Karabük'e Nasil Gidilir. Nereleri Gezilir

**Prof. Dr. Sinsi** · 11-04-2012

Karabük Cami ve Mescitleri

Eski Cami (Gazi Süleyman Paşa Camisi) (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesinde bulunan cami, Cami-i Kebir Mahallesindedir

Candaroğullarından Gazi Süleyman Paşa tarafından yaptırılmıştır

Caminin yapım tarihini belirten bir kitabe günümüze gelememiştir

Bu caminin Gazi Süleyman Paşa tarafından buradaki bir kiliseden camiye çevrildiği söylenirse de bugünkü yapıda bunu belirtecek mimari bir kalıntı ve ize rastlanmamıştır

Caminin yakınında bulunan Gazi Süleyman Paşa Medresesinin Safranbolunun Candaroğulları tarafından ele geçirildiği 1322 yılında yapıldığı dikkate alınırsa, Eski Caminin de aynı tarihlerde yapıldığı sanılmaktadır

Eski Cami kare planlı, üzeri ahşap çatı ile örtülü bir yapı olup moloz taştan yapılmıştır

İbadet mekanının içerisi ahşap direklerle sahınlara ayrılmış, buraya bir de kadınlar mahfeli eklenmiştir

Cami içerisinde bezeme örneklerine rastlanmamıştır

Minaresi ahşap ve tek şerefelidir

Taş Minare Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi Hacı Halil Mahallesi, Taş Minare Sokağında bulunan Taş Minare Camisinin ne zaman yapıldığını belirten kitabesi bulunmamaktadır

Bu caminin de kiliseden çevrildiği söylenirse de bunu belirtecek bir ize rastlanmamıştır

Eski Cami ile benzerlikleri olan bu caminin de Candaroğulları devrinde, XIV

yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır

Taş Minare Camisi kare planlı, moloz taştan, ahşap çatılı bir yapıdır

Caminin içerisinde herhangi bir bezeme elemanına rastlanmamaktadır

Yuvarlak niş şeklindeki mihrabın yanı sıra minberi ahşaptandır

Minaresi tek şerefeli dörtgen kaide üzerinde yuvarlak gövdeli ve taştandır

Bu cami de değişik zamanlarda yapılan onarımlarla özelliğini yitirmiştir

Köprülü Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde, Safranbolu çarşısı içerisinde bulunan Köprülü Camisinin de kitabesi bulunmamaktadır

Safranboluda bir süre sürgün olarak kalan Köprülü Mehmet Paşa bu camiyi 1661-1662 yılında yaptırmıştır

Safranbolu Çarşısından, kemerli bir kapıdan caminin avlusuna girilmektedir

Bu caminin ibadet mekanı kare planlı olup, üzeri tromplu sekizgen kasnak üzerine oturan bir kubbe ile örtülmüştür

Kubbenin üzerine oturduğu bu kasnak dışarıdan payandalarla desteklenmiştir

Günümüzde bu kubbenin üzeri kiremitle kaplanmıştır

Bununla beraber bazı eski fotoğraflarda ana kubbenin kurşunla kaplı olduğu da görülmektedir

Cami önündeki beş bölümlü son cemaat yerinin üzeri kiremit kubbelerle kaplıdır

Caminin içerisi XIX

yüzyılda yapılmış kalem işleri ile bezenmiştir

Mihrap yuvarlak bir niş şeklinde oldukça basittir

Bununla beraber minberi iyi bir ağaç işçiliği göstermektedir

Giriş kısmının sağ tarafında kare kaide üzerine yuvarlak gövdeli, tek şerefeli minaresi bulunmaktadır

Hidayetullah Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde bulunan Hidayetullah Camisinin giriş kapısı üzerinde iki kitabe bulunmaktadır

Bu kitabelerden öğrenildiğine göre 1718-1719 yılında Hidayet Ağa tarafından yaptırılmış, 1873-1874 tarihinde de Hacı Süleyman Efendi tarafından onarılmıştır

Bunun dışında cami 1950 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından bir kez daha onarılmıştır

