milliye’ye alâka ve yardımlarını sağladı

Her genç, hayvan ve ma1larını satarak tedarik edebildiği para ile bir mavzer tüfeğı satın alarak Kara Hasan’ın kurduğu millî kuvvetlere katılmaya başladı

Bu suretle bu bölgede büyük ve kuvvetli bir millî birlik kurulmuş oldu

Bu millî kuvvetlerin mevcudu kısa zamanda 300 eri buldu

Daha Yunanlıların İzmir’i işgalinden önce başlamış olan bu direnmeler ilk Kuvayı Milliye hareketleri idi

Bu kuvvetler Nur Dağlarında Fransızların ve İngilizlerin geçtiği yollarda pusu kurarak baskın tarzında taarruzlara başladılar

Kara Hasan güçlerinin taarruzlarından son derece güç duruma düşen Fransız ve İngiliz Kuvvetleri nihayet 5 Eylül 1919 günü, bu milis kuvvetlerini ortadan kaldırmak maksadiyla, birisi İngiliz diğeri Fransız olmak üzere iki tabur piyade, bir sahra ve bir dağ bataryasından kurulu kuvvetli bir müfreze ile Karaköse köyü üzerinden ve Ziyaret tepesinden başlıyarak Gâvur dağını tarama harekâtına giriştiler

Kara Hasan ve arkadaşları ise Dörtyol’un güney doğusunda 1115 rakımlı Gürlevik mevkiinde savunma için tertiplenmiş bulunuyordu

Düşman, topçularını mevzie sokarak Gürlevik tepesini ateş altına aldı ve piyadeleri de bu ateşin ve makinalı tüfek ateşlerinin desteği altında ilerlemeye başladılar

Düşman piyadeleri mücahitlere 300 metre kadar yaklaşmış bulundukları bir zamanda, mücahitler de ateş açmaya başladılar

Mücahitlerin ateşleri karşısinda, düşman akşama kadar taarruzuna devam etmek istemiş ise de başarılı olamamıştı

Nihayet oldukça zayiat veren düşman birlikleri akşama doğru, Dörtyol’a çekilmeye mecbur kaldılar

Bu büyük başarının sonunda, milis komutanı Kara Hasan’a arkadaşları tarafından “Kara Hasan Paşa” adı verildi ve o andan itibaren bu kahraman Türk gencini bütün bölge halkı, “Kara Hasan Paşa” diye çağırmaya başladı

Büyük Türk Milletinin şeref ve namusunu kurtarmak için uğraşan Kara Hasan Paşa büyük zaferden sonra mütevazi ve yoksul evine çekilmiş, vazifesini yapmaktan duyduğu gururla büyük bir huzur içinde, bir ferd-i millet olarak yaşantısına devam etmiştir

Her ne olursa olsun “Kara Hasan Paşa” milletlerin en asili olan Türk Milletinin, kalbinde dikilmiş bir bayrak gibi şanlı, şerefli dalgalanmaya devam edecektir

Atatürk, Türk Milletinin bu büyük varlığına güvenerek İstiklâl Savaşını açmıştı

Kaynak: Hulki Saral- Tosun Saral "Vatan Nasıl Kurtarıldı"

