Cevap : Tarihte Bugün

**yesimciwciw** · 07-08-2009

TARİHTE BUGÜN: 8 TEMMUZ
Türkiye ile İran, Irak ve Afganistan arasında saldırmazlık paktı (Sadabat Paktı) 8 Temmuz 1937 imzalandı

Sadabat Paktı, Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında, 8 Temmuz 1937'de Tahran'da Sadabad Sarayı'nda imzalanan dörtlü pakttır

Sadabat Paktı'nın imzalanmasının nedeni olarak İtalya'nın Habeşistan'ı işgali gösterilir

Bu yorum yanlıştır

Bu pakt İtalya Habeşistan'ı işgal etmeden önce gündeme gelmiştir ve yaklaşık iki yıl süren görüşmelerde İtalya konusu tartışılmamıştır

Antlaşmanın maddelerine bakıldığında da İtalya'ya karşı açık veya kapalı bir tedbir bulunmamaktadır

Bu paktın nedenleri kısaca şunlardır:

Â Â Â * Sınır sorunlarının kalıcı şekilde çözülmesi: Pakta üye devletlerin tümünün İran'la sınır sorunu bulunmaktaydı

Ayrıca bu sınır sorunları nedeniyle özellikle Türkiye-Irak-İran üçgeninde Kürt aşiretleri sınır tanımayan isyanlar yapmaktaydı

Bu paktın imzalanmasının en önemli nedenidir

Â Â Â * Ülkelerin bağımsızlıklarını vurgulama istekleri: Sömürge ve yarı sömürge dönemlerinden kısa süre önce kurtulabilen bu devletlerin bağımsızlıklarının vurgulanması son derece önemliydi)

İlk defa bu amaçla, 2 Ekim 1935'te Cenevre'de Türkiye, İran ve Afganistan arasında üçlü bir Antlaşma parafe edildi

Buna daha sonraları Irak da katıldı

Daha sonra Irak-İran sınır antlaşmazlığının çözümlenmesi (Şattülarap uyuşmazlığı), Türkiye ile İran arasında dostluk çerçevesi içinde sınır sorunu dahil her alanı düzenleyen Antlaşmaların akti, 8 Temmuz 1937 tarihli Sadabad Paktı'nın imzalanmasına imkÃ¢n vermiştir

Taraflar antlaşmada genel olarak birbirlerinin iç işlerine karışmayacaklarını, ortak çıkarlarını ilgilendiren hususlarda birbirlerine danışacaklarını, birbirlerine karşı saldırıda bulunmayacaklarını ve sınırlarının korunmasına saygı göstereceklerini taahhüt etmişlerdir

Ancak paktın temel nedeni olan Kürt aşiretleri sorunu, 7

maddenin şu ifadelerinde saklıdır: "Bağıtlı taraflardan her biri, kendi sınırları içinde diğer bağıtlı tarafların kurumlarını yıkmak, düzen ve güvenliğini sarsmak veya politik rejimini bozmak amacıyla silahlı çeteler, birlikler veya örgütlerin kurulmasını ve eyleme geçmelerini engellemeyi yükümlenir"

II

Dünya Savaşı ortamında antlaşmanın diğer maddeleri işlevsiz kalmış, fakat 7

madde anlaşmanın devamını sağlamıştır

Sadabat Paktı, 1979'da İran'daki yeni rejim Paktı fesh ettiğini ima edene kadar hukuki varlığını sürdürmüştür

Editörün Notu: Sadabat Paktı'nı imzalayan ülkelerden Irak ve Afganistan'ın ABD

Başka neler oldu:

Â Â Â * 1522 - Kanuni Sultan Süleyman, Rodos'a çıktı

Â Â Â * 1829 - Erzurum, Salih Paşa'nın Çarlık ordusunun teslim koşullarını kabulüyle Rus işgaline uğradı

Â Â Â * 1919 - Mustafa Kemal, resmi görevinden ve askerlikten çekildi

Â Â Â * 1920 - Yunan askeri birlikleri Bursa'yı işgale başladı
Â Â Â * 1950 - İhracat tamamen serbest bırakıldı

Â Â Â * 1966 - Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay, CelÃ¢l Bayar'ın cezasını hastalığı dolayısıyla affetti

Â Â Â * 1993 - Özel radyo ile televizyon işletilmesi ve kurulması serbest bırakıldı

Â Â Â * 1996 - RP-DYP Koalisyon Hükümeti güvenoyu aldı; Refahyol dönemi başladı

Â Â Â * 2003 - Sudan havayollarına ait bir yolcu uçağı Sudan'da düştü: 117 kişi öldü, iki yaşında bir çocuk kurtuldu

Kimler geldi

Â Â Â * 1621 - La Fontaine, Fransız yazar (ö

1695)
Â Â Â * 1839 - John D

Rockefeller, ABD'li sanayici (ö

1937)
Â Â Â * 1921 - Edgar Morin, Fransız filozof ve sosyolog
Â Â Â * 1977 - Milo Ventimiglia, ABD'li oyuncu
Â Â Â * 1982 - Sophia Bush, ABD'li oyuncu

Kimler geçti

Â Â Â * 1695 - Christiaan Huygens, Hollandalı bilimadamı (d

1629)
Â Â Â * 1822 - Percy Bysshe Shelley, İngiliz şair (d

1792)
Â Â Â * 1977 - Vivien Leigh, İngiliz oyuncu (d

1913)
Â Â Â * 1981 - Cengiz Tuncer, Türk yazar (d

1942) tarafından işgal edilmiş olması, İran'ın da hedefteki ülkeler arasında sayılması ilginçtir

