Gümüşhane Tanıtım (Nasıl Gidilir Ne Yenir Ne İçilir)

**Prof. Dr. Sinsi** · 11-04-2012

Gümüşhane Han ve Kervansarayları

Gümüşhane ve yöresi Karadenizden İran ve Mezopotamyaya giden ticaret yolu üzerinde bulunmasından ötürü yörede birçok kervansaray ve han yapılmıştır

Ancak bu hanlardan büyük çoğunluğu günümüze gelememiş, yalnızca kaynaklardan isimlerini öğrenmekteyiz

Bunların arasında Hakaksa, İmera, Krom, Aezaharea, Gular, Gabratonan, Tırnakeli, Hocamezarı, Hortokop hanları Osmanlı öncesinde yapılmıştır

Osmanlı döneminde ise, Sulu Han, Bülbül Han, İsrailoğlu Han, Yeni Han ve Mırdıkoğlu Hanı yapılmıştır

Bu han ve kervansaraylardan sadece Sulu Hanın çevre duvarları yakın tarihe kadar ayakta kalabilmiştir

Diğerlerinden günümüze herhangi bir iz gelememiştir

Zigane Kervansarayı (Merkez)

Gümüşhane ile Trabzon arasındaki Zigane Dağlarının bulunduğu yerdeki kervansarayın ne zaman ve kimin tarafından yapıldığını belirten bir kitabeye rastlanmamaktadır

Bununla beraber, mimari üslubundan Selçuklu Döneminde, XIII

yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır

Selçukluların yaptırmış olduğu hanlar ile de bu kervansarayın çok yakın benzerlikleri vardır

Kervansarayın yapımında antik çağdan kalma Zigane Köprüsünün taşlarından yararlanılmıştır

Ayrıca duvarları düzgün ve sarı taşlardan örülmüştür

Yapı dikdörtgen planlı olup, içerideki sekiz kalın paye ile üç bölüme ayrılmıştır

Bu bölümlerden ortada olanı daha geniş, diğerleri daha küçük boyuttadırlar

Payeler birbirlerine ve duvarlara yuvarlak kemerlerle bağlanmış üzerleri de çapraz tonozlarla örtülmüştür

Tonoz örtülerinde yassı tuğlalar kullanılmıştır

Sadak Kervansarayı (Kelkit)

Gümüşhane kervansaraylarından bir örnek olduğu sanılan Sadak Kervansarayı Erzurum-Tokat kervan yolu üzerinde, Sadak yakınındadır

Günümüze kalıntıları gelebilen bu yapının Selçuklu Döneminde yapılmış olduğu mimari yapısından anlaşılmaktadır

Moloz taş ve tuğladan yapılmış, dikdörtgen planlı bir yapıdır

11-04-2012	#4
Prof. Dr. Sinsi	Gümüşhane Tanıtım (Nasıl Gidilir Ne Yenir Ne İçilir) Gümüşhane Han ve Kervansarayları Gümüşhane ve yöresi Karadenizden İran ve Mezopotamyaya giden ticaret yolu üzerinde bulunmasından ötürü yörede birçok kervansaray ve han yapılmıştır Ancak bu hanlardan büyük çoğunluğu günümüze gelememiş, yalnızca kaynaklardan isimlerini öğrenmekteyiz Bunların arasında Hakaksa, İmera, Krom, Aezaharea, Gular, Gabratonan, Tırnakeli, Hocamezarı, Hortokop hanları Osmanlı öncesinde yapılmıştır Osmanlı döneminde ise, Sulu Han, Bülbül Han, İsrailoğlu Han, Yeni Han ve Mırdıkoğlu Hanı yapılmıştır Bu han ve kervansaraylardan sadece Sulu Hanın çevre duvarları yakın tarihe kadar ayakta kalabilmiştir Diğerlerinden günümüze herhangi bir iz gelememiştir Zigane Kervansarayı (Merkez) Gümüşhane ile Trabzon arasındaki Zigane Dağlarının bulunduğu yerdeki kervansarayın ne zaman ve kimin tarafından yapıldığını belirten bir kitabeye rastlanmamaktadır Bununla beraber, mimari üslubundan Selçuklu Döneminde, XIIIyüzyılda yapıldığı sanılmaktadır Selçukluların yaptırmış olduğu hanlar ile de bu kervansarayın çok yakın benzerlikleri vardır Kervansarayın yapımında antik çağdan kalma Zigane Köprüsünün taşlarından yararlanılmıştır Ayrıca duvarları düzgün ve sarı taşlardan örülmüştürYapı dikdörtgen planlı olup, içerideki sekiz kalın paye ile üç bölüme ayrılmıştır Bu bölümlerden ortada olanı daha geniş, diğerleri daha küçük boyuttadırlar Payeler birbirlerine ve duvarlara yuvarlak kemerlerle bağlanmış üzerleri de çapraz tonozlarla örtülmüştür Tonoz örtülerinde yassı tuğlalar kullanılmıştır Sadak Kervansarayı (Kelkit) Gümüşhane kervansaraylarından bir örnek olduğu sanılan Sadak Kervansarayı Erzurum-Tokat kervan yolu üzerinde, Sadak yakınındadır Günümüze kalıntıları gelebilen bu yapının Selçuklu Döneminde yapılmış olduğu mimari yapısından anlaşılmaktadır Moloz taş ve tuğladan yapılmış, dikdörtgen planlı bir yapıdır