Cevap : Fatura Ve Teyit Mektubu, Faturaya Itiraz, Faturanin Delil Niteligi

**yesimciwciw** · 06-04-2009

BİRİNCİ KISIM
GİRİŞ ve GENEL BİLGİLER
1

FATURA KAVRAMI
Fatura kelimesi menşe itibariyle Latince olup, Fransızca’da facture, Almanca’da factura ve İngilizce’de invoice kelimeleri ile ifade edilmektedir

Fransız Hukuku’nda fatura; akde mevzu teşkil eden malların mahiyeti, vasıfları, miktarı, siklet ve fiyatı hakkında müfredatlı bir cetveldir, şeklinde tarif edilirken Alman Hukuku’nda; bir malın müşterisine veya bir edimin alacaklısına, doğmuş olan borcun cins ve miktarı hakkında gönderilen yazılı beyan şeklinde tarif edilmektedir

1
Fatura ticari işlerde en çok kullanılan vesikalardan biridir

Fatura; bir taraftan vergi mükelleflerinin kayıtlarının tevsikine diğer taraftan fatura düzenlemenin sebebi olan akdi ilişkinin icrasının tevsikine yarayan bir vesikadır

Bu sebeple fatura hem özel hukuk hem de vergi hukuku bakımından olduğu gibi fiyat kontrolü ve tüketicinin korunması bakımından da önemli bir belgedir

Fatura ile ilgili konular, Türk Hukuk mevzuatında Vergi Usul Kanunu’nun md

229 -232 hükümleri ile Türk Ticaret Kanunu’nun md

23 ve 66 hükümlerinde düzenlenmiştir

Faturanın VUK’da ve TTK

’da düzenleniş biçimi, gayesi ve sonuçları farklıdır

Şöyle ki; Türk Ticaret Kanunu fatura ile ilgili hükümlerini, diğer vergi mükelleflerine nazaran daha fazla özen gösterme borcu olan (başka bir değişle basiretli bir iş adamı gibi hareket etme mükellefiyetinde olan) tacir ve ticari işletmesini esas alarak düzenlemiş, buna karşılık Vergi Usul Kanunu vergi açısından tacir olsun veya olmasın, bir ticari işletme ile ilgili olsun ya da olmasın bütün vergi mükelleflerini göz önüne alarak düzenlemiştir

2 Bu bakımdan TTK

’nın uygulama alanı VUK

’na göre daha dardır

Ayrıca 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un md

4, 6, 7, 8 ve 9

maddeleri de fatura ile alakalı maddelerdir

2

TÜRK TİCARET KANUNU’NDA FATURA
Türk Ticaret Kanunu’nda fatura md

23, 66, 1147, 1150, 1154, 1157, 1208 ve 1443 hükümlerinde bahsetmektedir

TTK

md

23, kanunun birinci kitabının birinci faslında yer alan tacirle ilgili hükümlerden “tacir olmanın hükümleri” başlığı altındadır

TTK

md

66, kanunun birinci kitabının beşinci faslında yer alan “defter tutma mükellefiyeti” başlığı altında düzenlenmiştir

TTK md

1147, 1150, 1154, 1157 hükümleri, kanunun dördüncü kitabının deniz ticareti mukaveleleri ile TTK md

1208 deniz kazalarıyla ve TTK 1443 ise deniz rizikoları ve sigortası ile ilgili hükümlerdir

A) KARA TİCARET HUKUKUNDA FATURA
Türk Ticaret Kanunu’nun 23

maddesi hükmüne göre;
1 ARSLANLI, Halil,: Kara Ticaret Hukuku Dersleri, Umumi Hükümler,İstanbul 1960
2 ÜNAL, Oğuz Kürşat,: Fatura ve İspat Kuvveti, Üçüncü Baskı Ankara 2003 8

06-04-2009	#8
yesimciwciw	Cevap : Fatura Ve Teyit Mektubu, Faturaya Itiraz, Faturanin Delil Niteligi BİRİNCİ KISIM GİRİŞ ve GENEL BİLGİLER 1 FATURA KAVRAMI Fatura kelimesi menşe itibariyle Latince olup, Fransızca’da facture, Almanca’da factura ve İngilizce’de invoice kelimeleri ile ifade edilmektedir Fransız Hukuku’nda fatura; akde mevzu teşkil eden malların mahiyeti, vasıfları, miktarı, siklet ve fiyatı hakkında müfredatlı bir cetveldir, şeklinde tarif edilirken Alman Hukuku’nda; bir malın müşterisine veya bir edimin alacaklısına, doğmuş olan borcun cins ve miktarı hakkında gönderilen yazılı beyan şeklinde tarif edilmektedir1 Fatura ticari işlerde en çok kullanılan vesikalardan biridir Fatura; bir taraftan vergi mükelleflerinin kayıtlarının tevsikine diğer taraftan fatura düzenlemenin sebebi olan akdi ilişkinin icrasının tevsikine yarayan bir vesikadır Bu sebeple fatura hem özel hukuk hem de vergi hukuku bakımından olduğu gibi fiyat kontrolü ve tüketicinin korunması bakımından da önemli bir belgedir Fatura ile ilgili konular, Türk Hukuk mevzuatında Vergi Usul Kanunu’nun md 229 -232 hükümleri ile Türk Ticaret Kanunu’nun md 23 ve 66 hükümlerinde düzenlenmiştir Faturanın VUK’da ve TTK’da düzenleniş biçimi, gayesi ve sonuçları farklıdır Şöyle ki; Türk Ticaret Kanunu fatura ile ilgili hükümlerini, diğer vergi mükelleflerine nazaran daha fazla özen gösterme borcu olan (başka bir değişle basiretli bir iş adamı gibi hareket etme mükellefiyetinde olan) tacir ve ticari işletmesini esas alarak düzenlemiş, buna karşılık Vergi Usul Kanunu vergi açısından tacir olsun veya olmasın, bir ticari işletme ile ilgili olsun ya da olmasın bütün vergi mükelleflerini göz önüne alarak düzenlemiştir2 Bu bakımdan TTK’nın uygulama alanı VUK’na göre daha dardır Ayrıca 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un md 4, 6, 7, 8 ve 9 maddeleri de fatura ile alakalı maddelerdir 2 TÜRK TİCARET KANUNU’NDA FATURA Türk Ticaret Kanunu’nda fatura md 23, 66, 1147, 1150, 1154, 1157, 1208 ve 1443 hükümlerinde bahsetmektedir TTK md 23, kanunun birinci kitabının birinci faslında yer alan tacirle ilgili hükümlerden “tacir olmanın hükümleri” başlığı altındadır TTK md 66, kanunun birinci kitabının beşinci faslında yer alan “defter tutma mükellefiyeti” başlığı altında düzenlenmiştir TTK md 1147, 1150, 1154, 1157 hükümleri, kanunun dördüncü kitabının deniz ticareti mukaveleleri ile TTK md 1208 deniz kazalarıyla ve TTK 1443 ise deniz rizikoları ve sigortası ile ilgili hükümlerdir A) KARA TİCARET HUKUKUNDA FATURA Türk Ticaret Kanunu’nun 23 maddesi hükmüne göre; 1 ARSLANLI, Halil,: Kara Ticaret Hukuku Dersleri, Umumi Hükümler,İstanbul 1960 2 ÜNAL, Oğuz Kürşat,: Fatura ve İspat Kuvveti, Üçüncü Baskı Ankara 2003 8 __________________