Mersin Genel Tanitimi

ANAMUR YÖRESİ TARİHÇESİ Anamur ilk çağlarda dağlık Kilikyanın bir liman kenti idi Hitit kralı 4Tuthaliya MÖ 1250-1230 zamanında kendisinin himayesine sığınan Mattuvatta'ya Anamur verilmiş, Mattuvatta' da Hitilerin zayıflamasından yararlanarak Anamur'dan Afyon'a kadar uzanan bir prenslik kurmuştur Daha
sonra Anamur İzorya'ya katılmış, Romalılar devrinde de özellikle ticaret alanında gelişmiştir Roma İmparatoru Calicula (MS 37-41) tarafından Kommegene kralı 4 Antiochos'un yönetimine verilmiştir Bu prensliğin sınırları Ayaş'tan Konya 'ya kadar uzanır Romalılardan Bizanslılara geçen Anamur, Bizanslılar zamanında yeniden inşaa edilir



Daha sonra Selçuklu Beylerinden Ertokuş Bey, Alaaddin Keykubat'ın emriyle 1228 yılında Anamur'u Selçuklu topraklarına katmıştır Daha sonra Karamanoğulları idaresine geçen Anamur bilahere Osmanlı İmparatorluğu himayesine geçmiştir Bu tarih 1473 veya 1476 olarak bilinmektedir
Türklerin Anamur'a gelişi 11 ve 12asıra dayanır Anamur'a yerleşen Türk boyları Oğuzlar'ın Yiva (Yuva) boyuna mensuptur Anamur'a gelen Oğuz ailesi Üçoklar boyunun Denizhan koluna dayanır Buradaki halk 1235 yılında Gülnar üzerinden gelerek yerleşmişlerdir Bu boy Orta Asyanın Balkas gölü kıyılarında bulunan Gülnar isimli bir kasabadan gelmiştir Oymağın başındaki Yahşi Bey'in öldürülmesi ile başa Gülnar Hatun geçer Onunda arap fedaileri tarafından öldürülmesi ile oymak Göksu'nun batı yakasına yerleşir Burada kalabalıklaşan halk çevreye sığmayınca Gülnar Hatun'un ana tarafı (Büyük Keçeli) adıyla Ovacık'a yerleşir Baba tarafı da Bozdoğan ismiyle Anamur'a yerleşir Bozdoğanlar Anamur'daki Kıbrıslı firenkleri kovarak yeni gelen başka oymaklarla birleşirler

ANAMUR YÖRESİ ADININ KAYNAĞI Adı Kilikya dilinde Rüzgarlı Burun demek olan ANEMORİUM kelimesinden gelir ANEM= BURUN, ORİUM= RÜZGAR demektir Günümüzde Anamur burnunda tarihi kent olarak Anemorium antik şehri halâ dimdik ayakta durmaktadır
Anamur dar bir kıyı şeridinde kurulu şirin bir ilçedir Bu güzel ilçenin güneyini mavilerin en güzelini oluşturan Akdeniz çevreler Türkiye'nin en güney uç noktasına rastlamakta ve 36Kuzey paraleli Anamur' un 5-6 km güneyinden geçer
İçel iline bağlı olup, İl merkezine uzaklığı 22300 km , doğuda Gülnar ilçesi, Kuzeyde Ermenek, Batıda Gazipaşa ilçeleri ile çevrilidir Denizden yüksekliği 20m, denize uzaklığı ise 3km civarında olup etrafı sarp Toros dağları ile çevrilidir Yüzölçümü ise 2005 km2 dir Anamur Torosların kıyıya çok yakın ve paralel olarak uzanması dolayı diğer şehirlerimize ulaşım yönünden çeşitli güçlüklerle karşılaşılmaktadır
Anamur merkezi Torosların eteğinde kurulmuş olup, köylerinin bir çoğu sarp Toros dağlarının yamaçları arasında sıkışmış durumdadır Buralar dağ ve yayla köyleri ile doludur
Anamur deniz kıyısında olmasına rağmen turistik imkanlardan yoksun bir bölge konumundadır Bu da ulaşımın zorluğundan kaynaklanmaktadır Turist olarak sadece Anamur' da yazlığı olan yerli turistler gelmektedir Bunlar da genellikle Konya ve Ankara şehrinden gelmektedirler

