Sağlık-Bilim-Teknoloji

Hasarlı Beyinde Tamirat



journal of Neural Engineering isimli ilmî derginin son sayısında yayımlanan bir makaleye göre, hafızayı destekleyecek şekilde kullanılan bir elektronik sistem, beyin fonksiyonlarını destekliyor Deneyde farelere ilâç verilerek, onların uzun dönemde öğrendikleri bazı davranışları unutmaları sağlandı Daha sonra sistem desteği uygulanan farenin, unuttuğu davranışları tekrar hatırladığı görüldü İşin daha enteresan tarafı ise, sistem desteği çekilince farenin aynı davranışı tekrar unuttuğuydu Wake Forest Üniversitesi Biyomedikal Mühendislik Bölümü'ndeki araştırma grubu, bu çalışma ile beynin hipokampüs adı verilen kısmının öğrenmedeki rolüne dâir ciddi bir mesafe kaydedileceğini tahmin ediyor

Deneyde araştırmacılar, fareyi bir kola basarak öğrenmeyi; ikinci bir kola basarak da mükâfatlandırmayı sağlayan özel geliştirilmiş bir kutu içine koyuyorlar Bu işlemler sırasında, farenin beyninin öğrenme aktivitesi ile ilgili hipokampüs bölgesindeki CA3 ve CA1 adlı iki altbölge arasında -uygun şekilde takılmış uçlar ile- veri kaydı yapılıyor Öğrenme sürecinde hipokampüs vasıtasıyla, kısa vadeli öğrenmenin uzun vadeli öğrenmeye dönüştürüldüğü gözlemlenmiştir Elde edilen ilk neticelerde, beyinde hipokampüs yok ise, kısa vadeli öğrenme devam ettiği hâlde, uzun vadeli öğrenmenin olmadığı görüldüDeneyin bir başka çalışmasında ise, farmakolojik malzemeler kullanılarak normal sinir etkileşimleri engelleniyor Önceden eğitilmiş fareler uzun vadeli öğrendiklerini bu durumda uygulayamıyor Daha sonraki adımda, hafızanın kodlama sistemi kapasitesini ikiye katlayacak şekilde programlanmış bir elektronik cihaz fareye uygulandığında, sinirler arası etkileşim farmakolojik olarak engellenen farelerde uzun vadede öğrenme kabiliyeti tekrar kazanıldı Araştırmacılar bir adım daha öteye giderek, fareye protez şeklinde geliştirilen sun'î hipokampüs sistemi yerleştirdi Bunun neticesinde, CA3 ve CA1 altbölgeleri arasındaki etkileşmenin katlandığı gözlendi

Araştırma grubunun başında bulunan T Berger; hafızanın nasıl çalıştığı hususunda, sinirler arası kodlamada ilk defa bu kadar yeterli ve doyurucu bilgiye ulaşıldığını belirtiyor Artık bir nöral (sinir hücresi ile ilgili) protez; hafızanın kodlama, manüplasyon ve tanımlama işlemlerini gerçek zamanlı yapabilecek Çalışmanın bundan sonraki adımında maymunlar kullanılarak daha ileri bir safhaya geçme hedefleniyor