Diyabet (Şeker Hastalığı) Nedir? Geniş Bilgi

**Prof. Dr. Sinsi** · 11-04-2012

Diyabet hakkında temel bilgiler

Diyabetin ne olduğunu anlayabilmeniz için, öncelikle vücudunuzun işlevlerini yerine getirirken gerekli olan enerjiyi nasıl sağladığını bilmeniz gerekir

1 Yediğiniz besinler şekere parçalanır

2 Şeker, kan akımı ile vücudun tüm bölümlerine taşınır

3 Vücudun ana besin kaynağı olan şeker enerji sağlayabilmek için, kan akımından ayrılarak vücut hücrelerinin ( kas hücreleri, beyin hücreleri v

b ) içine girmelidir

4 İnsülin vücudumuzda pankreas adı verilen organ tarafından üretilen bir hormondur

Kandaki şekerin kanı terkederek hücre içine girmesini sağlar

İNSÜLİN VÜCUTTA NASIL ÇALIŞIR ?

Vücut hücrelerinin ( A ) yüzeylerinde insülin reseptörleri ( B ) vardır

Reseptör bir kapı vazifesi görür

, açık iken şeker hücre içine girer, eğer kapalı ise, şeker hücre içine giremez ( C ) ve kan dolaşımında kalır

Kanda insülin reseptörlerini dolduracak kadar insülin bulunduğunda reseptörler açılır

Şeker kandan ayrılıp hücre içine girer ve enerji üretmek üzere hücre içinde kullanılır

Böylelikle kandaki şeker düzeyi de azalmış olur

DİYABETİN TİPLERİ

TİP 1 İnsülin Gerektiren Diyabet

Bu tip diyabette pankreas çok az insülin yapar ya da hiç insülin yapamaz

Kanda insülin reseptörlerini doldurmaya yetecek kadar insülin olmayınca, hücre yüzeyindeki reseptörler ( kapılar ) kapalı durumda kalır

Hücrenin içine giremeyen şeker kanda birikir

Kan şekeri düzeyi yükselir

Diyabetin bu tipi daha çok genç yaşlarda ortaya çıkar

Tip 1 diyabetin belirtileri :

• Çok fazla acıkma
• Fazla miktarda idrar yapma
• Ani kilo kaybı olarak sayılabilir

Bu belirtiler genellikle aniden başlar

TİP 2 İnsülin Gerektirmeyen Diyabet

Bu tip diyabette pankreas insülin üretir ancak miktarı yeterli değildir ya da yeterli derecede kullanılmaz

Vücut insülin reseptörlerini açmak için kandaki insülini kullanamayınca, reseptörler ( kapılar ) kapalı kalır ve kanda çok miktarda şeker birikir

Tip II diyabet genellikle 40 yaşın üzerinde ve kilosu fazla olan kimselerde görülür

Tip II diyabetin belirtileri olarak :

• Sık enfeksiyona yakalanma
• Ciltteki kesik ya da yaraların zor iyileşmesi
• Sık idrara çıkma
• Açlık ve susuzluk hissinin artması
• Bulanık görme
• Yorgunluk hissi sayılabilir

Bu belirtiler uzun dönemde ortaya çıkar

DİYABET HAKKINDA BAZI BİLGİLER

Diyabet sık görülen bir hastalıktır

Diyabeti olan kişi sayısı ülkeden ülkeye değişiklik gösterir ancak, diyabetli olan kişi sayısının genellikle bir ülke nüfusunun % 3 - 5 i olduğu kabul edilmektedir

Bilim adamları halen diyabetin ortaya çıkma nedenlerini araştırmaktadır

Eğer ailenizde Tip I diyabeti olan bir akrabanız varsa, sizde de Tip I diyabet ortaya çıkma olasılığı normalden daha fazladır

İnsanlarda Tip I diyabetin ortaya çıkması yalnızca genler yolu ile olmamaktadır

Başka faktörler de vardır ancak bunların tamamı konusunda kesin bilgi henüz yoktur

Tip II diyabet, yaşı 40 ın üzerinde olan ve kilolu olan kimselerde daha sık ortaya çıkar

Risk, ailesinde Tip II diyabeti olan akrabası bulunan ve hamilelik esnasında diyabet gelişen kadınlarda daha fazladır

Diyabeti olan kimselerde bazı sağlık sorunlarının ortaya çıkma riski fazladır

Bunlar arasında ;

