07-14-2012
|
#1
|
|
Prof. Dr. Sinsi
|
Genital Enfeksiyonlar
Üreme sa?ly?yny korumanyn en önemli basamaklaryndan biri genital organlardaki enfeksiyonlaryn erken tany ve tedavisidir Yaygyn olarak görülen bu enfeksiyonlar büyük rahatsyzlyk vermenin yany syra, yapty?y kalycy hasarlarla ileride infertilite gibi istenmeyen sonuçlar do?urur
Vajinal Enfeksiyonlar;
Kadynlarda en syk görülen enfeksiyonlar vajinal enfeksiyonlardyr Vajiniti olan kadynlaryn en önemli yakynmalary, ka?ynty ve yanma hissi, koyu renkli ve kötü kokulu vajinal akynty, idrar yaparken yanma ve cinsel ili?ki syrasynda a?rydyr Mantarlar, bakteriler ve bazy parazitler enfeksiyonlara yol açabilir
Mantar enfeksiyonlary gebelikte, antibiyotik ve do?um kontrol hapy kullananlarda ve ?eker hastalarynda syk görülür Mantara ba?ly vajinitlerde beyaz renkli ve peynirimsi bir akynty olur Vajinal mantar enfeksiyonlary spermin yumurtaya do?ru ta?ynmasyny engeller Vajinal ortama de?i?tirerek spermin canly kalma süresini kysaltyr Mantar enfeksiyonlary erkeklerde de görülebilir ve ka?ynty, akynty gibi yakynmalara yol açar Bu enfeksiyonlar sperm transportunu engeller ve sperm hücrelerine tutunarak sperm hareketlili?ini azaltyr Antimikotik (mantarlara etkili) ilaçlar ile kolayca tedavi edilebilir
Trikomonas ady verilen parazit kadynlarda vajina, erkeklerde üretra ve prostat bezinde ya?ayarak ço?alyr ve cinsel ili?ki ile bula?yr Yol açty?y vajinal enfeksiyonlarda kötü kokulu, ye?il renkli bir akynty, ka?ynty, idrar yaparken yanma ve syzyya yol açar Erkeklerde akynty ve ka?yntyya yol açabilir Bu parazit vajinal ortamy bozarak üreme sa?ly?yny olumsuz etkileyebilir Bu enfeksiyon antibiyotikler ile tedavi edilir
Bakterilerin neden oldu?u ve bakteriyel vajinoz olarak adlandyrylan durumda sary renkli ve kötü kokulu vajinal akynty görülür Bu enfeksiyon erkeklerde genellikle herhangi bir bulguya yol açmaz Vajinal ortamy de?i?tirerek spermin hareketini olumsuz etkiler ve döllenmeyi engeller Dü?ük ihtimalini arttyryr Bu durum antibiyotikler ile tedavi edilebilir
Klamidya Enfeksiyonlary;
Cinsel temas yolu ile geçen hastalyklaryn en syk görülen ve en önemli olanlaryndan biridir Klamidya enfeksiyonlary kadynlarda kokusuz sary renkli akynty, adet dönemlerinin ortasynda kanama, cinsel ili?ki syrasynda a?ryya neden olabilece?i gibi hiç bulgu vermeden ilerleyerek tüplerde tykanyklyk ve yapy?yklyklar olu?turarak infertiliteye neden olabilir
Klamidya enfeksiyonlary erkeklerde peniste beyaz renkli akyntyya, idrar yaparken yanma ve syzyya neden olur Epididimis ve prostat bezi etkilenir Çocu?u olmayan çiftler klamidya enfeksiyonu yönünden de incelenmelidir Hastalyk gerekli laboratuvar incelemeleri ile tespit edildikten sonra antibiyotik tedavisi uygulanyr Kadynlarda ilerlemi? vakalarda laparoskopi ile tüplerde tykanyklyk tespit edildi?inde tüp bebek tedavisi önerilir
Üreoplazma ve Mikoplazma enfeksiyonlary;
Kadyn ve erkekte genellikle herhangi bir bulguya yol açmayan bu mikroorganizmalaryn dü?ük riskini arttyrdy?y bilinmektedir Gerekli laboratuvar incelemeleri ile tespit edilen enfeksiyonlar antibiyotik ile tedavi edilebilir
Gonore (Bel So?uklu?u);
Cinsel temas yolu ile bula?an di?er önemli enfeksiyon gonoredir Bu enfeksiyon kadynlarda bulgu vermeyebilece?i gibi vajinal akynty, bel a?rysy ve adet düzensizliklerine de neden olabilir Erkeklerde sary renkli uretral akynty, idrar yaparken yanma ve a?ryya neden olur Enfeksiyon kan yolu ile yayylarak çok daha ciddi tablolar olu?turabilir Kadynlarda Fallop tüplerinde tykanyklyk ve yapy?yklyklar olu?turarak, erkeklerde ise sperm geçi?ini engelleyerek infertiliteye neden olabilir Hastalyk te?his edildikten sonra antibiyotikler ile tedavisi kolaydyr
Herpes Simpleks Virüs Enfeksiyonlary;
Uçuk virüsü olarak bilinen bu virus genital organlarda a?ryly ülserler olu?turur Kadynlarda vajina ve rahim a?zynda erkeklerde ise peniste olu?an ülserler büyük rahatsyzlyk verir Ate?, kas a?rylary ve yorgunluk da tabloya e?lik edebilir Cinsel ili?ki ile bula?an enfeksiyon syk syk tekrarlama e?ilimindedir Tekrarlayan enfeksiyonlar daha hafif seyreder Kadynlarda adet kanamasyndan 5-10 gün önce enfeksiyon ba?lar Kronik bir enfeksiyon olan herpesin kesin tedavisi yoktur, tedavi semptomatik yani virüsün yol açty?y rahatsyzlyklaryn ve a?rynyn giderilmesini ve olu?an ülserlerin çabuk iyile?tirilmesini amaçlar Herpes enfeksiyonu vajinal ortamy de?i?tirerek ve cinsel ili?kiyi imkansyz kylarak gebeli?in elde edilmesini zorla?tyryr