Cami kareye yakın dikdörtgen planlıdır

Moloz taştan yapılmış olup, üzeri ahşap bir çatı ile örtülüdür

Yuvarlak mihrabı ve ahşap minberi bulunmaktadır

Buraya bir de altı ahşap direğin taşıdığı kadınlar mahfeli eklenmiştir

İç kısımda dikkati çeken bir bezeme bulunmamaktadır

Dağdelen Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi, Akçasu Mahallesinde bulunan Dağdelen Camisini giriş kapısı üzerindeki kitabesinden öğrenildiğine göre; 1767-1768 yılında Hacı Mehmet isimli bir kişi yaptırmıştır

Cami kare planlı tek kubbeli bir yapıdır

Üst örtü, trompların yardımı ile sekizgen kasnağa, oradan da kiremit örtülü kubbeye geçilmektedir

Caminin önünde bulunan son cemaat yeri beş bölümlüdür

Girişin bulunduğu bölüm kubbeli, diğerleri ayna tonozludur

Caminin mihrabı, minberi ve kadınlar mahfeli oldukça sade olup, mimari yönden bir özellik göstermemektedir

Caminin sağında kare kaideli, tek şerefeli minaresi bulunmaktadır

Kazdağlı Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi Çeşme Mahallesinde, Safranbolu Çarşısının girişinde bulunan Kazdağlı Camisinin giriş kapısı üzerindeki kitabeden, 1779 tarihinde yeniden yapıldığı anlaşılmaktadır

Bundan önceki ilk cami ile ilgili bilgi bulunmamaktadır

Kare planlı, taş ve tuğladan yapılmış olan caminin üzeri kubbe ile örtülmüştür

Bu kiremit örtülü kubbe tromplu olup, önce kasnağa sonra da kubbeye geçilmektedir

Caminin önünde üç bölümlü bir son cemaat yeri vardır

Son cemaat yerinin ortasındaki kubbe yanlardakiler de aynalı tonozlarla örtülüdür

Bunların hepsinin üzeri de kiremitle örtülmüştür

Caminin mihrap ve minberi oldukça basit olup, ibadet mekanında dikkati çeken bir bezemeye rastlanmamaktadır

Caminin tuğla gövdeli, tek şerefeli minaresi girişin sağında yer almaktadır

İzzet Mehmet Paşa Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde bulunan bu cami, Safranbolu Çarşısının içerisindedir

Giriş kapısı üzerindeki kitabeden caminin, Sultan III

Selimin Sadrazamı İzzet Mehmet Paşa tarafından 1796 tarihinde yaptırıldığı öğrenilmiştir

Son cemaat yerinin sütunları üzerindeki bir başka kitabede de 1902-1903 yılında onarıldığı yazılıdır

Cami bütünüyle kesme taştan yapılmıştır

Araziye uyum sağlaması için avludan camiye merdivenlerle çıkılmaktadır

İbadet mekanı pandantifli bir kubbe ile örtülüdür

Kubbe kasnağının çevresine pencereler açılmış, köşelere de ağırlık kuleleri yerleştirilmiştir

Ana mekanın kuzey yönü üç kubbeli bir bölümle genişletilmiştir

Son cemaat yeri üç bölümden meydana gelmiş bu bölümlerden ortadaki kubbe, yanlardakiler de aynalı tonoz örtü sistemine sahiptir

Caminin mihrabı niş şeklinde olup, kalem işleri ile bezelidir

Ayrıca iç mekan XVIII

yüzyıl Batı etkisinin de gözlendiği kalem işleri ile bezenmiştir

Kaçak (Lütfiye) Camisi (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi Akçasu Mahallesinde, Kaçak Semtinde bulunan bu camiyi 1878-1879 yılında Hacı Hüseyin Hüsnü yaptırmıştır

Bunu belirten kitabe caminin giriş kapısı üzerindeki merdivenlerde bulunmaktadır

Cami dikdörtgen planlı olup, Akçasu Deresi üzerinde yapılan bir kemer üzerine oturtulmuştur