• Böbrek rahatsızlıkları
• Göz problemleri
• Kalp rahatsızlıkları
sayılabilir

Bunlara genellikle diyabetin komplikasyonları denir ve hem Tip I hem de Tip II diyabette ortaya çıkabilir

Ancak, bu bilgileri okuduğunuzda, bu komplikasyonlara yakalanmadan sağlıklı bir yaşam sürebilmek için yapabileceğiniz pek çok şey olduğunu göreceksiniz

Tip I ve Tip II diyabetin nedenleri birbirinden farklıdır ve dolayısı ile bu iki tip diyabetin tedavi şekilleri de aynı olmayacaktır

Doktorunuza hangi tip diyabetiniz olduğunu sorunuz

Bu sayfalar size daha çok Tip I diyabet hakkında bilgi vermek için hazırlanmıştır

TİP I DİYABETLİ OLMAM NE ANLAMA GELİYOR ?

Daha önce de açıkladığımız gibi Tip I diyabetinizin olması, kanınızdaki şeker miktarının diyabeti olmayan bir kişiye göre daha fazla olması demektir

O halde kanda fazla miktarda bulunan şekeri normal seviyesine getirmeniz gereklidir

Bunun için yapabileceğiniz 3 şey vardır

Beslenme alışkanlıklarını düzenlemeniz

Şekerli besinleri mümkün olduğunca azaltmanız, çok fazla yağlı ve tuzlu besinler yememeniz önemlidir

Temel olarak sağlıklı besinleri seçmeli ve bu besinleri sizin için uygun miktarlarda yemelisiniz

Doktorunuz ve diyetisyeniniz size bu konuda önerilerini bildireceklerdir

Fiziksel aktivite
• Düzenli ekzersiz yapmanız size pek çok açıdan yardım edebilir

• Kilonuzu uygun düzeyde tutmanızı sağlar

• Genel olarak sağlığınıza olumlu etki yapar

• Kan şekerinizi daha iyi kontrol etmenize yardımcı olur

Sizin için doğru olan ve yapmaktan hoşlandığınız bir aktiviteyi seçmeniz önemlidir

Sizin için uygun olan aktiziteyi tayin etmek için doktorunuz, hemşireniz ya da diyetisyeninizle görüşmelisiniz

Bu kimseler sizin ihtiyaçlarınızı karşılayacak bir egzersiz programının hazırlanmasına yardım edebilirler