ANAMUR YÖRESİ TARİHİ ESERLERİ
ANEMORİUM ANTİK KENTİ:
Anamur adını aldığı ve Türkiyenin en güney uç noktasında bulunan antik şehirdir Bu şehirin ilk sahibi olarak Finikeliler bilinmektedir Halen ayakta duran surlarla çevrilidir Antik kentin içinde bulunan ODEON( Konser Salonu) muhteşem bir yapıya sahiptir Tabanı genellikle şehrin her tarafında bulunan mozaiklerle süslüdür Zaman zaman burada festivaller de düzenlenmekte konser alanı olarak kullanılmaktadır
Anamur antik kentinde Hamam, Kral mezarları, akropol (Yüksek Şehir), gibi yerler mevcuttur Kısacası dimdik ayakta duran bu antik kent, özellikle kral mezarlarında bulunan resimler ve şehrin genellikle her tarafında bulunan mozaikler görülmeye değer niteliktedir
MAMURE KALESİ:
Mamure kalesi MS 11 yüzyılın ilk yarısında Romalılar tarafından yaptırılmıştır Günümüze kadar sayısız onarımlar görmüş ve bu onarımlar sayesinde ayakta durabilmiştir Kale, Kıbrıs' tan gelen Ermenilerin de yerleşim merkezi olmuştur Selçuklular ve daha sonra Osmanlı İmparatorluğu himayesine geçmiştir Kalenin içinde bulunan ve çevresindeki köylülerin halen kullandıkları cami bulunmaktadır Bu kaleyi Karamanoğulları beyinden Mahmut Bey yaptırmıştır Mamure kalesi de yine dimdik ayakta durmaktadır Hatta ki Kuruluş adlı dizinin(Osmancık) büyük bir bölümü bu kalede çekilmiştir







ALA KÖPRÜ:
Dragon çayı üzerinde Anamur-Ermenek yolu üzerinde bulunan tarihi köprü, 1230 yıllarında Selçuklular tarafında inşaa edilmiştir Günümüzde halen kullanılmaktadır
KÖŞEKBÜKÜ(ASTIM) MAĞARASI:
Anamur'un Kuzeybatısında Ovabaşı köyünde bulunmaktadır Mağaranın kalın sütunlarından anlaşıldığına göre 20000 yıllık bir geçmişe sahip olduğu düşünülmektedir Astım hastalığına iyi geldiği bilinmektedir Mağaranın içi yüzlerce yılda oluşmuş sarkıt ve dikitlerle doludur





ÇUKURPINAR MAĞARASI(DÜDEN)
Anamur'un Kuzeyinde Torosların en yüksek yerinde bulunan mağara, derinlik açısından Türkiye 'de birinci sırada, Dünya da 2 sırada bulunmaktadır Boğaziçi Üniversitesi Mağara Araştırma Kulübü ve bu araştırmalara eşlik eden ve yönlendiren Güngör TÜRKELİ ve Hasan DOĞAN' ın gayretleri ile bu kulüp araştırmalarını yapmış ve bu mağarayı keşfetmişlerdir Halen zaman zaman araştırmalar devam etmekte olup en son derinlik noktasına ulaşılamamıştır Şu anda yol yapılmış olup ziyaret edilebilmektedir
AK CAMİİ:
Şehrin ortasında bulunmakta ve Karamanoğullarından kalmıştır Caminin karşı tarafında ise bir han ve köprü bulunmaktadır

ANAMUR YÖRESİ FOLKLORU Anamur'da folklor ürünleri dağ köylerinde halâ canlı olarak bulunmaktadır Anamur'un yerleşim merkezi turizme açık olduğundan bu ürünlere pek rastlanılamamakta ancak tamamıyla da silinmemiştir Yörede yaşayan insanların çoğu yörüktür Türk töresi yörüklerde halâ yozlaşmadan uygulanır Bu törede kadın daima erkeğinin yanındadır Onun en büyük destekçisidir Erkek davarı otlatıyorsa, kadın oğlağın peşindedir
Bu gelenekler oyunlara da yansımıştır Oyunlar yalnız oynandığı gibi kadınlı ve erkeli de oynanabilir Fakat Zeybek oyunları yalnız erkeklerle oynanır Kadın oynamaz Oyunlar ya halka biçiminde ya da karşılıklı serbest olarak oynanır Zeybek oyunları hariç diğer oyunlarda elde tahta kaşılar bulunur Kaşıklar müziğin ahengine göre seslendirilir Oyun müzikleri bir an yavaşlayan, bir an hızlanan kıvrak ezgilerdir Bir an yavaşlayan, bir an hızlanan bu türkülerin oyunlarında, davar koyun gibi yörüğün hayatının bir parçası olan hayvanların yaşayışlarının, sarp Toros dağlarındaki hareketlerinin izleri apaçık görülür Kaşık sesleri yamaçlardan yuvarlanan çakıl taşlarının seslerini ve yankılanmalarını andırır Bir bakarsın sahilin sıcaklığı gönüllere vurur bu türkülerde
Yöre oyunları, türküleri çalgı eşliğinde söylenerek oynanır Bu oyunlar yöre halkının karakteri gibi canlı ve kıvraktır Kışı sahilde yazı Taşeli yaylalarında geçiren Yörük insanının karakterini bu oyunlarda görmek mümkündür