07-30-2012	#8
Prof. Dr. Sinsi	Milli Mücadelede İlk Kurşun - İzmir'de Değil Hatay İSTİKLÂL SAVAŞINDA İLK KURŞUN VE KARA HASAN PAŞA Fransızlar İskenderun iskelesinden devamlı surette kuvvet çıkartarak Adana ve Halep bölgelerine gönderiyorlardı 11 Aralık 1918’de bir piyade alayı ile Dörtyol kasabası işgal edildi Bu kuvvetlerin arkasından Ermeni alayına ait bazı kuvvetlerde yine Dörtyol’a gönderildi Bu Ermeniler Dörtyol dolaylarındaki köylere ani baskınlar yaparak yağma etmeğe başladılar Bu hal Türklerin canını çok sıkıyordu Dörtyol’un hemen güneyinde Özerli köyü halkından Hacı Hüseyin oğullarından Emin Hoca başkanlığında üç kişilik bır hey’et, Fransızların ve özellikle Ermenilerin yaptıkları işkence ve zulümlerin tahammül edilemez bir hale geldiğinden şikâyetçi oldular (Adil Bağdatlıoğlu, “Uzunoluk” 1942, s75) Bu şikâyetten sonra bölgeye bir Hint müfrezesi gönderildi, böylelikle ortalıkta geçici bir sükûnet meydana geldi Fakat, bir müddet sonra yine Özerli köyüne Ermenilerle birlikte Fransızlar yeni bir saldırıda bulunarak halka zulum yapmaya başladılar ve köy ihtiyar hey’etinden muhtar Şehymuz zade Mehmet Ağa ile Abdülkadir Ağa zade Yusuf Ağa’yı ellerini bağlıyarak Fransız işgal komutanının kapısı önünde süngülemek suretiyle şehit ettiler Bundan sonra düşman, Karaköse köyüne taarruz etti Halk, kendilerini savunmak için Dörtyol’a giden yolları taştan engeller yapmak suretiyle kapattılar ve Fransızlara ateşle karşılık verdiler İşte Kuvayı Milliyenin ilk kurşunu burada atıldı Fransızlar, bu ümit edilmiyen direnme karşısında büyük şaşkınlığa uğradılar Bu savaşta Fransızlardan 15 asker öldürüldü Fransızlar, takviye edildikten sonra tekrar taarruz etmek üzere Dörtyol’a dönmek mecburiyetinde kaldılar 19 Aralık 1918’de yapılan bu çarpışma da, Türk milletinin mütecaviz düşmana karşı ilk ayaklanması ve direnmesidir Fransızlar Dörtyol Jandarma komutanı Teğmen Hasan’ı da sebebsiz olarak ağır surette yaraladılar Bir müddet sonra Fransızlar, Dörtyol cıvarındaki Çaylı köyünden olan Osman oğlu Mustafa adında bir Türk gencini Kurtkulağı denen mevkide şehit ettiler Fransızların ve Ermenilerin Dörtyol’da cinayetleri böylece devam ediyordu Şehit edilen Osman oğlu Mustafa’nın kardeşi Kara Hasan adındaki kahraman Türk delikanlısı da Fransızlardan kardeşinin intikamını almak maksadıyla Kuzuculu köyünde teşkilâtlanmaya ve millî mukavemete hazırlanmağa başladı Bu fedai Türk çocuklarına o zamanki deyimle “Kuvayi Milliye” deniyordu Bu kahramanca hazırlıklara Dörtyol ve cıvarı bölgesinde bulunan halk da katıldı Kuvayı Milliye’ye alâka ve yardımlarını sağladı Her genç, hayvan ve ma1larını satarak tedarik edebildiği para ile bir mavzer tüfeğı satın alarak Kara Hasan’ın kurduğu millî kuvvetlere katılmaya başladı Bu suretle bu bölgede büyük ve kuvvetli bir millî birlik kurulmuş oldu Bu millî kuvvetlerin mevcudu kısa zamanda 300 eri buldu Daha Yunanlıların İzmir’i işgalinden önce başlamış olan bu direnmeler ilk Kuvayı Milliye hareketleri idi Bu kuvvetler Nur Dağlarında Fransızların ve İngilizlerin geçtiği yollarda pusu kurarak baskın tarzında taarruzlara başladılar Kara Hasan güçlerinin taarruzlarından son derece güç duruma düşen Fransız ve İngiliz Kuvvetleri nihayet 5 Eylül 1919 günü, bu milis kuvvetlerini ortadan kaldırmak maksadiyla, birisi İngiliz diğeri Fransız olmak üzere iki tabur piyade, bir sahra ve bir dağ bataryasından kurulu kuvvetli bir müfreze ile Karaköse köyü üzerinden ve Ziyaret tepesinden başlıyarak Gâvur dağını tarama harekâtına giriştiler Kara Hasan ve arkadaşları ise Dörtyol’un güney doğusunda 1115 rakımlı Gürlevik mevkiinde savunma için tertiplenmiş bulunuyordu Düşman, topçularını mevzie sokarak Gürlevik tepesini ateş altına aldı ve piyadeleri de bu ateşin ve makinalı tüfek ateşlerinin desteği altında ilerlemeye başladılar Düşman piyadeleri mücahitlere 300 metre kadar yaklaşmış bulundukları bir zamanda, mücahitler de ateş açmaya başladılar Mücahitlerin ateşleri karşısinda, düşman akşama kadar taarruzuna devam etmek istemiş ise de başarılı olamamıştı Nihayet oldukça zayiat veren düşman birlikleri akşama doğru, Dörtyol’a çekilmeye mecbur kaldılar Bu büyük başarının sonunda, milis komutanı Kara Hasan’a arkadaşları tarafından “Kara Hasan Paşa” adı verildi ve o andan itibaren bu kahraman Türk gencini bütün bölge halkı, “Kara Hasan Paşa” diye çağırmaya başladı Büyük Türk Milletinin şeref ve namusunu kurtarmak için uğraşan Kara Hasan Paşa büyük zaferden sonra mütevazi ve yoksul evine çekilmiş, vazifesini yapmaktan duyduğu gururla büyük bir huzur içinde, bir ferd-i millet olarak yaşantısına devam etmiştir Her ne olursa olsun “Kara Hasan Paşa” milletlerin en asili olan Türk Milletinin, kalbinde dikilmiş bir bayrak gibi şanlı, şerefli dalgalanmaya devam edecektir Atatürk, Türk Milletinin bu büyük varlığına güvenerek İstiklâl Savaşını açmıştı Kaynak: Hulki Saral- Tosun Saral "Vatan Nasıl Kurtarıldı"