11-04-2012	#4
Prof. Dr. Sinsi	Diyabet (Şeker Hastalığı) Nedir? Geniş Bilgi Diyabet hakkında temel bilgiler Diyabetin ne olduğunu anlayabilmeniz için, öncelikle vücudunuzun işlevlerini yerine getirirken gerekli olan enerjiyi nasıl sağladığını bilmeniz gerekir 1 Yediğiniz besinler şekere parçalanır 2 Şeker, kan akımı ile vücudun tüm bölümlerine taşınır 3 Vücudun ana besin kaynağı olan şeker enerji sağlayabilmek için, kan akımından ayrılarak vücut hücrelerinin ( kas hücreleri, beyin hücreleri vb ) içine girmelidir 4 İnsülin vücudumuzda pankreas adı verilen organ tarafından üretilen bir hormondur Kandaki şekerin kanı terkederek hücre içine girmesini sağlar İNSÜLİN VÜCUTTA NASIL ÇALIŞIR ? Vücut hücrelerinin ( A ) yüzeylerinde insülin reseptörleri ( B ) vardır Reseptör bir kapı vazifesi görür, açık iken şeker hücre içine girer, eğer kapalı ise, şeker hücre içine giremez ( C ) ve kan dolaşımında kalır Kanda insülin reseptörlerini dolduracak kadar insülin bulunduğunda reseptörler açılır Şeker kandan ayrılıp hücre içine girer ve enerji üretmek üzere hücre içinde kullanılır Böylelikle kandaki şeker düzeyi de azalmış olur DİYABETİN TİPLERİ TİP 1 İnsülin Gerektiren Diyabet Bu tip diyabette pankreas çok az insülin yapar ya da hiç insülin yapamaz Kanda insülin reseptörlerini doldurmaya yetecek kadar insülin olmayınca, hücre yüzeyindeki reseptörler ( kapılar ) kapalı durumda kalır Hücrenin içine giremeyen şeker kanda birikir Kan şekeri düzeyi yükselir Diyabetin bu tipi daha çok genç yaşlarda ortaya çıkar Tip 1 diyabetin belirtileri : • Çok fazla acıkma • Fazla miktarda idrar yapma • Ani kilo kaybı olarak sayılabilir Bu belirtiler genellikle aniden başlar TİP 2 İnsülin Gerektirmeyen Diyabet Bu tip diyabette pankreas insülin üretir ancak miktarı yeterli değildir ya da yeterli derecede kullanılmaz Vücut insülin reseptörlerini açmak için kandaki insülini kullanamayınca, reseptörler ( kapılar ) kapalı kalır ve kanda çok miktarda şeker birikir Tip II diyabet genellikle 40 yaşın üzerinde ve kilosu fazla olan kimselerde görülür Tip II diyabetin belirtileri olarak : • Sık enfeksiyona yakalanma • Ciltteki kesik ya da yaraların zor iyileşmesi • Sık idrara çıkma • Açlık ve susuzluk hissinin artması • Bulanık görme • Yorgunluk hissi sayılabilir Bu belirtiler uzun dönemde ortaya çıkar DİYABET HAKKINDA BAZI BİLGİLER Diyabet sık görülen bir hastalıktır Diyabeti olan kişi sayısı ülkeden ülkeye değişiklik gösterir ancak, diyabetli olan kişi sayısının genellikle bir ülke nüfusunun % 3 - 5 i olduğu kabul edilmektedir Bilim adamları halen diyabetin ortaya çıkma nedenlerini araştırmaktadır Eğer ailenizde Tip I diyabeti olan bir akrabanız varsa, sizde de Tip I diyabet ortaya çıkma olasılığı normalden daha fazladır İnsanlarda Tip I diyabetin ortaya çıkması yalnızca genler yolu ile olmamaktadır Başka faktörler de vardır ancak bunların tamamı konusunda kesin bilgi henüz yoktur Tip II diyabet, yaşı 40 ın üzerinde olan ve kilolu olan kimselerde daha sık ortaya çıkar Risk, ailesinde Tip II diyabeti olan akrabası bulunan ve hamilelik esnasında diyabet gelişen kadınlarda daha fazladır Diyabeti olan kimselerde bazı sağlık sorunlarının ortaya çıkma riski fazladır Bunlar arasında ; • Böbrek rahatsızlıkları • Göz problemleri • Kalp rahatsızlıkları sayılabilir Bunlara genellikle diyabetin komplikasyonları denir ve hem Tip I hem de Tip II diyabette ortaya çıkabilir Ancak, bu bilgileri okuduğunuzda, bu komplikasyonlara yakalanmadan sağlıklı bir yaşam sürebilmek için yapabileceğiniz pek çok şey olduğunu göreceksiniz Tip I ve Tip II diyabetin nedenleri birbirinden farklıdır ve dolayısı ile bu iki tip diyabetin tedavi şekilleri de aynı olmayacaktır Doktorunuza hangi tip diyabetiniz olduğunu sorunuz Bu sayfalar size daha çok Tip I diyabet hakkında bilgi vermek için hazırlanmıştır TİP I DİYABETLİ OLMAM NE ANLAMA GELİYOR ? Daha önce de açıkladığımız gibi Tip I diyabetinizin olması, kanınızdaki şeker miktarının diyabeti olmayan bir kişiye göre daha fazla olması demektir O halde kanda fazla miktarda bulunan şekeri normal seviyesine getirmeniz gereklidir Bunun için yapabileceğiniz 3 şey vardır Beslenme alışkanlıklarını düzenlemeniz Şekerli besinleri mümkün olduğunca azaltmanız, çok fazla yağlı ve tuzlu besinler yememeniz önemlidir Temel olarak sağlıklı besinleri seçmeli ve bu besinleri sizin için uygun miktarlarda yemelisiniz Doktorunuz ve diyetisyeniniz size bu konuda önerilerini bildireceklerdir Fiziksel aktivite • Düzenli ekzersiz yapmanız size pek çok açıdan yardım edebilir • Kilonuzu uygun düzeyde tutmanızı sağlar • Genel olarak sağlığınıza olumlu etki yapar • Kan şekerinizi daha iyi kontrol etmenize yardımcı olur Sizin için doğru olan ve yapmaktan hoşlandığınız bir aktiviteyi seçmeniz önemlidirSizin için uygun olan aktiziteyi tayin etmek için doktorunuz, hemşireniz ya da diyetisyeninizle görüşmelisiniz Bu kimseler sizin ihtiyaçlarınızı karşılayacak bir egzersiz programının hazırlanmasına yardım edebilirler