ANAMUR YÖRESİNDE BATIL İNANÇLAR 1- Akşamları ve Salı günleri dikiş dikilmez Salı günü iş yapıldığı zaman bir kaza bela olacağına inanılır
2- Akşamları ıslık çalınmaz Şeytan geleceğine inanılır
3- Çarşamba günleri çamaşır yıkanmaz Ailenin başına kötü bir olay geleceğine inanılır
4- Kargaların evin etrafında ötmesi, birinin öleceğinin ifadesidir
5- Oturan ve yatan insanın üstünden atlanmaz, Kısmetinin kesileceğine inanılır
6- Süpürge üste değmez Süpürme anında değdiği zaman o kişinin kısmetinin kesileceğine inanılır
7- Hamile kadının saçı kesilmez Kesilirse çocuğunun öleceğine inanılır
8- Ölü evinden gelirken başka bir yere uğranmaz Orada da bir kişinin ölüm ihtimali olabilir
9- Çorapla yatılmaz Ömrü kısalttığına inanılır
10- Kırklı çocuğun tırnağı kesilmez Sonra hırsız olur
11- Yolcu arkasından ev süpürülmez Yoksa yolcu kaza geçirir
12- Salı günü yola çıkılmaz Yola çıkılırsa bir kaza olacağına inanılır
13- Bekar sağdıç olmaz Kısmetsizlik kabul edilir
14- Bir kız guguk kuşunun öttüğü ağacı, onu uçurtmadan üç kez dalaşırsa kısmeti açılır
15- Otururken el bağlanmaz Kısmet kapanır



ANAMUR YÖRESİ GİYİM

KUŞAMI



ERKEK GİYSİLERİ

KADIN GİYSİLERİ

ANAMUR YÖRESİ ATASÖZLERİ
1- Keçinin sumağa ettiğini, sumak ta keçiye eder,
2- Dağdan inmiş yörük, ne erik bilir ne koruk,
3- Sahilde darısı(mısır) olanın, yaylada karısı olmaz
4- Elin memleketinde tavuk olup gıklayacağına, kendi memleketinde bülüç(civciv) ol cıkıla
5- Elbise yer öğretir, para dil öğretir
6- Benim derdim inek ile dana da, karının derdi sürme ile kınada
7- Sac tava gelir hamur biter, geçim düzene girer ömür biter
8- Donunun yırtığına bakmaz rüzgara karşı gider
9- Küçük gelin gelmeyince, büyük gelinin kıymeti bilinmez
10- Eli hamur ovalar, gözü dana kovalar
11- Kocasından sonra kalkan karıdan, Hazirandan sonra ekilen darıdan, Nisandan sonra arlayan arıdan hayır gelmez
12- Devenin yemediği et başına vururmuş



ANAMUR YÖRESİ YEMEKLERİ 1- KAPAMA(BÖREK): Mısır unu, taze çökelek ve yağdan oluşan bir tür yöre yemeğidir
2- KEŞKEK: Mısır dövmesidir Yahnisi, ayranlısı, yağlısı, sütlüsü, yoğurtlusu ünlüdür Yörede düğün yemeği olarak bilinir
3- MAŞ ÇORBASI: Yöreye has bir bitki olan baklagillerden maş ürününden yapılan bir çorbadır
4- BATIRIK: Bir nevi kısıra benzer İnce bulgur üzerine kavrulmuş ve çekilmiş yer fıstığı ile susam, domates salçası,limon,tuz konulur ve karıştırılır Kıvama geldikten sonra içine maydanoz ve yeşil soğan doğranır Köfte şeklinde yenilebildiği gibi sulandırmak suretiyle de yenebilir Sulandırıldığı zaman içine haşlanmış taze asma yaprağı, haşlanmış lahana, domates ve salatalık koyulur





5- GÖLEVEZ: Yöreye has bir bitki olan Gölevez den yapılır Kıbrıs ta da bu bitkiden bulunmakta ve adına da Kolakaz denemektedir Etli sulu yemeği yapılabildiği gibi, kızartma yapılarak üzerine sos dökülmek suretiyle yenilebilir
6- SAMSIRA: Susam ve pekmezin ocakta kaynatılması ile elde edilir Güzelce iki madde kaynadıktan sonra soğumaya bırakılır ve kesilerek yenir
Sayılan bu yemekler dışında bulamaç, cızlama, topalak, palize gibi tatlı ve yemekler de bölgede yapılmaktadır