Gebelikte herpes enfeksiyonlary çok önemlidir Yeni do?anda yaygyn herpes enfeksiyonuna ve ensefalite (beyin iltihaby) neden olur Aktif herpes enfeksiyonu olan gebeler sezeryan ile do?um yapmalydyr
Genital si?iller;
Human papilloma virüs enfeksiyonlary erkeklerde peniste, kadynlarda vajina ve rahim a?zynda si?illerin çykmasyna neden olur Bu enfeksiyonlar vajinanyn normal ortamyny bozarak gebeli?in olu?masyny engeller, ayryca virüsün bazy tipleri rahim a?zy dokusunda de?i?ikliklere ve rahim a?zy kanserine neden olabilir Gebelikte bu tip lezyonlar büyüyerek rahim a?zyny kapatyr ve normal do?uma olanak vermez Tedavisinde si?illerin cerrahi olarak çykartylmasy veya yakylmasy gerekir
Frengi (Sifilis);
Bir bakterinin neden oldu?u bu hastalyk hayaty tehlike olu?turabilir Enfeksiyon cinsel temas yolu ile bula?yr Günümüzde etkin antibiyotiklerin kullanylmasy ile frengi vakalarynda belirgin bir azalma tespit edilmi?tir Gebelikteki frengi vakalarynda bebekte etkilenebilir ve yeni do?anyn a?yr tablolary ortaya çykar Frenginin ilk bulgusu ço?unlukla genital bölgede a?rysyz yumu?ak kabartylardyr E?er tedavi edilmezse bu durum kendili?inden kaybolur ve bakteri vücutta kalycy olur Bir süre sonra (3 hafta-6 ay) vücuda yayylan kyzaryklyklar olu?ur Genital bölgede gri renkli yaralar belirir ve genel olarak ate?, yorgunluk, bo?az a?rysy ve saç dökülmesi görülür Enfeksiyon bu dönemde de tedavi edilmezse bir süre sonra vücudun kalp, beyin ve sinir sistemi gibi hayati organlaryny etkiler Enfeksiyon bu a?amada vücutta kalycy hasarlar olu?turabilir ve hayati tehlike olu?turabilir Günümüzde frengi te?his edildi?inde etkin tedavisi mümkündür E?lerin birlikte tedavi edilmesi gereklidir
Genital enfeksiyonlaryn önlenmesi, tany ve tedavisi
Genital enfeksiyonlaryn hepsi her zaman bulgu vermeyebilir Bu nedenle düzenli kontroller çok önemlidir Bazy hastalara üreme kanallarynda enfeksiyona ba?ly kalycy hasar olu?tu?u söylendi?inde bunu kabullenmekte zorluk çekerler, çünkü enfeksiyon geçirdiklerini hatyrlayamazlar Bu enfeksiyonlara sub-klinik, yani klinikde hiç bir bulgu vermeden olu?an enfeksiyonlar denir Bu enfeksiyonlaryn tanysy ancak düzenli kontrollerle konulabilir Vajina ve rahim a?zyndan alynan örneklerde yapylan laboratuvar incelemeleri ile enfeksiyon etkeni saptanyr Etken olan mikroorganizmanyn tanymlanmasy tedavinin etkili olmasy açysyndan çok önemlidir Uygun antibiyotik kullanymy ile genital enfeksiyonlaryn tedavisinden kesin sonuç almak mümkündür Kadynlarda geç kalynan durumlarda enfeksiyon karyn içine yayylarak pelvik enflamatuvar hastalyk olarak adlandyrdy?ymyz ate?, titreme gibi sistemik bulgularyn da görüldü?ü ve üreme organlarynda kalycy hasarlar olu?turan klinik tabloyla kar?yla?ylabilir
Enfeksiyondan ?üphelenildi?inde derhal doktora ba?vurulmalydyr Rastgele kullanylan antibiyotikler etken mikroorganizmanyn direnç kazanmasyna ve tedaviyi daha da güçle?tirerek durumun uzamasyna neden olabilir
Genital enfeksiyonlarda tedaviden daha önemli basamak enfeksiyonlardan korunmakdyr Çok e?lilik genital enfeksiyon riskini arttyryr Bu nedenle bazy batyly toplumlarda hijyen (vücut ve çevre temizi?i) iyi olmasyna ra?men genital enfeksiyonlara syk rastlanyr Evli çiftlerin tedavisinde hem kadynyn hem de erke?in de?erlendirilmesi ve tedavisi gerekir Vücut ve ya?anylan çevrenin temizli?ine dikkat edilmelidir Genital bölgenin temizli?i abartylmamaly ve genital temizlik için kimyasal içeren ürünler kullanylmamalydyr Çünkü vücudun tüm mukozal yüzeylerinde (vajina, a?yz, burun v s) flora olarak adlandyrylan koruyucu bir mikroorganizma popülasyonu vardyr A?yry temizlik ile bu mikroorganizmalaryn uzakla?tyrylmasy enfeksiyonlara zemin hazyrlar Genital bölgeye deodorant sykylmasy, kokulu tampon ve pedlerin kullanymy sakyncalydyr Genital bölgenin nemli kalmamasyna özen gösterilmesi gerekir Bu durum mikroorganizmalaryn ço?almasyny kolayla?tyryr Bu nedenle pamuklu iç çama?yrlary tercih edilmeli ve dar giysilerden kaçynylmalydyr
|
|
|
|