Moloz taştan yapılan caminin üzeri ahşap bir çatı ile örtülmüştür

Yapı içerisinde dikkati çeken bir bezemeye rastlanmamaktadır

Mihrap, minber ve ibadet mekanı oldukça sadedir

Yanında ahşap minaresi bulunmaktadır

Zülmiye Camisi (Mescit) (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesi Mescit Mahallesinde bulunan bu caminin günümüze kırık olarak ulaşan kitabesinden 1883-1884 yılında Hattat Mehmet Mahzı tarafından yaptırıldığı öğrenilmektedir

Cami dikdörtgen planlı, moloz taştan yapılmış, üzeri çatı ile örtülmüştür

İbadet mekanı oldukça sadedir

Mihrap yuvarlak bir niş şeklindedir

İç kısmında kadınlar mahfeli bulunmaktadır

Girişin sağında tek şerefeli minaresi bulunmaktadır

Ayrıca bu caminin ön kısmında üç bölümlü bir mekan eklenmiştir

Küre-i Hadit Camisi (Eflani)

Karabük Eflani ilçesinde, Bağlıca Köyünde bulunan bu camiyi Candaroğullarından İsmail Bey 1435 yılında yaptırmış, Kastamonu Valisi Abdurrahman Paşa da 1888 yılında onarmıştır

Cami moloz taştan yapılmış, ön yüzü sıvanmıştır

Dikdörtgen planlı olan caminin üzeri ahşap bir çatı ile kaplanmıştır

Değişik zamanlarda onarılmış ve yapı bütünüyle özelliğini kaybetmiştir

İç mekanda bezeme bulunmamaktadır

Basit yuvarlak bir niş şeklinde mihrabı bulunmaktadır

Yanındaki minaresi ahşap olup, sivri bir külahla üzeri örtülmüştür

Namazgâh (Safranbolu)

Karabük Safranbolu ilçesinin doğusunda, ilçeye egemen bir tepe üzerinde Musalla denilen yerde bulunan Namazgâhın ne zaman yapıldığı bilinmemektedir

Namazgahın kesme taştan yapılmış iki mihrabı ve bir de minberi bulunmaktadır

Mihraplara göre daha büyük olan yedi basamaklı minber üzerinde bazı namazgâhlarda görüldüğü gibi kitabe bulunmamaktadır

