Akümülatör (Akü) Ne Demektir

Akümülatör Bakımı

Kimyasal anlamda enerji depolayan ve gerektiğinde bu kimyasal enerjiyi elektrik enerjisine çeviren cihazlara Akü denir

Aküler yapı olarak birbirine benzerlik göstermelerinin yanı sıra bir grup elektro kimyasal hücreden oluşmaktadırlar Bu hücrelerin her birinde bir pozitif, bir negatif elektrot ve bir ayıraç mevcuttur

Akü Deşarj edilirken iki elektrotun içinde bulunan farklı materyaller arasında elektro kimyasal bir değişim meydana gelir Çok basit anlamda, negatif elektrottaki madde oksijenle tepkimeye girerek elektronlarını serbest bırakır, yani daha negatif bir konuma gelir (Anot reaksiyonu) Aynı zamanda pozitif elektrottaki madde azalır ve elektrot daha da pozitifleşir (Katot reaksiyonu) Elektronlar pozitif ve negatif kutupları birleştiren bir dış devre aracılığıyla elektrotlar arasında dolaşır Elektronlar pozitif ve negatif elektrotlar arasında hareket ederken farlar, marş motoru gibi bir dış devreyi de faaliyete geçirir Enerjiyi depolamak için farklı materyaller kullanılabilir ve aküler genellikle o akünün yapısında aktif olarak kullanılan nikel/kadmiyum – nikel/demir – lityum/demir gibi materyalle tanımlanırlar Diğer akülerse elektrotlarda bulunan diğer tıp materyallerle ve kullanılan elektrolit tipine göre adlandırılırlar En yaygın olanları kurşun asit aküleridirKullanılan aktif materyal, hücrelerin voltajını belirler ve hücrelerin sayısı da akünün toplam voltajını belirler Bir kurşun asit akünün 2 V civarında nominal voltajı vardır Bir çok araba aküsü bu tip 6 hücreden oluşmaktadır Bu yüzden 12 V lik bir voltaja sahiptirler Geleneksel açık aküler elektrolit ile doldurulabilirBakım gerektirmeyen aküler doldurulamaz Yeniden bileşim aküleri doldurma gerektirmez, çünkü aküde bulunan hidrojen ve oksijen gazları birleşerek suya dönüşürler

Su seviyesi hiç bir zaman plaka seviyesinin altına düşmemelidir

Yaz aylarında su daha sık azalacağından kontrolleri sıklaştırmakta fayda vardır

Akü kısa devreden korunmalı, üzerlerinde metal bir şey unutulmamalı

Ani sıcaklık, soğuk ve ateş tehlikelidir Patlama olabilir

Sarsıntılardan etkilenmemeli, sabitlenme yapılmalı

Akü gözlerindeki tapaların havalandırma delikleri açık olmalı

Kutup başları, oksitten korunmaları için gres veya vazelin ile kaplanmalıdır

Yağ ve yakıtın bulaşmamasına dikkat edilmeli

Akü bağlanırken önce pozitif (+), sonra negatif (-) ucu takılır Sökerken ise bu işlemin tersi yapılmalıdır

Su ilave edilirken akü üzerinde bulunan seviyelere dikkat ediniz

Dolu (asidi veya suyu olan) aküyü şarjsız bırakmamaya özen gösteriniz

Şarj olurken çıkardığı gazlar insan sağlığı için tehlikelidir

Ambalajında kullanıma hazır halde bir akü satın aldığınızda akünün uzunca bir zamandan beri yattığını düşünüp akünüzün amperinin en fazla % 10uyla şarj etmeniz faydalı olacaktır Eğer asidi konmamış bir akü satın almışsanız, akü yeni yani sıfırsa ilk defaya mahsus sadece özgül ağırlığı 1285 olan saf sülfürik asit konur Plakaların üzerini 10-15 mm geçinceye kadar asit doldurulduktan sonra akü en az iki saat dinlendirilir, bu süre akünüzün ömrünü arttıracaktır Bu işlemden sonra bir kaç günde bir akü gözleri açılarak su (elektrolit) seviyesi kontrol edilmeli seviye düşmüşse sadece saf su ilave edilmelidir artık bundan sonra asit konmaz