07-08-2009	#118
yesimciwciw	Cevap : Tarihte Bugün TARİHTE BUGÜN: 8 TEMMUZ Türkiye ile İran, Irak ve Afganistan arasında saldırmazlık paktı (Sadabat Paktı) 8 Temmuz 1937 imzalandı Sadabat Paktı, Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında, 8 Temmuz 1937'de Tahran'da Sadabad Sarayı'nda imzalanan dörtlü pakttır Sadabat Paktı'nın imzalanmasının nedeni olarak İtalya'nın Habeşistan'ı işgali gösterilir Bu yorum yanlıştır Bu pakt İtalya Habeşistan'ı işgal etmeden önce gündeme gelmiştir ve yaklaşık iki yıl süren görüşmelerde İtalya konusu tartışılmamıştır Antlaşmanın maddelerine bakıldığında da İtalya'ya karşı açık veya kapalı bir tedbir bulunmamaktadır Bu paktın nedenleri kısaca şunlardır: Â Â Â * Sınır sorunlarının kalıcı şekilde çözülmesi: Pakta üye devletlerin tümünün İran'la sınır sorunu bulunmaktaydı Ayrıca bu sınır sorunları nedeniyle özellikle Türkiye-Irak-İran üçgeninde Kürt aşiretleri sınır tanımayan isyanlar yapmaktaydı Bu paktın imzalanmasının en önemli nedenidir Â Â Â * Ülkelerin bağımsızlıklarını vurgulama istekleri: Sömürge ve yarı sömürge dönemlerinden kısa süre önce kurtulabilen bu devletlerin bağımsızlıklarının vurgulanması son derece önemliydi) İlk defa bu amaçla, 2 Ekim 1935'te Cenevre'de Türkiye, İran ve Afganistan arasında üçlü bir Antlaşma parafe edildi Buna daha sonraları Irak da katıldı Daha sonra Irak-İran sınır antlaşmazlığının çözümlenmesi (Şattülarap uyuşmazlığı), Türkiye ile İran arasında dostluk çerçevesi içinde sınır sorunu dahil her alanı düzenleyen Antlaşmaların akti, 8 Temmuz 1937 tarihli Sadabad Paktı'nın imzalanmasına imkÃ¢n vermiştir Taraflar antlaşmada genel olarak birbirlerinin iç işlerine karışmayacaklarını, ortak çıkarlarını ilgilendiren hususlarda birbirlerine danışacaklarını, birbirlerine karşı saldırıda bulunmayacaklarını ve sınırlarının korunmasına saygı göstereceklerini taahhüt etmişlerdir Ancak paktın temel nedeni olan Kürt aşiretleri sorunu, 7 maddenin şu ifadelerinde saklıdır: "Bağıtlı taraflardan her biri, kendi sınırları içinde diğer bağıtlı tarafların kurumlarını yıkmak, düzen ve güvenliğini sarsmak veya politik rejimini bozmak amacıyla silahlı çeteler, birlikler veya örgütlerin kurulmasını ve eyleme geçmelerini engellemeyi yükümlenir" II Dünya Savaşı ortamında antlaşmanın diğer maddeleri işlevsiz kalmış, fakat 7 madde anlaşmanın devamını sağlamıştır Sadabat Paktı, 1979'da İran'daki yeni rejim Paktı fesh ettiğini ima edene kadar hukuki varlığını sürdürmüştür Editörün Notu: Sadabat Paktı'nı imzalayan ülkelerden Irak ve Afganistan'ın ABD Başka neler oldu: Â Â Â * 1522 - Kanuni Sultan Süleyman, Rodos'a çıktı Â Â Â * 1829 - Erzurum, Salih Paşa'nın Çarlık ordusunun teslim koşullarını kabulüyle Rus işgaline uğradı Â Â Â * 1919 - Mustafa Kemal, resmi görevinden ve askerlikten çekildi Â Â Â * 1920 - Yunan askeri birlikleri Bursa'yı işgale başladı Â Â Â * 1950 - İhracat tamamen serbest bırakıldı Â Â Â * 1966 - Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay, CelÃ¢l Bayar'ın cezasını hastalığı dolayısıyla affetti Â Â Â * 1993 - Özel radyo ile televizyon işletilmesi ve kurulması serbest bırakıldı Â Â Â * 1996 - RP-DYP Koalisyon Hükümeti güvenoyu aldı; Refahyol dönemi başladı Â Â Â * 2003 - Sudan havayollarına ait bir yolcu uçağı Sudan'da düştü: 117 kişi öldü, iki yaşında bir çocuk kurtuldu Kimler geldi Â Â Â * 1621 - La Fontaine, Fransız yazar (ö 1695) Â Â Â * 1839 - John D Rockefeller, ABD'li sanayici (ö 1937) Â Â Â * 1921 - Edgar Morin, Fransız filozof ve sosyolog Â Â Â * 1977 - Milo Ventimiglia, ABD'li oyuncu Â Â Â * 1982 - Sophia Bush, ABD'li oyuncu Kimler geçti Â Â Â * 1695 - Christiaan Huygens, Hollandalı bilimadamı (d 1629) Â Â Â * 1822 - Percy Bysshe Shelley, İngiliz şair (d 1792) Â Â Â * 1977 - Vivien Leigh, İngiliz oyuncu (d 1913) Â Â Â * 1981 - Cengiz Tuncer, Türk yazar (d 1942) tarafından işgal edilmiş olması, İran'ın da hedefteki ülkeler arasında sayılması ilginçtir __________________