Hücre Konu Anlatımı Kısaca

Hücre konu anlatımı kısaca

Kısaca hücre hakkında konu anlatımı

Hücre teorisi:

1)Bütün canlılar hücrelerden meydana gelmiştir

2)Hücreler bağımsız hareket ettikleri halde birlikte iş görürler

3)Hücreler bölünerek çoğalırlar

Tek hücrelilerde bütün olaylar hücre içerisinde gerçekleşirİş bölümü ve doku oluşumu yokturÇok hücrelilerde bütün olaylar hücre grupları arasındaki iş bölümü ile olur

En basit çok hücreli yada en karmaşık tek hücreli Volvox’ tur

Volvox' ta işbölümü vardır ama doku oluşumu yoktur

Tek hücrelilerin oluşturduğu topluluğa koloni denir

Bilinen en büyük hücre deve kuşu yumurtasıdır Bilinen en uzun hücre ise sinir hücresidir

Hücre 3 kısımda incelenir

1) Hücre zarı

2) Sitoplazma

3) Çekirdek

1) HÜCRE ZARI

Yağ,protein az miktarda karbonhidrattan oluşurHücre zarının yapısı akıcı-mozaik zar modeli ile açıklanırBu modele göre zar; yağ denizinde yüzen proteinlerden oluşmuştur

Karbonhidratlar hücre zarındaki yağlarla birleşerek glikolipid, proteinlerle birleşerek glikoprotein şeklinde bulunurBunun sağladığı avantaj ise hücrelerin birbirini tanıması ve bağışıklıktırHücre zarının özgüllüğünü veren kimyasal madde glikoproteindirGlikolipidi ve glikoproteini golgi sentezler

Madde giriş-çıkışı proteinler üzerindeki porlardan olur

Zarın özellikleri : Canlıdır,saydamdır,esnektir ve seçici geçirgendir

Zardaki proteinler enzim görevi yapar

Zarın görevleri : Hücreyi dağılmaktan korurHücreye şekil verirHücreyi dış etkilerden korurMadde alışverişini sağlar

Zarın seçici-geçirgen olması onun canlı olduğunu gösterir

Hücre çeperi cansızdır,esnek değildir,tam geçirgendirHücrenin dayanıklılığını arttırır, hücreye şekil verirÜzerindeki deliklere geçit denirSelülozik yapıdadırProkaryot hücrelerde de bulunur ama yapısı selülozik değildir

2) SİTOPLAZMA

İki kısımdır

a) Sıvı kısım


u,protein,yağ,karbonhidrat,mineral,vitamin, RNA çeşitleri,nükleotidler,ATP ve

enzimler gibi organik ve inorganik maddelerden oluşmuştur

Görevi:

1) Biyokimyasal reaksiyonlar için zemin oluşturmak

2) Organellere yataklık etmek

3) Rotasyon ve sirkülasyon hareketleri ile organellerin hareketini sağlamak

b) Organeller:Özel yapı ve görevi olan sitoplazmik cisimlerdir

ENDOPLAZMİK RETİKULUM

Hücre zarından çekirdek zarına kadar uzanan zarlı kanallar sistemidir

Memeli alyuvarı hariç bütün çekirdekli hücrelerde bulunur

Hücre içine ve dışına madde taşırBazı maddeleri depolar(Ca ve protein)Çekirdek zarı ve golgiyi yaparHücreyi bölmelere ayırarak,sitoplazmadaki asidik ve bazik tepkimelerin birbirini etkilemeden yapılabilmesini sağlar

Üzerinde ribozom bulunanlarına granüllü ER; bulundurmayanlara da granülsüz ER denir

Granüllü ER enzim salgılayan hücrelerde,granülsüz ER yağ sentezleyen hücrelerde çoktur

GOLGİ

Çekirdeğe yakın bulunurHücre zarı yapımına katılır

Salgı maddelerin yapılması,paketlenmesi ve salgılanmasından sorumludurOnun için süt bezi, tükrük bezi,ter bezi gibi salgı yapan hücrelerdeki sayısı diğer hücrelerdekilere oranla daha fazladır

Enzimleri paketliyerek lizozomu oluştururHücre zarı yapımına katılır

Glikoprotein,lipoprotein,mukus,bağ dokusu ara maddesi ve ayrıca bitkilerde selülozlu maddeler salgılar

Memeli alyuvarı hariç bütün çekirdekli hücrelerde bulunur

LİZOZOM

Büyük moleküllü besinleri parçalarKurbağa larvalarında kuyruğun kopması,salgılama dönemi biten memelilerde süt bezlerinin körelmesi,pasif kalan kasların küçülmesi,harap olmuş dokuların, yaşlı alyuvarların ve vücuda giren mikropların yok edilmesi lizozom sayesindedir

Fagositoz ve pinositoz yapan hücrelerde çokturÖRNEK:Akyuvar hücresi ve tek hücreliler

Lizozom parçalanırsa hücre kendini sindirirBuna otoliz denir

Lizozomun etrafındaki zar golgiden oluşur

İçerisindeki enzimler ribozomlarda üretilir

Üretilen enzimler ER ile taşınır

ER ile taşınan enzimler golgide paketlenerek lizozom oluşturulur

Yani lizozomun oluşmasında ribozom,golgi ve ER etkilidir

RİBOZOM

Bütün hücrelerde bulunan en küçük organeldir

Protein ve rRNA'dan oluşurÇekirdekçikte üretilir

Zarsızdır ve iki birimdirÜst birim(büyük birim) protein,alt birimse(küçük birim) rRNA'dan oluşur

Protein ve enzim sentezler

Granüllü ER ve çekirdek zarı üzerinde,mitekondri ve kloroplastın sıvısında ve ayrıca sitoplazma da bulunabilir

Yoğun protein sentezi sırasında yan yana gelerek polizomları oluştururlar

Her canlıda ribozomların farklı olmasının sebebi rRNA' ların farklılığındandır

Bir hücrenin canlılığını sürdürebilmesi için mutlaka ribozoma ihtiyacı vardır(Enzimlerden dolayı)

Enzim salgılayan bez hücrelerinde sayısı daha fazladır

MİTEKONDRİ

Çift zarlıdırİç zar kıvrımlıdırKıvrımlara krista,zarların arasını ve içini dolduran sıvıya matrix denir

Oksijenli solunum yaparak enerjinin üretildiği ve depolandığı yerdir

Enerji ihtiyacı fazla olan kas,sinir ve karaciğer gibi hücrelerde sayısı daha fazladır Bulundukları hücreninde enerjiye en çok ihtiyaç olan bölümlerinde toplanırlar