Soğuk havalarda akülere neler olduğu konusunda bir çok yanlış kanı mevcuttur İnsanlar genellikle aküler düşük ısılarda, soğuk havalarda kapasitelerini kaybetmezler diye düşünürler Ama bu genellikle yanlıştır, kaybederler Hem de enerji sağlama yetenekleri azalır Derece düştükçe aküdeki kimyasal reaksiyon yavaşlar -10C° den sonra her derece ısı düşüşünde kimyasal reaksiyon süresi ikiye katlanır Bu yağın soğuk havadaki özelliğiyle kıyaslanabilir Derece düştükçe yağ akışkanlığını gittikçe yitirir Kimyasal terminolojide kurşun plakaların içinde durduğu asit , kurşun plakalara doğru kurşun sülfat olmak için içindeki sülfiri harekete geçirir ve bu hareket tekrarlanır, işte belirtilen bu hareket soğuk havalarda oldukça yavaşlar Soğuk havada rezistans yükseldiğinden, aküden alınan akımın voltajı düşer Akünün gücü ısı ile temas halinde olduğu zaman azalır (aküler fonksiyonlarını en iyi + 10C° ile +30C° arasında gösterirler) Akünün gücünde aşırı ısıdan dolayı meydana gelen azalma, aküyü soğuk havada kullanmadan anlaşılmaz Bunun sebebi akünün yüksek ısıda kullanıldığında ortaya çıkan aşınmadır SORUN, kimyasal reaksiyonun yüksek derecelerde daha hızlanmasıdır Akü daha çabuk enerji üretir, bu da elektrotlardaki aşınmanın artması demektir Buna ilaveten gaz oranı yükselir Su buharlaşır ve aşınmayı daha da hızlandıran asit daha çok yoğunlaşır Isı sorunu, sadece aracın sıcak iklimde kullanılmasında ortaya çıkmaz Eğer akü bir ısı kaynağının yanına veya sıcak bir bölüme konulursa akünün ömrü belirgin bir şekilde kısalır Bu sebepten ötürü, akü sıcak bir ortamda kullanılacağı zaman ısıdan korumak için levhalar kullanılırBir kurşun asit aküsü dışardan bir güç kaynağıyla şarj edildiğinde deşarj süresi oluştuğu gibi, elektrotlar zıt yöne giderler Bunun oluşması için dış güç kaynağının aküden daha çok enerji üretmesi gerekmektedir Her kurşun asit ünitesi takriben 2V üretir Bu da şarjın amacına göre 10V luk bir araba aküsü için her üniteye 22-24 V ya da toplam 132-144 V verilmesi anlamına gelir Bir marş aküsü genellikle aracın kendi jeneratörü tarafında şarj edilir Fakat hepimizin de bildiği gibi akü herhangi bir nedenle boşalmış olabilir Yani bir akünün doldurma cihazına ihtiyaç duyduğu an gelmiştirAküyü şarj etmek için güvenilir bir şarj cihazı gereklidir ve bu cihaz mutlaka voltaj regülatorü olmalıdır Bizim genelde uyguladığımızın tersine şarj süreci oldukça karmaşıktır Bununla birlikte biz sadece aküyü şarj ederken çıkabilecek pratik sorunlarla ilgileniyoruz Güvenlik açısından kimse piyasada bulunan basit destekleme şarj cihazlarını kullanmamaktadır

Aşırı yükleme akünün belirtilen noktanın üzerinde şarj edilmesi ile ortaya çıkan yaygın bir hatadır Geleneksel akülerde aşırı yükleme hidrojen ve oksijenin birikmesine ve uçup gitmesine sebep olur Bu gazlar patlayıcı oksi-hidrojen karışımı halini alırlar Bu yüzden bu işlem daima iyi havalandırılmış yerlerde yapılmalıdır Aküde gaz oluşurken, dereceyi düşüren ve yoğunluğu arttıran elektrolitten su buharlaşır Açıkta kalan elektrotlar hasar vermeye meyillidir Aşırı yüklemede meydana gelen su kaybını tamamlamak için akülere arıtılmış su konulur Aşırı yüklemeden meydana gelen bu etki genellikle gözle görülmez ve akünün ömrünün kısalması ile sonuçlanır