Akarsu Aşındırma Şekilleri

Akarsu Aşındırma Şekilleri nelerdir,
Akarsu Aşındırma Şekilleri vadi,
Akarsu Aşındırma Şekilleri hakkında bilgi

AKARSULARDA AŞINDIRMA

? Kimyasal aşındırma: Akarsuyun geçtiği yerlerdeki kolay eriyebilen kayaları eriterek beraberinde taşıması olayıdır
? Mekanik aşındırma: Akarsuların aşındırması daha çok mekanik yolla gerçekleşir
Mekanik Aşındırmada Etkili Olan Faktörler
? Akarsu yatak eğiminin ve akış hızının fazla olması,
? Akarsuyun akımının yüksek olması,
? Akarsuyun yük miktarının fazla olması,
? Akarsuyu yatağı çevresindeki bitki örtüsünün cılız olması,
? Akarsu yatağındaki kayaların kolay aşınabilir olması mekanik aşındırmayı artırır
*Akarsular aşındırma faaliyetini daha çok ağızdan kaynağa doğru geri aşındırma şeklinde gerçekleştirir
*Denize dökülen bir akarsu yatağını en son deniz seviyesine kadar aşındırır Buna taban seviyesi (genel kaide seviyesi) denir Göle dökülen akarsu da yatağını en son göl seviyesine kadar yapar Buna da yerel kaide seviyesi denir
Denge Profili: Akarsuların yatağını ağızdan kaynağa doğru geri aşındırarak düzleştirmesiyle oluşan iç bükey eğriye denir Türkiye akarsuları denge profiline ulaşmamışlardır Sebebi : Türkiye?nin bugünkü yer şekillerinin yakın bir dönemde oluşmuş olmasıdır

Denge Profiline Kavuşan Akarsuyun Özellikleri
Yatak eğimi azdır
Akış hızı ve enerji potansiyeli azdır
Aşındırma gücü azalmıştır
Taşımacılığa elverişlidir

AŞINDIRMA ŞEKİLLERİ
VADİ
Akarsuların aşındırarak içinde aktığı , sürekli inişi olan yatağına denir

Vadi Tipleri
ÇENTİK VADİ ("V" BİÇİMLİ)

Akarsu yatak eğiminin fazla olduğu alanlarda derine aşındırmanın etkisiyle oluşurlar Türkiye'de en fazla görülen vadi şeklidir

BOĞAZ (YARMA)VADİ

Akarsular tarafından dağların enine yarılması sonucu oluşan ve profilleri ?u? harfine benzeyen vadilerdir Türkiye?de en fazla Karadeniz ve Akdeniz Bölgelerinde görülür Kıyı ile iç kesim arasında önemli geçit yollarıdır

KANYON VADİ
Daha çok karstik arazilerde oluşan derin ve dik yamaçlı vadilerdir Boğaz vadilere benzerler Ör: Göksu vadisi ve Köprülü kanyonu Dünyanın en büyük kanyonu ABD?de Colorado( Büyük Kanyon) kanyonudur

TABANLI VADİ

Akarsu yatak eğiminin az olduğu alanlarda yana aşındırmanın etkisiyle oluşurÖr: Ege Bölgesi akarsu vadilerinde olduğu gibi

MENDERES (BÜKLÜM)
Akarsu yatak eğiminin az olduğu alanlarda , akarsuyun büklümler yaparak akması sonucu oluşurlar
Menderesler oluşturan bir akarsuyun özellikleri
Yatak eğimi azdır
Akış hızı azdır
Aşındırma gücü azalmıştır
Akarsuyun uzunluğu artmıştır
Sık sık yatak değiştirir
Hem aşındırma, hem de biriktirme yapar
*Akarsularda menderes olayı en fazla Ege Bölgesi'nde görülür

alıntı