Tarihde Bugün 28 Haziran

Tarihde Bugün 28 Haziran 2008

'Toplumsal Sözleşme' adlı eseriyle Fransız Devrimi liderlerini etkileyen Fransız filozof Jean Jacques Rousseau 1712 yılında doğdu

Fransız yazar, düşünür, filozof, politika ve müzik teorisyeni Jean-Jacques Rousseau, bir satçinin oğlu olarak 28 haziran 1712'de Cenevre'de doğdu, 2 temmuz 1778'de Ermononville, Val-d'Oise'da hayata veda etti

Rousseau, 16 yaşında Savoy, İtalya ve Fransa'yı kapsayan seyahatlerine başladı Paris'e ilk kez 1741'de gitti ve 1743'te ikamet hakkını aldı Edebi yeteneği sayesinde ansiklopedist Diderot ile yakın arkadaş oldu

1750'de Dijon Akademisi için yazdığı 'Discours sur les Sciences et les Arts' ('Bilimler ve Sanatlar Üzerine Konuşma') adlı eserinin ödül kazanması ile ilk başarısını elde etti ve tanındı

Rousseau'nun bir sonraki çalışması 'Discours sur l'Origin et les Fondements de l'Ingalité parmi les hommes' ('İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Temeli ve Kökenleri') 1755 yılında yayımlandı

Bunu 1760'da yazdığı romanı 'Julie ou la Nouvelle Héloise' ('Julie yada yeni Heloise'), en önemli politik çalışmalarından biri olan ve Hollanda'da basılan 'Du Contrat Social' ('Toplumsal Sözleşme') izledi

1772'de yazdığı 'Emile au de l'éducation' ('Emile ya da Eğitime Dair') adlı romanına el konuldu ve yakıldı Bu yüzden İsviçre'ye kaçmak zorunda kaldı

1763'te hem 'Emile au de l'éducation' ('Emile ya da Eğitime Dair') hem de 'Du Contrat Social' ('Toplumsal Sözleşme') adlı eserleri yakılınca Cenevre vatandaşlığından çıktı Daha sonra edebi tartışmalarına Voltaire ile devam etti

Politik görüşlerini, Korsika için 1765'te hazırladığı anayasada ve 1772'de yazmasına rağmen 1782'de yayımlanan 'Considerations sur le Gouvernement de Pologne et sur sa Reformation Projetee' adlı eserinde açıkladı

1770'te Fransa'da ikamet etme hakkını yeniden elde etti, 1776'da İngiltere'yi ziyaret etti Bu tarihten sonra Fransa, çalışmalarına höşgörü gösterdi

Ancak artan sağlık problemleriyle sıkıntılı günler geçiren Rousseau, 1778'de hayata veda etti Rousseau'nun özel yaşamı ile ilgili tüm detayları içeren otobiyografi türündeki 'Les Confessions' (İtiraflar) 1783'te yayımlandı

İnsan doğasına ilişkin çözümlemesiyle, insanın uygarlık tarafından değiştirilmemiş, doğal halinin birçok açıdan daha üstün olduğu fikri ve modern demokrasi anlayışına temel oluşturan toplumsal sözleşme öğretisiyle ün kazanmıştı

Başlıca eserleri

'Discours sur les Sciences et les Arts' ('Bilimler ve Sanatlar Üzerine Konuşma'), 'Discours sur l'Origin et les Fondements de l'Ingalité parmi les hommes' ('İnsanlar Arasındaki Eşitsizliğin Temeli ve Kökenleri'), 'Emile au de l'éducation' ('Emile ya da Eğitime Dair'), 'Du Contrat Social' ('Toplumsal Sözleşme'), 'Les Confessions' ('İtiraflar'), 'Lettre a D'Alembert sur les spectacles' ('Tiyatro Oyunları üstüne d'Alembert'e mektup'), 'Julie ou la Nouvelle Héloise' ('Julie yada yeni Heloise'), 'Les Rêveries du promeneur solitaire' ('Yalnız Gezenin Düşleri')

Başka neler oldu:

1862: 'Tasviri Efkar' gazetesi, Şinasi tarafından çıkarılmaya başlandı
1867: Nobel Edebiyat Ödülü sahibi İtalyan oyun yazarı ve romancı Luigi Pirandello hayata merhaba dedi
1914: Sırp öğrenci Gavrilo Princip Avusturya Macaristan veliahtı Franz Ferdinand ve karısını Saraybosna'da öldürdü Avusturya, bu olayı gerekçe göstererek Sırbistan'a savaş ilan etti ve Birinci Dünya Savaşı başladı
1919: Birinci Dünya Savaşı'nı resmen sona erdiren Versailles Antlaşması imzalandı
1923: Darülfünun, Mustafa Kemal'e Fahri Müderrislik Şahadetnamesi gönderdi
1931: İspanya'da genel seçimleri sosyalistler kazandı
1943: Şair Yahya Kemal, Cumhuriyet Halk Partisi'nin sanat danışmanı oldu
1945: Cumhuriyet gazetesinin kurucusu Yunus Nadi Abalıoğlu, 65 yaşında Cenevre'de yaşama veda etti
1963: Kürt devleti kurmak için örgütlendikleri iddiasıyla 12 kişi gözaltına alındı
1965: Toplum polisine tam otomatik tabanca ve zırhlı araçlar verilmesi kararlaştırıldı
1966: Tarihçi ve Demokrat Parti'nin kurucularından profesör Fuad Köprülü, 76 yaşında yaşamını yitirdi
1968: Yunus Nadi Armağanı'nı 'Yorgun Savaşçı' romanıyla Kemal Tahir aldı
1981: Tahran'da İslam Cumhuriyeti Partisi merkezinde bomba patladı: 72 politikacı ve görevli öldü
1982: Televizyon, radyo ve gazetelerde banker reklamlarının yapılması yasaklandı
1994: Doğan Şirketler Grubu sahibi Aydın Doğan, Hürriyet Holding'in yüzde 50 hissesini satın aldı
2000: ABD, Küba'ya karşı 41 yıldır uyguladığı ambargoyu yumuşatma kararı aldı