11-04-2012	#3
Prof. Dr. Sinsi	Karabük'e Nasil Gidilir. Nereleri Gezilir Karabük Cami ve Mescitleri Eski Cami (Gazi Süleyman Paşa Camisi) (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesinde bulunan cami, Cami-i Kebir Mahallesindedir Candaroğullarından Gazi Süleyman Paşa tarafından yaptırılmıştır Caminin yapım tarihini belirten bir kitabe günümüze gelememiştir Bu caminin Gazi Süleyman Paşa tarafından buradaki bir kiliseden camiye çevrildiği söylenirse de bugünkü yapıda bunu belirtecek mimari bir kalıntı ve ize rastlanmamıştır Caminin yakınında bulunan Gazi Süleyman Paşa Medresesinin Safranbolunun Candaroğulları tarafından ele geçirildiği 1322 yılında yapıldığı dikkate alınırsa, Eski Caminin de aynı tarihlerde yapıldığı sanılmaktadır Eski Cami kare planlı, üzeri ahşap çatı ile örtülü bir yapı olup moloz taştan yapılmıştır İbadet mekanının içerisi ahşap direklerle sahınlara ayrılmış, buraya bir de kadınlar mahfeli eklenmiştir Cami içerisinde bezeme örneklerine rastlanmamıştır Minaresi ahşap ve tek şerefelidir Taş Minare Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi Hacı Halil Mahallesi, Taş Minare Sokağında bulunan Taş Minare Camisinin ne zaman yapıldığını belirten kitabesi bulunmamaktadır Bu caminin de kiliseden çevrildiği söylenirse de bunu belirtecek bir ize rastlanmamıştır Eski Cami ile benzerlikleri olan bu caminin de Candaroğulları devrinde, XIVyüzyılda yapıldığı sanılmaktadır Taş Minare Camisi kare planlı, moloz taştan, ahşap çatılı bir yapıdır Caminin içerisinde herhangi bir bezeme elemanına rastlanmamaktadır Yuvarlak niş şeklindeki mihrabın yanı sıra minberi ahşaptandır Minaresi tek şerefeli dörtgen kaide üzerinde yuvarlak gövdeli ve taştandır Bu cami de değişik zamanlarda yapılan onarımlarla özelliğini yitirmiştir Köprülü Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde, Safranbolu çarşısı içerisinde bulunan Köprülü Camisinin de kitabesi bulunmamaktadır Safranboluda bir süre sürgün olarak kalan Köprülü Mehmet Paşa bu camiyi 1661-1662 yılında yaptırmıştır Safranbolu Çarşısından, kemerli bir kapıdan caminin avlusuna girilmektedir Bu caminin ibadet mekanı kare planlı olup, üzeri tromplu sekizgen kasnak üzerine oturan bir kubbe ile örtülmüştür Kubbenin üzerine oturduğu bu kasnak dışarıdan payandalarla desteklenmiştir Günümüzde bu kubbenin üzeri kiremitle kaplanmıştır Bununla beraber bazı eski fotoğraflarda ana kubbenin kurşunla kaplı olduğu da görülmektedir Cami önündeki beş bölümlü son cemaat yerinin üzeri kiremit kubbelerle kaplıdır Caminin içerisi XIXyüzyılda yapılmış kalem işleri ile bezenmiştir Mihrap yuvarlak bir niş şeklinde oldukça basittir Bununla beraber minberi iyi bir ağaç işçiliği göstermektedir Giriş kısmının sağ tarafında kare kaide üzerine yuvarlak gövdeli, tek şerefeli minaresi bulunmaktadır Hidayetullah Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde bulunan Hidayetullah Camisinin giriş kapısı üzerinde iki kitabe bulunmaktadır Bu kitabelerden öğrenildiğine göre 1718-1719 yılında Hidayet Ağa tarafından yaptırılmış, 1873-1874 tarihinde de Hacı Süleyman Efendi tarafından onarılmıştır Bunun dışında cami 1950 yılında Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından bir kez daha onarılmıştır Cami kareye yakın dikdörtgen planlıdır Moloz taştan yapılmış olup, üzeri ahşap bir çatı ile örtülüdür Yuvarlak mihrabı ve ahşap minberi bulunmaktadır Buraya bir de altı ahşap direğin taşıdığı kadınlar mahfeli eklenmiştir İç kısımda dikkati çeken bir bezeme bulunmamaktadır Dağdelen Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi, Akçasu Mahallesinde bulunan Dağdelen Camisini giriş kapısı üzerindeki kitabesinden öğrenildiğine göre; 1767-1768 yılında Hacı Mehmet isimli bir kişi yaptırmıştır Cami kare planlı tek kubbeli bir yapıdır Üst örtü, trompların yardımı ile sekizgen kasnağa, oradan da kiremit örtülü kubbeye geçilmektedir Caminin önünde bulunan son cemaat yeri beş bölümlüdür Girişin bulunduğu bölüm kubbeli, diğerleri ayna tonozludur Caminin mihrabı, minberi ve kadınlar mahfeli oldukça sade olup, mimari yönden bir özellik göstermemektedir Caminin sağında kare kaideli, tek şerefeli minaresi bulunmaktadır Kazdağlı Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi Çeşme Mahallesinde, Safranbolu Çarşısının girişinde bulunan Kazdağlı Camisinin giriş kapısı üzerindeki kitabeden, 1779 tarihinde yeniden yapıldığı anlaşılmaktadır Bundan önceki ilk cami ile ilgili bilgi bulunmamaktadır Kare planlı, taş ve tuğladan yapılmış olan caminin üzeri kubbe ile örtülmüştür Bu kiremit örtülü kubbe tromplu olup, önce kasnağa sonra da kubbeye geçilmektedir Caminin önünde üç bölümlü bir son cemaat yeri vardır Son cemaat yerinin ortasındaki kubbe yanlardakiler de aynalı tonozlarla örtülüdür Bunların hepsinin üzeri de kiremitle örtülmüştür Caminin mihrap ve minberi oldukça basit olup, ibadet mekanında dikkati çeken bir bezemeye rastlanmamaktadır Caminin tuğla gövdeli, tek şerefeli minaresi girişin sağında yer almaktadır İzzet Mehmet Paşa Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu İzzet Mehmet Paşa Mahallesinde bulunan bu cami, Safranbolu Çarşısının içerisindedir Giriş kapısı üzerindeki kitabeden caminin, Sultan IIISelimin Sadrazamı İzzet Mehmet Paşa tarafından 1796 tarihinde yaptırıldığı öğrenilmiştir Son cemaat yerinin sütunları üzerindeki bir başka kitabede de 1902-1903 yılında onarıldığı yazılıdır Cami bütünüyle kesme taştan yapılmıştır Araziye uyum sağlaması için avludan camiye merdivenlerle çıkılmaktadır İbadet mekanı pandantifli bir kubbe ile örtülüdür Kubbe kasnağının çevresine pencereler açılmış, köşelere de ağırlık kuleleri yerleştirilmiştir Ana mekanın kuzey yönü üç kubbeli bir bölümle genişletilmiştir Son cemaat yeri üç bölümden meydana gelmiş bu bölümlerden ortadaki kubbe, yanlardakiler de aynalı tonoz örtü sistemine sahiptir Caminin mihrabı niş şeklinde olup, kalem işleri ile bezelidirAyrıca iç mekan XVIIIyüzyıl Batı etkisinin de gözlendiği kalem işleri ile bezenmiştir Kaçak (Lütfiye) Camisi (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi Akçasu Mahallesinde, Kaçak Semtinde bulunan bu camiyi 1878-1879 yılında Hacı Hüseyin Hüsnü yaptırmıştır Bunu belirten kitabe caminin giriş kapısı üzerindeki merdivenlerde bulunmaktadır Cami dikdörtgen planlı olup, Akçasu Deresi üzerinde yapılan bir kemer üzerine oturtulmuştur Moloz taştan yapılan caminin üzeri ahşap bir çatı ile örtülmüştür Yapı içerisinde dikkati çeken bir bezemeye rastlanmamaktadır Mihrap, minber ve ibadet mekanı oldukça sadedir Yanında ahşap minaresi bulunmaktadır Zülmiye Camisi (Mescit) (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesi Mescit Mahallesinde bulunan bu caminin günümüze kırık olarak ulaşan kitabesinden 1883-1884 yılında Hattat Mehmet Mahzı tarafından yaptırıldığı öğrenilmektedir Cami dikdörtgen planlı, moloz taştan yapılmış, üzeri çatı ile örtülmüştür İbadet mekanı oldukça sadedir Mihrap yuvarlak bir niş şeklindedir İç kısmında kadınlar mahfeli bulunmaktadır Girişin sağında tek şerefeli minaresi bulunmaktadır Ayrıca bu caminin ön kısmında üç bölümlü bir mekan eklenmiştir Küre-i Hadit Camisi (Eflani) Karabük Eflani ilçesinde, Bağlıca Köyünde bulunan bu camiyi Candaroğullarından İsmail Bey 1435 yılında yaptırmış, Kastamonu Valisi Abdurrahman Paşa da 1888 yılında onarmıştır Cami moloz taştan yapılmış, ön yüzü sıvanmıştır Dikdörtgen planlı olan caminin üzeri ahşap bir çatı ile kaplanmıştır Değişik zamanlarda onarılmış ve yapı bütünüyle özelliğini kaybetmiştir İç mekanda bezeme bulunmamaktadır Basit yuvarlak bir niş şeklinde mihrabı bulunmaktadır Yanındaki minaresi ahşap olup, sivri bir külahla üzeri örtülmüştür Namazgâh (Safranbolu) Karabük Safranbolu ilçesinin doğusunda, ilçeye egemen bir tepe üzerinde Musalla denilen yerde bulunan Namazgâhın ne zaman yapıldığı bilinmemektedir Namazgahın kesme taştan yapılmış iki mihrabı ve bir de minberi bulunmaktadır Mihraplara göre daha büyük olan yedi basamaklı minber üzerinde bazı namazgâhlarda görüldüğü gibi kitabe bulunmamaktadır